Zahutyń

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zahutyń
Zahutyń, główna arteria (2016)
Zahutyń, główna arteria (2016)
Państwo  Polska
Województwo podkarpackie
Powiat sanocki
Gmina Zagórz
Liczba ludności (2011) 1171[1][2]
Strefa numeracyjna 13
Kod pocztowy 38-500[3]
Tablice rejestracyjne RSA
SIMC 0362803
Położenie na mapie gminy Zagórz
Mapa lokalizacyjna gminy Zagórz
Zahutyń
Zahutyń
Położenie na mapie powiatu sanockiego
Mapa lokalizacyjna powiatu sanockiego
Zahutyń
Zahutyń
Położenie na mapie województwa podkarpackiego
Mapa lokalizacyjna województwa podkarpackiego
Zahutyń
Zahutyń
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zahutyń
Zahutyń
Ziemia49°31′42″N 22°14′01″E/49,528333 22,233611

Zahutyńwieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie sanockim, w gminie Zagórz[4]. Leży na lewym brzegu Sanu.

Część wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Zahutyń[5][4]
SIMC Nazwa Rodzaj
0362810 Łany część wsi
0362826 Na Zagrodziu część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś lokowana na prawie wołoskim. Istniała już przed 1412 r.

W Zahutyniu w 1804 roku urodził się Antoni Dobrzański - ksiądz rzymskokatolicki, kapelan powstańców krakowskich.

Z Zahutynia, 22 lutego 1846 r., w ramach Powstania krakowskiego, miał atakować zaborców w Sanoku Jerzy Bułharyn, dowodzący siłami miejscowymi i słowackimi. Po kilku potyczkach przy dojściu do Zahutynia i nie mając wsparcia, od północy, wycofał się na Węgry.

W połowie XIX wieku posiadłości tybularne Zahutyń stanowiły własność rządową[6]. Pod koniec XIX wieku właścicielami tybularnymi dóbr we wsi byli Abraham Blum (także posiadający tzw. Blumówkę) oraz Abisz i Sosche (Sosie, Zosie) Kanner (posiadający część Zahutynia)[7]. Majątek w Zahutyniu należał do rodziny Nowaków[8]

Na przełomie XIX/XX wieku właścicielem posiadłości tybularnej w Zahutyniu był Stanisław Nowak[9], który na początku XX wieku posiadał we wsi obszar leśny 425 ha[10][11].

W latach 30. w Zahutyniu została poświęcona szkoła im. Władysława Beliny-Prażmowskiego[12].

Podczas II wojny światowej w okresie okupacji niemieckiej wieś została przemianowana na Zakutin[13].

W latach 1972-1977 Zahutyń był w granicach administracyjnych miasta Sanok jako osiedle[14]. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krośnieńskiego.

W Zahutyniu znajduje się rzymskokatolicki kościół parafialny pw. Matki Boskiej Królowej Polski. Ten drewniany obiekt wzniesiono w 1945 na miejscu cerkwi zburzonej w 1945 r. Ponadto istnieje Klasztor Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej w Zahutyniu[15][16]. We wsi znajduje się kapliczka i karczma (obecnie dom nr 162)[17].

Na przełomie XIX/XX wieku w Zahutyniu zamieszkiwała rodzina Szymona Capa, z której pochodził Teodor, który w 1928 wyemigrował do Argentyny, a jego synem był argentyński piłkarz i trener Vladislao (Władysław) Cap[18][19]. Z Zahutynia pochodził ks. proboszcz Konstanty Polański, członek kapituły AAŁ, której ordynariuszem był Ołeksander Małynowśki.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Portal polskawliczbach.pl
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.. [dostęp 2018-03-04].
  3. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  4. a b TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  5. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  6. Karol Wild: Skorowidz wszystkich miejscowości położonych w królestwie Galicyi i Lodomeryi jakoteż w wielkim księstwie Krakowskiem i księstwie Bukowińskiem, pod względem politycznej i sądowej organizacyi kraju wraz z dokładnem oznaczeniem parafii, poczt i właścicieli tabularnych, ułożony porządkiem abecadłowym. Lwów: 1855, s. 253.
  7. Tadeusz Pilat: Skorowidz dóbr tabularnych w Galicyi z Wielkiem Ks. Krakowskiem. Lwów: 1890, s. 244.
  8. Miejscowości gminy Zagórz. Zahutyń. W: Zbigniew Osenkowski: Zagórz nad Osławą. Z dziejów miasta i gminy. Sanok: Oficyna Wydawnicza Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 2006, s. 190. ISBN 83-922799-6-4.
  9. Obwieszczenie. „Gazeta Lwowska”, s. 10, Nr 264 z 19 listopada 1893. 
  10. Alojzy Zielecki, Życie gospodarcze, W epoce autonomii galicyjskiej, w: Sanok. Dzieje miasta. Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995. s. 405.
  11. Skorowidz powiatu sanockiego wydany na podstawie dat zebranych w roku 1911. Sanok: 1911, s. 24.
  12. Borys Łapiszczak: Sanok w Królestwie Galicji i Lodomerii na dawnej pocztówce i fotografii. Cz. VIII. Sanok: Poligrafia, 2005, s. 71. ISBN 83-918650-2-9.
  13. Amtliches Fernsprechbuch fűr das Generalgouvernement. Deutsche Post Osten, 1942, s. 79.
  14. Dz.U. 1972 nr 43 poz. 274. Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 6 października 1972 r. w sprawie zmiany granic miasta Sanoka w województwie rzeszowskim.. isap.sejm.gov.pl. [dostęp 12 marca 2014].
  15. Kontakt. zahutyn.pl. [dostęp 2016-09-20].
  16. Zahutyń – Parafia pw. Matki Bożej Królowej Polski. oblaci.pl. [dostęp 2016-09-20].
  17. Ewa Śnieżyńska-Stolot, Franciszek Stolot: Katalog zabytków sztuki w Polsce. T. I: Województwo krośnieńskie (zeszyt 2: Lesko, Sanok, Ustrzyki Dolne i okolice). Warszawa: Instytut Sztuki PAN, 1982, s. 157. ISBN 83-221-0158-9.
  18. Rodzina trenera piłkarzy Argentyny mieszka w Sanoku. „Nowiny”, s. 4, Nr 18 z 19 stycznia 1973. 
  19. Jan Filipowicz. Ślad zaprowadził do bram Bieszczadów... Rzeszowska „metryka” trenera Argentyny Ladislao Capa. „Nowiny-Stadion”, s. 1, Nr 3 z 21 stycznia 1973. 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Miejscowości gminy Zagórz. Zahutyń. W: Zbigniew Osenkowski: Zagórz nad Osławą. Z dziejów miasta i gminy. Sanok: Oficyna Wydawnicza Miejskiej Biblioteki Publicznej im. Grzegorza z Sanoka w Sanoku, 2006, s. 186-194. ISBN 83-922799-6-4.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]