Zdzisław Najder

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zdzisław Marian Najder
Zdzisław Najder (2008)
Zdzisław Najder (2008)
Data i miejsce urodzenia 31 października 1930
Polska Warszawa
Zawód historyk literatury
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Odznaka Honorowa "Bene Merito" Kawaler Legii Honorowej (Francja)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Zdzisław Najder w Wikicytatach
Zdzisław Najder podczas otwarcia wystawy Głos Wolnej Europy w Senacie RP (2012)

Zdzisław Marian Najder (ur. 31 października 1930 w Warszawie) – polski historyk literatury, opozycjonista w czasach PRL, były dyrektor Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa.

Wykształcenie i działalność naukowa[edytuj | edytuj kod]

W latach 1945–1947 uczęszczał do gimnazjum i liceum im. Bolesława Chrobrego w Piotrkowie Trybunalskim. Absolwent VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie.

W 1954 ukończył studia w zakresie historii literatury polskiej na Uniwersytecie Warszawskim[1]. Później studiował na Uniwersytecie w Oksfordzie, gdzie zdobył kolejno tytuły licencjata, magistra i doktora literatury polskiej i filozofii. W 1998 Prezydent RP nadał mu tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych[2].

Jest światowej sławy autorytetem w zakresie twórczości Josepha Conrada, a jego biografia Conrada "Joseph Conrad: A Chronicle" jest jedną z najważniejszych pozycji na ten temat.

W 2003 przeszedł na emeryturę[3]. Jest wykładowcą Wyższej Szkoły Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie.

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

Działał w polskiej opozycji demokratycznej. Na przełomie lat 1975/1976 założył Polskie Porozumienie Niepodległościowe. W momencie wprowadzenia stanu wojennego w Polsce przebywał w Oksfordzie, nie zdecydował się na powrót do Polski i dzięki rekomendacji Jana Nowaka-Jeziorańskiego został dyrektorem polskiej sekcji Radia Wolna Europa. W PRL w 1983 został skazany zaocznie na śmierć za rzekomą kolaborację z wywiadem amerykańskim; wyrok uchylono w 1989. Na stanowisku szefa polskiej sekcji pozostał do 1987.

Po upadku reżimu komunistycznego w 1989 powrócił do Polski, był doradcą Lecha Wałęsy i Jana Olszewskiego. Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

W 1992, po odwołaniu rządu Jana Olszewskiego Najder przyznał, że w 1958 "samodzielnie zgodził się" na "dłuższe rozmowy" ze Służbą Bezpieczeństwa, które miały na celu "wprowadzenie SB w błąd i ukrywanie tego, co rzeczywiście robili moi przyjaciele (...) i co robiłem ja sam". Ujawniono, że w latach 1958-1963 Najder był ewidencjonowany przez SB jako tajny współpracownik "Zapalniczka"[4].

Działalność społeczna[edytuj | edytuj kod]

30 kwietnia 2009 został powołany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na członka pierwszej kadencji (2009–2013) Rady Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Jest prezesem Klubu Weimarskiego w Warszawie[5].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]