Selery błotne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Selery błotne
Ilustracja
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd selerowce
Rodzina selerowate
Rodzaj selery
Gatunek seler błotny
Nazwa systematyczna
Apium repens (Jacq.) Lag.
Amen. nat. Espan. 1(2):101. 1821

Selery błotne, seler błotny, pęczyna błotna (Apium repens (Jacq.) Lag., właśc. Helosciadium repens (Jacq.) W. D. J. Koch[2]) – gatunek roślin należący do rodziny selerowatych (baldaszkowatych).

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Pochodzą z Europy[3]. W Polsce selery błotne występują tylko na Pomorzu Zachodnim i w Wielkopolsce i tylko na kilkunastu stanowiskach. Obecnie występują już tylko na 9 stanowiskach na Pojezierzu Gnieźnieńskim nad jeziorami: Ostrowickim, Powidzkim i Skurbaczewskim oraz na 2 stanowiskach na Pojezierzu Leszczyńskim (Brenno i Szreniawa). Na Pomorzu roślina ta została uznana za wymarłą, lecz ostatnio po wielu latach ponownie odkryto jedyne naturalne stanowisko selerów błotnych nad jeziorem Miedwie na Pomorzu Zachodnim.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Łodyga
Płożąca się i zakorzeniająca się w węzłach. Ma długość 20–50 cm.
Liście
Pojedynczo, nieparzysto-pierzaste o siedzących listkach z ząbkowanymi brzegami.
Kwiaty
Zebrane w baldach złożony składający się z 2–7 baldaszków. Mają wiele biało obrzeżonych, eliptycznych pokrywek. Baldach ma 3–7 lancetowatych, wcześnie odpadających pokryw i osadzony jest na szypule o długości 1–3,5 cm. Kwiaty drobne, o białych płatkach korony, przeważnie mających zaostrzony i zagięty do środka koniec.
Owoc
Kuliste rozłupki o długości do 1 mm.

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Hydrofit, hemikryptofit. Kwitnie od czerwca do października, wytwarza jednak niewiele owoców, przy czym część z nich nie dojrzewa. Rozmnaża się głównie wegetatywnie poprzez rozłogi. Występuje nad brzegami jezior na żyznych glebach, okresowo podtapianych, lub przez dłuższy czas zalewanych wodą. Liczba chromosomów 2n=22.

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Gatunek objęty w Polsce ochroną ścisłą. Chroniony jest także przez konwencję berneńską oraz dyrektywę siedliskową. Największym zagrożeniem dla gatunku jest niszczenie brzegów jezior spowodowane turystyką i rekreacją oraz wypieranie w wyniku naturalnej sukcesji ekologicznej przez roślinność łąkową, szuwarową, czy leśna.

Kategorie zagrożenia gatunku:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. P.F. Stevens: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-05-01].
  2. Kadereit J. W., Albach D. C., Ehrendorfer F., Galbany-Casals M. i inni. Which changes are needed to render all genera of the German flora monophyletic?. „Willdenowia”. 46, s. 39–91, 2016. DOI: http://dx.doi.org/10.3372/wi.46.46105. 
  3. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
  4. Red list of plants and fungi in Poland. Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Zbigniew Mirek, Kazimierz Zarzycki, Władysław Wojewoda, Zbigniew Szeląg (red.). Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera, Polska Akademia Nauk, 2006. ISBN 83-89648-38-5.
  5. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.
  6. Zarzycki K., Kaźmierczakowa R., Mirek Z.: Polska Czerwona Księga Roślin. Paprotniki i rośliny kwiatowe. Wyd. III. uaktualnione i rozszerzone. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody PAN, 2014. ISBN 978-83-61191-72-8.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Halina Piękoś-Mirkowa, Zbigniew Mirek: Rośliny chronione. Warszawa: Multico Oficyna Wyd., 2006. ISBN 978-83-7073-444-2.
  • Lucjan Rutkowski: Klucz do oznaczania roślin naczyniowych Polski niżowej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2006. ISBN 83-01-14342-8.