Przejdź do zawartości

Grzegorz Rosiński

To jest dobry artykuł
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Grzegorz Rosiński
Ilustracja
Grzegorz Rosiński podczas MFK 2007 w Łodzi
Data i miejsce urodzenia

3 sierpnia 1941
Stalowa Wola

Narodowość

polska

Alma Mater

Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie

Dziedzina sztuki

komiks, malarstwo, grafika, rysunek

Ważne dzieła

Thorgal, Yans, Szninkiel, Zemsta hrabiego Skarbka

Faksymile
Odznaczenia
Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kawaler Orderu Leopolda II (Belgia) Kawaler Orderu Sztuki i Literatury (Francja)
Multimedia w Wikimedia Commons
Cytaty w Wikicytatach

Grzegorz Rosiński (ur. 3 sierpnia 1941 w Stalowej Woli) – polski rysownik komiksowy, grafik i malarz. Najbardziej znany jako autor ilustracji do serii komiksowej Thorgal; w jego dorobku znajdują się także inne popularne tytuły, w tym Szninkiel, Yans, Skarga Utraconych Ziem i Zemsta hrabiego Skarbka. Do 1982 Rosiński pracował w Polsce, następnie wyemigrował do Belgii i Szwajcarii, gdzie zdobył międzynarodowe uznanie jako jeden z czołowych autorów komiksu frankofońskiego[1][2][3]. Jego styl cechuje realizm. W późniejszych latach twórczości porzucił klasyczny rysunek na rzecz malowania kadrów komiksowych[4].

Życiorys

[edytuj | edytuj kod]

Dzieciństwo

[edytuj | edytuj kod]

Grzegorz Rosiński urodził się 3 sierpnia 1941 w Stalowej Woli. Jego ojciec Henryk Rosiński (zm. 2000) był technikiem-mechanikiem metalurgii, a matka Wacława (zm. 1994) absolwentką szkoły handlowej, która po ślubie zajmowała się domem[5][6]. Rosińscy wielokrotnie przeprowadzali się w różne rejony Polski z powodu pracy Henryka. W 1946 zamieszkali we Wrocławiu, gdzie Grzegorz zapoznał się z ilustrowanymi publikacjami po niemiecku, w tym Biblią z ilustracjami Gustave’a Dorégo czy parakomiksowe historyjki Wilhelma Busha o Maksie i Morycu, a także francuskim tygodnikiem z komiksami "Vaillant(inne języki)", wydawanym przez Francuską Partię Komunistyczną[7].

W 1952 Rosińscy przeprowadzili się na stałe do Warszawy. Grzegorz rysował tak dużo i dobrze (głównie komiksy o piratach i Dzikim Zachodzie), że w 1955 za namową ojca rozpoczął naukę w Liceum Sztuk Plastycznych. Tam przyjaźnił się m.in. z Bogusławem Polchem[8]. Od 1957 niemal do końca nauki w liceum zajmował się oprawą graficzną harcerskiej "Wesołej Gazetki", znanej później jako "Korespondent Wszędobylski". Rosiński zamieszczał w niej także swoje komiksy. Jego debiutem, jeszcze w „Wesołej Gazetce”, był komiks Ali Baba z Sierra Nevada, na podstawie opowiadania Francisa Breta Harte'a.

Studia

[edytuj | edytuj kod]

Po maturze w 1960 Rosiński początkowo nie brał pod uwagę dalszej edukacji plastycznej. Wybrał studia architektoniczne na Politechnice Warszawskiej, jednak nie zdał egzaminu wstępnego z matematyki. Przez rok pracował na budowie jako pomocnik murarza w Przedsiębiorstwie Budownictwa Mieszkaniowego Warszawa Śródmieście. Jesienią 1961 rozpoczął studia na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Jako specjalizację wybrał scenografię teatralną. Choć w tamtym czasie na warszawskiej ASP dominował abstrakcjonizm i niechęć do realistycznego przedstawiania rzeczywistości, ulubionym stylem Rosińskiego był realizm[9]. W 1966 obronił pracę dyplomową zrealizowaną w pracowni kierowanej przez Jana Marcina Szancera[10][11]. Tematem pracy były ilustracje do książki Pożegnanie z bronią. W trakcie studiów Rosiński tworzył także projekty ilustracji do innych dzieł literackich, w tym Podróży Guliwera Jonathana Swifta i Kubusia Fatalisty i jego pana Denisa Diderota, oraz publikował w prasie, m.in. w "Tygodniku Kulturalnym"[11].

Początki kariery

[edytuj | edytuj kod]

Po studiach Rosiński zajął się ilustrowaniem książek i podręczników[12], m.in. Od gry w guziki do statu kosmicznego Emila Kindzierszky’ego (1969) i Rozmów o fizyce Elżbiety Rubinowicz (1972). Uważany był za specjalistę od wizualnego tłumaczenia zawiłych pojęć fizycznych. Jego ilustracje pojawiły się także w powieściach historycznych Ewy Nowackiej Szubad żąda ofiary (1969) i Ursa z krainy Uratu (1970) oraz powieści wojennej Kazimierza Dębnickiego Uwaga, Piegowaty (1977)[13]. W swojej twórczości stosował różnorodne techniki, dlatego rozpoznanie ilustracji jego autorstwa nie jest łatwe.

