Iwan Bagramian

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Iwan Christoforowicz Bagramian
Иван Христофорович Баграмян
płk Iwan Bagramian w 1938
płk Iwan Bagramian w 1938
Marszałek Związku Radzieckiego Marszałek Związku Radzieckiego
Data i miejsce urodzenia 2 grudnia 1897
Czardachły
Data i miejsce śmierci 21 września 1982
Moskwa
Przebieg służby
Lata służby 19151917 (Armia Imperium Rosyjskiego),
19171982 (Armia Czerwona)
Siły zbrojne Coat of Arms of Russian Empire.svg Armia Imperium Rosyjskiego
Red star.svg Armia Czerwona
Stanowiska szef sztabu Frontu Południowo-Zachodniego,
d-ca: 11 Armii Gwardyjskiej,
1. Frontu Nadbałtyckiego,
3. Frontu Białoruskiego,
Nadbałtyckiego OW,
Główny Inspektor Szkolenia RKKA, kom. Akademii Sztabu Generalnego RKKA
Główne wojny i bitwy I wojna światowa,
wojna domowa w Rosji,
II wojna światowa,
Wielka Wojna Ojczyźniana
Odznaczenia
Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Rewolucji Październikowej Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Suworowa I klasy Order Suworowa I klasy Order Kutuzowa I klasy Order "Za Służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR" III stopnia Meedal za Obronę Kijowa Medal za Zdobycie Królewca Medal 100-lecia urodzin Lenina Medal za Zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal 20-lecia zwycięstwa nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal 30-lecia zwycięstwa nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945 Medal Weterana Radzieckich Sił Zbrojnych Medal "20 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "30 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "40 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "50 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal "60 lat Radzieckich Sił Zbrojnych" Medal 1500-lecia Kijowa Order Suche Batora (Mongolia) Order Karola Marksa (NRD) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (Polska) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (Polska)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Iwan Bagramian w Armii Imperium Rosyjskiego w 1916

Iwan Christoforowicz Bagramian (Howannes Chaczaturowicz) (ros. Иван Христофорович Баграмян, orm.. Հովհաննես Խաչատուրի Բաղրամյան, ur. 2 grudnia 1897 we wsi Czardachły k. Elizawetpola, zm. 21 września 1982 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, Marszałek Związku Radzieckiego, komendant Akademii Sztabu Generalnego RKKA, członek Komitetu Centralnego KPZR, deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9. i 10. kadencji (1946–1982), dwukrotny Bohater Związku Radzieckiego (1944, 1977).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo i młodość[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 2 grudnia 1897 we wsi Czardachły, w pobliżu Jelizawetpola (ob. rejon Rejon Şəmkir na terenie Azerbejdżanu), w biednej ormiańskiej rodzinie. Ojciec pracował na kolei, a matka – pochodząca z rodziny wiejskiego kowala – całkowicie poświęciła się wychowaniu dzieci. Ukończył ormiańską cerkiewną szkołę podstawową w Elizawetpolu, następnie w latach 1912–1915 technikum. Po kilku miesiącach pracy na kolei wstąpił ochotniczo do Armii Imperium Rosyjskiego. Służbę rozpoczął w zapasowym batalionie piechoty, następnie kontynuował w 2 przygranicznym pułku piechoty i do 1917 służył na Kaukazie. W 1917 ukończył szkołę chorążych. Po rewolucji lutowej i powstaniu w 1918 Demokratycznej Republiki Armenii, uczestniczył w walkach przeciw wojskom tureckim. Służył w 3 pułku piechoty i 1 pułku kawalerii Pierwszej Ormiańskiej Republiki pod dowództwem gen. Mowsesa Silikjana, gdzie dowodził kolejno kompanią i szwadronem.

Dwudziestolecie międzywojenne[edytuj | edytuj kod]

W 1920 wstąpił do Armii Czerwonej, w której szeregach walczył pełniąc funkcję dowódcy dywizjonu i pułku kawalerii. Po ukończeniu w 1934 Akademii Wojskowej im. Michaiła Frunzego mianowany szefem sztabu 5 Dywizji Kawalerii. W 1936 podjął studia w Wojskowej Akademii Sztabu Generalnego.

II wojna światowa[edytuj | edytuj kod]

Od września 1940 szef sztabu 12 Armii, od listopada 1940 zastępca szefa sztabu Kijowskiego Specjalnego Okręgu Wojskowego. Po rozpoczęciu wojny z Niemcami w 1941 zastępca, a następnie szef sztabu Frontu Południowo-Zachodniego. W 1941 wstąpił do WKP(b). W 1943 otrzymał nominację na dowódcę 11 Armii Gwardyjskiej. W latach 1944–1945 dowódca 1 Frontu Nadbałtyckiego, a od kwietnia 1945 dowódca 3 Frontu Białoruskiego.

Okres powojenny[edytuj | edytuj kod]

Po wojnie wyznaczony na dowódcę Nadbałtyckiego Okręgu Wojskowego kierował walką z partyzanckimi ugrupowaniami niepodległościowymi na Litwie i Łotwie. W 1954 otrzymał stanowisko głównego inspektora szkolenia Armii Czerwonej, a w 1956 został komendantem Akademii Sztabu Generalnego. W 1958 wyznaczony na stanowisko wiceministra obrony – szefa tyłów Sił Zbrojnych ZSRR. W 1961 wszedł w skład Komitetu Centralnego KPZR. Niezależnie od piastowanych stanowisk wojskowych i rządowych w latach 1948–1958 był deputowanym do Rady Najwyższej ZSRR.

Autor książki Miasto nad Dnieprem (1965, wydanie polskie 1966), "Taki był początek wojny" (wydanie polskie 1972), "Tak wykuwaliśmy zwycięstwo" (wydanie polskie 1980).

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]