Uszanka
Czapka uszanka, (także: uszanka, z ros. ушанка [uˈʂan.kə], czasami zwana żartobliwie czapką uszatką) - ciepłe zimowe nakrycie głowy, wykonane najczęściej z futra, z charakterystycznymi klapami chroniącymi uszy od mrozu. W XIX w. przy klapach pojawiły się troczki, które można zawiązać pod brodą. Uszanka wywodzi się z Rosji ale Rosjanie prawdopodobnie zapożyczyli jej krój od Mongołów podczas średniowiecznej mongolskiej inwazji na Ruś Kijowską.
Chociaż uszankę uważa się za typowo rosyjskie nakrycie głowy (w stereotypowym widzeniu świata tzw. prawdziwy Rosjanin powinien nosić właśnie taką czapkę) to futrzane czapki o podobnym kroju są rozpowszechnione także w Chinach, Północnej Korei, krajach Europy Wschodniej w tym także Polski, oraz w krajach i dawnego Związku Radzieckiego. Czapki uszanki to często spotykana część umundurowania zimowego służb policyjnych i wojskowych w krajach leżących w zimnym klimacie takich jak Rosja i Polska. Żołnierz LWP w uszance był charakterystycznym widokiem na ulicach polskich miast, w okresie stanu wojennego. Czapki te są noszone przez Wojsko Polskie do dziś
Można ją także zobaczyć w miastach amerykańskich takich jak Chicago (stan Illinois) podczas mroźnych zimowych miesięcy, zwłaszcza w okolicach o dużej liczbie emigrantów z Europy Wschodniej. Znane są także w Finlandii i używane jako część zimowego umundurowania wojskowego od 1939 do dziś.
[edytuj] Sposoby szycia, noszenia i stereotypy związane z uszanką
Czapki uszanki często są szyte ze skórek królików i piżmaków jakkolwiek do rzadkości nie należą też czapki z futra szarych wilków lub psów. Lepszej jakości czapki mogą być też wykonane z futer lisów, kun lub dobrej jakości skór owczych. Produkuje się także czapki ze sztucznych materiałów, często przeznaczone na sprzedaż dla turystów. Uszanki szyte ze sztucznego futra czasami są żartobliwie określane jako wykonane z futra ryby ponieważ nie pochodzi ono od jakiegokolwiek znanego zwierzęcia. Czapki były używane też jako część zimowego umundurowania Nationale Volksarmee (armii NRD), nosiły potoczną, żartobliwą i wulgarną nazwę "Bärenfotze".
Część Rosjan uważa, że noszenie czapki z uszami opuszczonymi do dołu nie jest dostatecznie męskie dlatego też stereotypowy portret śmieciarza lub gospodarza domu sprzątającego podwórko przedstawia go zwykle w czapce uszance z rozwiązanymi bezładnie klapami, z których jedna skierowana jest ku górze a druga zwisa ku dołowi.
[edytuj] Sposoby wiązania
Na poniższych zdjęciach przedstawiono standardową uszankę żołnierza Armii Radzieckiej (1988) i kilka możliwych sposobów jej wiązania i noszenia:
