Stare Miasto (Szczecin)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Szczecina Stare Miasto
jednostka pomocnicza Szczecina
1009 Rynek Sienny Szczecin SZN.jpg
Zabudowa Starego Miasta (Rynek Sienny)
Miasto Szczecin
Status jednostka pomocnicza
Zespół dzielnic Śródmieście
Ludność (2010)
 • liczba ludności

4902
Strefa numeracyjna 91
Tablice rejestracyjne ZS
SIMC10 0978556
Położenie na planie Szczecina
Położenie na planie Szczecina
Położenie na mapie Szczecina
Mapa lokalizacyjna Szczecina
Stare Miasto
Stare Miasto
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stare Miasto
Stare Miasto
Ziemia 53°25′42,24″N 14°33′35,64″E/53,428400 14,559900
Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Stare Miasto (do 1945: Altstadt) – część miasta i osiedle administracyjne Szczecina, będące jednostką pomocniczą miasta, położone nad Odrą. Granicami osiedla są ul.: Kapitańska, Malczewskiego, Matejki z placem Hołdu Pruskiego, pl. Żołnierza Polskiego i Niepodległości i Dworcowa oraz rzeka Odra.

Według danych z 4 maja 2010 w osiedlu na pobyt stały zameldowanych było 4902 osób[1].

Historia i urbanistyka[edytuj | edytuj kod]

Targ Węglowy, początek XX wieku
Obecna ul.Grodzka w 1936 roku
Ulica Tkacka w 2013 roku
Przedwojenne kamienice przy ul.Koński Kierat
Przedwojenne kamienice przy ul.Kuśnierskiej

Po 1945 roku Stare Miasto było zniszczone w wyniku bombardowań brytyjskich w 90%. Odbudowy nie podjęto, ponieważ zniszczona zabudowa w większości pochodziła z XIX wieku i ówcześnie nie była traktowana jeszcze za wartościową, wobec czego rekonstrukcji poddano tylko nieliczne obiekty takie jak np. Stary Ratusz. W latach 50. XX w. zbudowano w miejscu Starego Miasta osiedle 3-5 piętrowych bloków mieszkalnych zwieńczonych skośnymi dachami, co było typowym zabiegiem stosowanym ówcześnie w Europie (np. we Frankfurcie nad Menem). Najwięcej zabytkowych budynków sprzed II wojny światowej przetrwało w rejonie placu Orła Białego, ulicy Tkackiej (niektóre budynki z powodu braku należytej opieki konserwatorskiej i remontów musiały zostać wyburzone), Staromłyńskiej. Ulica Wyszyńskiego – główna ulica Starego Miasta – zamieniona została w ruchliwą, szeroką arterię (zmieniony został także układ ulic nie tylko na Wyszyńskiego, a w wielu rejonach dzielnicy). Podobny los spotkał nabrzeże nad Odrą. Niegdyś wzdłuż brzegów ciągnęła się zabudowa, w miejscu której wytyczono "arterię nadodrzańską" łącząca docelowo Police z Gryfinem. Wojny nie przetrwał też pomnik Sediny – najsłynniejszy pomnik w przedwojennym Szczecinie. Współczesne Stare Miasto charakteryzuje się także licznymi skwerami i zieleńcami.

Najbardziej wartościowe zabytki na Starym Mieście to katedra św. Jakuba, Zamek Książąt Pomorskich, Stary Ratusz, Baszta Siedmiu Płaszczy, czy Kamienica Loitzów.

Odbudowa starego miasta[edytuj | edytuj kod]

W latach 80. XX wieku ogłoszony został konkurs na zagospodarowanie dolnej części starego miasta - podzamcza. Ponieważ żaden z architektów nie zdobył 1 miejsca, zdecydowano się na realizację projektu, który zajął 2 miejsce. Jej autorem był prof. Politechniki Szczecińskiej Stanisław Latour. Powołana została spółdzielnia "Podzamcze", która miała się zająć zrealizowaniem inwestycji. Jednak napotkano problemy związane z błędami w dokumentacji a potem z transformacją ustrojową. Ostatecznie w 1994 roku rozpoczęto proces ponownej zabudowy Podzamcza (rejon dolnego Starego Miasta u podnóża Zamku, przy Odrze) – na ogół w nowoczesnym stylu, bez odtwarzania historycznego wyglądu kamienic. Zdecydowano się jednak zachować historyczną siatkę ulic oraz podział parcelacyjny zabudowań. Inwestycję zainicjowała nieistniejąca już spółdzielnia "Podzamcze"; pierwszą kamienicę ukończono w 1996 roku[2]. Część wyglądu sprzed 1939 roku odzyskał Rynek Sienny. Brakuje jedynie jednej pierzei, którą zajmują budynki z okresu PRL, niedawno odremontowane. W 2001 roku spółdzielnia "Podzamcze" upadła, a należące do niej nieruchomości zostały rozdzielone między wierzycieli[3]. Obecnie teren podzamcza ma wielu właścicieli - niektóre tereny zostały zagospodarowane, niektóre wciąż oczekują na nową zabudowę.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Istniejące[edytuj | edytuj kod]

 Zobacz więcej w artykule Zabytki Szczecina, w sekcji Stare Miasto.

Na Starym Mieście znajduje się wiele zabytków, przez które prowadzi Miejski Szlak Turystyczny[4]. Zabytki, które przetrwały wojnę, to mała część tego, co na szczecińskim Starym Mieście znajdowało się przed II wojną światową. Bombardowania z lat 40. XX w. zniszczyły niemal 90% zabytkowej dzielnicy.

Nad Odrą na Wałach Chrobrego corocznie na przełomie czerwca i lipca odbywają się Dni Morza.

Konsulaty na osiedlu Stare Miasto: Królestwa Norwegii (al. Niepodległości), Republiki Estonii (ul. Kurza Stopka) i Republiki Kazachstanu (ul. Grodzka).

Nieistniejące[edytuj | edytuj kod]

  • Stara mennica, zlokalizowana była przy ul.Szewskiej
  • Giełda, znajdowała się przy rynku Siennym. Adres:Panieńska 30

Samorząd mieszkańców[edytuj | edytuj kod]

Rada Osiedla Stare Miasto liczy 15 członków[5]. W wyborach do rad osiedli 20 maja 2007 roku udział wzięło 124 głosujących, co stanowiło frekwencję na poziomie 2,78%[6]. W wyborach do rady osiedla 13 kwietnia 2003 udział wzięło 46 głosujących, co stanowiło frekwencję 1,03% (najmniejszą spośród osiedli Szczecina)[7].

Samorząd osiedla Stare Miasto został ustanowiony w 1990 roku[8].

Zdjęcia[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Liczba mieszkańców (pol.). W: Biuletyn Informacji Publicznej [on-line]. Urząd Miasta Szczecin, 2010-05-04. [dostęp 2010-05-06].
  2. sedina.pl
  3. sedina.pl
  4. Informacja: Miejski Szlak Turystyczny jest podzielony pomiędzy 3 osiedla: Nowe Miasto (1 i 41-42), Stare Miasto (2-31) i Centrum (32-40)
  5. Członkowie Rad Osiedli - Kadencja 2007-2011 (pol.). Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2010-05-07].
  6. Wybory Rad Osiedlowych 20 maja 2007 (pol.). Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2010-05-07].
  7. Wybory do Rad Osiedli 13 kwietnia 2003 r. w statystyce (pol.). Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2010-05-07].
  8. Uchwała Nr VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. w sprawie utworzenia w mieście Szczecinie dzielnic i osiedli (Załącznik nr 1)

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]