Nowa Wieś Spiska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Nowa Wieś Spiska
Herb
Herb Nowej Wsi Spiskiej
Państwo  Słowacja
Kraj Kosicky vlajka.svg koszycki
Burmistrz Anna Fedorová
Powierzchnia 66,67 km²
Wysokość 430 m n.p.m.
Populacja (2003)
• liczba ludności
• gęstość

38 785
581,74 os./km²
Nr kierunkowy 0 53
Kod pocztowy 052 01
Tablice rejestracyjne SN
Położenie na mapie kraju koszyckiego
Mapa lokalizacyjna kraju koszyckiego
Nowa Wieś Spiska
Nowa Wieś Spiska
Położenie na mapie Słowacji
Mapa lokalizacyjna Słowacji
Nowa Wieś Spiska
Nowa Wieś Spiska
Ziemia 48°56′40″N 20°33′46″E/48,944444 20,562778Na mapach: 48°56′40″N 20°33′46″E/48,944444 20,562778
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Ratusz i najwyższa wieża kościelna na Słowacji
Reduta

Nowa Wieś Spiska (słow. Spišská Nová Ves, niem. Zipser Neudorf/Neuendorf, węg. Igló, rom. Nowejsis) – miasto powiatowe we wschodniej Słowacji, w kraju koszyckim, w historycznym regionie Spisz.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Spiska Nowa Wieś leży na wysokości 430 m n.p.m. w Kotlinie Hornadzkiej nad Hornadem. Liczba mieszkańców miasta wynosi 39 193 osoby [2002], powierzchnia miasta – 66,67 km². Dzieli się na dzielnice:

  • sídlisko Tarča
  • sídlisko Mier
  • sídlisko Východ
  • sídlisko Západ
  • Novoveská Huta
  • Ferčekovce

Historia[edytuj | edytuj kod]

Okolice Spiskiej Nowej Wsi były zasiedlone już w neolicie. Osadnictwo słowiańskie istniało tu już w czasach państwa wielkomorawskiego. Na obszarze dzisiejszego miasta leżała prawdopodobnie znana skądinąd słowiańska osada Iglov. Osada ta została zniszczona i opuszczona podczas najazdów mongolskich, ale później została zasiedlona ponownie przez ocalałych dawnych mieszkańców. W jej sąsiedztwie w połowie XIII wieku powstała osada saskich kolonistów Neudorf (Villa Nova). Dzisiejsza Spiska Nowa Wieś powstała z połączenia obu wsi.

Pierwsza pisemna wzmianka o mieście pochodzi z 1268. W XIV wieku miasto stało się ośrodkiem górnictwa, rzemiosła i handlu (największy plac targowy na ówczesnych ziemiach słowackich). W 1380 miasto uzyskało uprzywilejowany status wolnego królewskiego miasta górniczego. W latach 1412-1769 w wyniku zastawu spiskiego miasto z okolicami należało do Polski i znajdowało się pod władzą królów polskich, stanowiło część starostwa spiskiego. Po bezprawnym zagarnięciu tych terenów przez Habsburgów w 1769 Spiską Nową Wieś włączono do Węgier i później ustanowiono siedzibą władz Prowincji XVI Miast Spiskich.

W czasach nowożytnych Spiska Nowa Wieś była znana z licznych miejskich szkół. W 1910 – według spisu nieuwzględniającego narodowości polskiej – miasto liczyło 10,5 tys. mieszkańców, z czego 5,1 tys. Słowaków, 3,5 tys. Węgrów i 1,8 tys. Niemców. W 1918 znalazło się w granicach Czechosłowacji. W okresie kampanii wrześniowej w roku 1939 miasto było siedzibą kwatery głównodowodzącego słowackich wojsk inwazyjnych kierującego ofensywą przeciwko Polsce.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Najważniejszymi zabytkami miasta są m.in.:

Kilka kilometrów na zachód od Nowej Wsi Spiskiej leży park narodowy Słowacki Raj; niedaleko też do Spiskiego Zamku.

Sport[edytuj | edytuj kod]

Parki[edytuj | edytuj kod]

  • park Madaras
  • park koło ratusza
  • park koło kościoła pw. Wniebowzięcia NMP
  • Ogród Zoologiczny

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

W Spiskiej Nowej Wsi krzyżują się drogi lokalne 536 z Krompachów do Kieżmarku i 533 z Gemerskiej Połomy do Lewoczy. Przez miasto przebiega linia kolejowa z Koszyc i Preszowa do Popradu. W mieście znajduje się trawiaste lotnisko miejscowego aeroklubu.

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]