Zawada (powiat tarnowski)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w województwie małopolskim, powiecie tarnowskim. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Zawada
Zawada
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat tarnowski
Gmina Tarnów
Wysokość 384 m n.p.m. m n.p.m.
Liczba ludności (2009) 1020[1]
Strefa numeracyjna (+48) 14
Kod pocztowy 33-112 Tarnowiec
Tablice rejestracyjne KTA
SIMC 0833303
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Zawada
Zawada
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zawada
Zawada
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Zawada
Zawada
Ziemia 49°58′49″N 21°00′50″E/49,980278 21,013889

Zawadawieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tarnowskim, w gminie Tarnów. W latach 1975 - 1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa tarnowskiego.

Toponimia[edytuj]

W 1510 występowało w źródłach Podgrodzie. W 1525 dokumenty wymieniały wieś "Zawada vel Podgrodzye". W późniejszych latach człon "Podgrodzie" wyszedł z użycia. Nazwa Zawada oznacza karczmę lub przeszkodę na drodze. Biegł tędy szlak z tarnowskiego zamku do Tuchowa[2]. Obecnie wieś składa się z przysiółków noszących nazwy: Brzuchówka, Dębry, Góra, Grębalówka, Grodzisko, Kąty, Łabnówka, Łazy, Przymiarki, Srebrówka, Wólka[3].

Historia[edytuj]

Wieś położona jest na szczycie Góry Świętego Marcina (384 m n.p.m.), około 5 km na południe od centrum Tarnowa. Parafia w Zawadzie powstała prawdopodobnie w XII wieku, pierwsza spisana wzmianka o jej istnieniu pochodzi z 1326 roku. W miejscowości prowadzone były prace archeologiczne, których efektem było odkrycie pozostałości wczesnośredniowiecznego grodziska (IX - XI wiek) i osady przygrodowej z X - XII wieku. Podania ludowe mówią o pogańskiej gontynie, która miała być umiejscowiona w pobliżu grodziska i osady. Wg Anieli Piszowej w świątyni czczono boga wichrów Pogwizda, a na wzgórzu płonęły nie wygasające światła[4].

Na skalistym cyplu po północno-wschodniej stronie Góry Świętego Marcina (w obecnych granicach administracyjnych Tarnowa) znajdują się ruiny zamku, wzniesionego w latach 1328 - 1331 przez Spycimira z Melsztyna. We wsi znajduje się zabytkowy drewniany kościół św. Marcina z XV wieku.

W 1951 część wsi włączono do Tarnowa[5]. W 1960 obok zabytkowego kościoła św. Marcina, utworzona została Stacja Linii Radiowych. W latach 1984–1987 wybudowano nową wieżę antenową o wysokości 90 metrów.

Corocznie od 2004 roku organizowany jest w czerwcu bieg ulicami Zawady zwany „Memoriałem im. Ojca Zbigniewa Strzałkowskiego”[6].

Znani mieszkańcy[edytuj]

Przypisy

  1. http://web.archive.org/web/20110916173114/http://www.gmina.tarnow.pl/pliki/statystyka.pdf
  2. FeliksF. Kiryk FeliksF., ZygmuntZ. Ruta ZygmuntZ., Tarnów. Dzieje miasta i regionu. Tom I, 1981, str.139.
  3. Małopolska Infrastruktura Informacji Przestrzennej | Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego, miip.geomalopolska.pl [dostęp 2016-03-12].
  4. Renata OpracR. O. Iwaniec Renata OpracR. O., Tarnów i jego okolice w legendach, Miejska Biblioteka Publiczna im. J. Słowackiego, 2002, ISBN 8391089622 [dostęp 2016-03-11].
  5. Józef Cyrankiewicz. Dziennik Ustaw nr 35 poz.270, 271, 272., Rozporządzenie Rady Ministrów z dn.23.06.1951 w sprawie zmiany granic miasta Tarnowa., 23 czerwca 1951.
  6. Szkoła Podstawowa w Zawadzie im. o. Z. Strzałkowskiego - News: Zapraszamy na VIII Memoriał im. ojca Zbigniewa Strzałkowskiego, www.szpzawada.pl [dostęp 2016-05-10].

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]