Pod koniec lat 60. XX w. Rosiński dowiedział się, że wydawnictwo Sport i Turystyka rozpoczęło pracę nad serią komiksową Kapitan Żbik w ramach akcji poprawy wizerunku Milicji Obywatelskiej w oczach młodzieży[14]. Dołączył do projektu i w 1969 opublikował swój pierwszy zeszyt pt. Diadem Tamary, który był piątym epizodem serii[15][16]. Rosiński był pierwszym rysownikiem Kapitana Żbika, który w zeszytach serii umieszczał swój podpis (składał go na ostatniej ilustracji komiksu). Stworzył ilustracje do jedenastu epizodów; ostatnim, który narysował, był Skoda TW 61–63 (1973)[16]. Za namową Rosińskiego w 1971 do grona rysowników serii dołączył Bogusław Polch, jego kolega z liceum plastycznego[17].

Kolejnym komiksem zrealizowanym przez Rosińskiego dla wydawnictwa Sport i Turystyka była seria Pilot śmigłowca o Sławomirze Karskim, poruczniku Ludowego Wojska Polskiego[17]. Rosiński rozpoczął nad nią pracę w 1973 i narysował pierwsze pięć zeszytów, wydanych w latach 1975–1977.[18] Także w 1973 zaproponowano mu stworzenie serii Legendy polskie, do której scenariusz napisała Barbara Seidler. Początkowo narysował zeszyt O smoku Wawelskim i królewnie Wandzie, kolejne dwa zeszyty O Popielu i myszach oraz O Piaście Kołodzieju powstały w 1975.[18] Wydane zostały w 1977.[19]

W 1974 Rosiński dostał propozycję narysowania komiksu do scenariusza Andrzeja Koniecznego Od Walii do Brazylii na temat sukcesu polskiej reprezentacji w piłce nożnej pod kierownictwem Kazimierza Górskiego w mistrzostwach świata w Niemczech. Komiks, wydany w 1975, nie został zbyt ciepło przyjęty przez krytykę[19].

"Relax"

[edytuj | edytuj kod]
Winieta "Relaksu" autorstwa Rosińskiego

W 1976 Rosiński znalazł się w zespole redakcyjnym magazynu komiksowego "Relax"[19]. Został redaktorem graficznym i zajmował się głównie doborem komiksów do kolejnych numerów oraz zapraszaniem do współpracy polskich i zagranicznych autorów[20]. Rosiński publikował w "Relaksie" także własne komiksy; w pierwszym numerze ukazało się jego Dziewięciu do nieba do scenariusza Stanisława Majewskiego (była to okrojona wersja, która ukazała się w całości dopiero w 2022 w pierwszym tomie antologii komiksów z "Relaksu"[21][22]). Od trzeciego numeru Rosiński zaczął rysować krótkie historie wedug scenariusza Leszka Moczulskiego o wczesnych dziejach państwa polskiego, zastępując Szymona Kobylińskiego, który zrealizował pierwsze dwa odcinki[22]. Kolejnym komiksem Rosińskiego w "Relaksie" była historia science fiction pt. Najdłuższa podróż do scenariusza Andrzeja Sawickiego i Ryszarda Siwanowicza, którzy obrali pseudonim Rian Asars.[22] Najdłuższa podróż była ostatnim dłuższym komiksem Rosińskiego stworzonym na rynek polski i zamieszczonym w "Relaksie". Z pracy w redakcji zrezygnował w 1978, nadal publikując na jego łamach krótsze historie[23]. W tym czasie Rosiński przejął od Janusza Stannego rysowanie dla magazynu "Alfa" czarno-białej serii komiksowej science-fiction pt. W służbie galaktycznej, do której scenariusz napisał Tadeusz Lech[23]. Po czartym odcinku rysowanie przejął od Rosińskiego Jerzy Majewski, tworząc ostatni, piąty epizod serii[24].

Pierwsze zagraniczne publikacje

[edytuj | edytuj kod]

W drugiej połowie lat 70. XX w. Rosiński zaczął publikować humorystyczne historie na łamach belgijskich magazynów komiksowych, m.in. nowelkę Morderca zostawia pułapkę, do którego scenariusz napisał Krzysztof Jaroszyński (historia ta została także zamieszczona w polskim tygodniku "Razem" w 1977). Publikacja tych komiksów zaowocowała nawiązaniem głębszych kontaktów z zachodnioeuropejskimi wydawcami[24]. Rozpoczęły się one od kontaktu Rosińskiego z Carlosem Blanchardem, wydawcą pocztówek i kalendarzy, który złożył wizytę w Polsce, szukając artystów. Zdawszy sobie sprawę, że Rosiński to głównie twórca komiksowy, Blanchard zdecydował się ułatwić mu kontakty na rynku belgijskim.

