Albatros królewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Albatros królewski
Diomedea epomophora[1]
Lesson, 1785
Albatros królewski
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd neognatyczne
Rząd rurkonose
Rodzina albatrosy
Rodzaj Diomedea
Gatunek albatros królewski
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Albatros królewski (Diomedea epomophora) – gatunek dużego ptaka z rodziny albatrosów (Diomedeidae), gniazdującego na Wyspach Chatham, Campbella i Auckland w południowej części Pacyfiku oraz na południu Nowej Zelandii. Ptaki, które nie gniazdują, widuje się stale nad oceanami półkuli południowej.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Wygląd zewnętrzny: Nieznaczny dymorfizm płciowy. Duży i haczykowaty dziób jest narzędziem do chwytania i rozrywania ryb. Smukłe skrzydła o dużej powierzchni ułatwiają szybowanie w prądach powietrznych nad morzem. Upierzenie zależne od podgatunku. Przedstawiciele północnego podgatunku (Diomedea epomophora sanfordi) mają skrzydła z wierzchu czarne, ptaki z południa (Diomedea epomophora epomophora) mają przednie skraje skrzydeł białe.

Rozmiary:

Rozpiętość skrzydeł czasami przekracza 3 m. Należy do największych przedstawicieli swojej rodziny. Ustępuje pod tym względem jedynie Albatrosowi wędrownemu.

Długość - 107-122 cm. Rozpiętość skrzydeł - 270-300 cm.

Waga: Do 12 kg

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Środowisko Otwarty ocean, wybrzeża morskie m.in. plaże, skalne urwiska, w okresie lęgowym - wyspy wokół Antarktydy.

Zasięg występowania Oceany półkuli południowej. Od bieguna południowego do południowych wybrzeży Australii, Afryki i Ameryki Południowej.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Podobnie jak inne gatunki albatrosów, również i albatros królewski żywi się głównie rybami, małymi głowonogami, czasem krylem lub innymi małymi skorupiakami. Zdobycz chwyta na powierzchni wody, ale w razie potrzeby umie nurkować. Haczykowato zagięty dziób jest narzędziem do złapania i rozerwania zdobyczy na mniejsze kawałki. Niektóre zwierzęta morskie, np. kalmary wypływają na powierzchnię głównie w nocy. Albatros królewski wykorzystuje to i często łowi też w ciemnościach. W porze gniazdowania albatrosy odbywają długie loty nad morzem. Przy zdobywaniu pożywienia dla piskląt przebywają czasem odległość kilkuset kilometrów. Po ich powrocie do gniazda młode zmuszają je do zwrócenia nadtrawionego pokarmu, uderzając je w dzioby.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Albatros królewski wraz ze swym najbliższym krewnym, albatrosem wędrownym, należą do największych ptaków latających na świecie. Albatros królewski przy sprzyjającym wietrze może całymi godzinami szybować nad morzem. Tak jak wszystkie albatrosy wykorzystuje prądy powietrzne i przy silnym wietrze osiąga prędkość 100 km/h. Umożliwia mu to oszczędzanie sił podczas długich lotów nad oceanami. Kiedy wiatr ustaje albatros na zmianę szybuje i macha skrzydłami, co kosztuje go wiele sił. W bezwietrzne dni siada na powierzchni wody i czeka, aż znowu zerwie się wiatr. W takim wypadku duży ciężar i długość skrzydeł stanowią dla albatrosa przeszkodę. Dojrzałe płciowo albatrosy królewskie można spotkać najczęściej nad morzem, niedaleko gniazdowisk, gdzie szukają pożywienia dla młodych. Młode ptaki żyją samotnie i w ciągu pierwszych 6-7 lat życia latają nad oceanami półkuli południowej. Regularnie pojawiają się na wybrzeżu Ameryki Południowej, w Peru oraz na południu Brazylii. Później powracają do gniazdowisk i przebywają w ich pobliżu, dopóki same nie gniazdują po raz pierwszy.

Długość życia: Do 50 lat. Niska rozrodczość i powolne dojrzewanie albatrosa królewskiego rekompensują długowieczność i niska śmiertelność dorosłych ptaków. Co roku ginie ok. 100 ptaków.

Rozród[edytuj | edytuj kod]

W październiku większość dojrzałych płciowo albatrosów powraca do gniazdowisk, na których parzyły się dwa lata wcześniej. Samice docierają tu zazwyczaj pierwsze, by uporządkować stare, wykorzystywane wcześniej gniazdo, lub założyć nowe. Samotne dorosłe ptaki, szukają partnera i wykonują skomplikowane rytuały podczas toków. Albatrosy królewskie parzą się zazwyczaj dopiero po przybyciu do lęgowisk. Tylko nieliczne ptaki wcześniej łączą się w pary - jeszcze na otwartym morzu. Oba ptaki stają na ziemi naprzeciw siebie, z dziobami uniesionymi ku górze i machają szeroko rozłożonymi skrzydłami. Podobnie zachowują się i starsze pary, czasem nawet po parzeniu. Typowe gniazdo albatrosa to prosty stos trawy i ziemi o średnicy ok. 75 cm. Oboje rodzice zmieniają się na gnieździe mniej więcej co tydzień. Zmiana jest jedynym momentem, kiedy ptaki przez krótki czas razem przebywają na gnieździe. Kiedy pisklę wykluje się, jedno z rodziców stale pozostaje w pobliżu i pilnuje go. Jeśli pisklęta na gnieździe zaskoczy wróg, zaczynają wydzielać z dzioba oleistą ciecz o odrażającej woni. Substancja ta, która powstaje w wyniku procesów trawiennych, roztarta po pierzu, czyni je wodoodpornym. Kiedy ptak osiągnie wiek 4-5 tygodni, rodzice zaczynają wspólnie wyruszać po pokarm. Stopniowo wyprawy przedłużają się, odwiedziny i karmienie pisklęcia stają się coraz rzadsze. Po 8-9 miesiącach rodzice definitywnie opuszczają swego potomka.

Dojrzałość płciowa: W 6-10 roku.

Pora lęgowa: Listopad lub grudzień kiedy na półkuli południowej jest lato.

Jaja: Jedno jajo. Jego wielkość i okres wysiadywania (79 dni) zapewniają pisklęciu dość czasu na rozwój. Jajo jest białe.

Okres wysiadywania: Albatros wysiaduje jaja najdłużej (79 dni) ze wszystkich ptaków.

Wychowanie piskląt 38 tygodni.

Przypisy

  1. Diomedea epomophora w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Diomedea epomophora. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • "Encyklopedia zwierząt od A do Z" Warszawa 1999