Podczas wizyty w Brukseli w 1976 Rosińskim zainteresowały się dwa wydawnictwa komiksowe Le Lombard i Dupuis[25]. Zaczął publikować u nich głównie krótkie humorystyczne historie, ale zdarzało mu się także wydać dłuższe komiksy, np. francuski przekład Pojedynku z polskiego magazynu "Relax"[26]. Początkowo scenariusze do tych historii były pisane przez Polaków, z czasem jednak Rosiński zaczął realizować komiksy do scenariuszy belgijskich twórców, np. dwie historie napisane przez współautora Smerfów Yvana Delporte'a[27]. Na potrzeby tych prac Rosiński w latach 1976–1977 posługiwał się pseudonimem "Rosek", który później zarzucił.

Pierwszym znaczącym komiksem Rosińskiego, który powstał na belgijski rynek, była seria humorystyczna Fantastyczna podróż (fr. La Croisière fantastique), publikowana w latach 1977–1978 w odcinkach w magazynie "Spirou". Autorem scenariusza był Jean-Claude Smit-le-Bénédicte(inne języki), tworzący pod pseudonimem "Mythic". Po wykupieniu praw do komiksu wydawnictwo Le Lombard opublikowało serię w dwóch zbiorczych albumach w latach 1987–1988[28].

Thorgal

[edytuj | edytuj kod]
Mural komiksowy w Brukseli przedstawiający Thorgala i Aaricię (2014)

W sierpniu 1976, podczas wizyty w Brukseli na zaproszenie Blancharda, Rosiński poznał scenarzystę Jeana Van Hamme’a. Jak określa to Rosiński, podczas spotkania "zaiskrzyło" mimo bariery językowej. Rosiński jeszcze podczas tej wizyty narysował dwie testowe plansze do scenariusza Van Hamme’a, który zdecydował się podjąć współpracę z artystą. Idąc za sugestią ówczesnego redaktora naczelnego magazynu 'Tintin', André-Paula Duchâteau, Van Hamme napisał dla Rosińskiego scenariusza komiksu o Wikingach. Uznano że będzie to politycznie neutralna tematyka, która z punktu widzenia komunistycznych władz Polski nie przysporzy zawodowych problemów Rosińskiemu[29]. Drugim argumentem był narysowany już komiks Rosińskiego Klęska Wikinga, który czekał na publikacje w trzecim numerze "Relaksu"[30].

Pierwotny pomysł na wspólny komiks pojawił się na początku listopada 1976, kiedy Rosiński dostał listownie od Van Hamme’a projekt dłuższej opowieści o wikingu imieniem Ragnar Aegirsson, która miałaby pojawić się w magazynie "Tintin". Okazało się, że postać wikinga Ragnara była już bohaterem komiksu z lat 50. XX w., dlatego Van Hamme zmienił imię bohatera na "Thorgal".

Pierwsze pięć kilkustronicowych odcinków ukazywało się w magazynie "Tintin" od 3 marca do 25 października 1977. Z powodu rytmu pracy Rosińskiego Thorgal publikowany był średnio raz na miesiąc, z dłuższą przerwą między drugim a trzecim odcinkiem od kwietnia do sierpnia. W 1978 Thorgal zadebiutował na polskim rynku w magazynie "Relax". W tym samym roku opublikowana została kontynuacja Thorgala w "Tintinie"[30].

Utrzymana w surowym klimacie opowieść, zawierająca elementy dramatu historycznego, romansu, fantasy i mitologii nordyckich, została dostrzeżona przez publiczność i doceniona przez krytykę: w 1979 druga historia o Thorgalu, Wyspa wśród lodów, otrzymała w Brukseli prestiżową nagrodę Prix Saint-Michel za najlepszy komiks realistyczny[31][32]. W 1980 wydawnictwo Le Lombard opublikowało w formie indywidualnych tomów dwie pierwsze historie zebrane z magazynu "Tintin": Zdradzona czarodziejka (z dodatkowym epizodem Prawie raj) i Wyspa lodowych mórz[32].

Emigracja

[edytuj | edytuj kod]

Stan wojenny wprowadzony w Polsce w 1981 zastał Rosińskiego w trakcie pracy nad piątym tomem Thorgala – Ponad krainą cieni. Trudności z przekazywaniem plansz do wydawcy w Brukseli uświadomiły mu, że dalsza współpraca z rynkiem zachodnioeuropejskim będzie możliwa jedynie po emigracji[33].

Dzięki paszportowi służbowemu Polskiej Agencji Artystycznej "Pagart" Rosiński mógł wyjeżdżać za granicę mimo obowiązujących ograniczeń. W styczniu 1982 udał się do Francji na Międzynarodowy Festiwal Komiksu w Angoulême. Z kolejnego wyjazdu – na Targi Książki w Brukseli w marcu tego samego roku – nie wrócił do Polski. W czerwcu dołączyła do niego rodzina, której udało się wydostać z Polski dzięki paszportom dla "członków zespołu pieśni i tańca". Aby zalegalizować pobyt w Belgii, Rosiński musiał posiadać umowę o pracę; w tym celu wydawnictwo Le Lombard zatrudniło go formalnie przy tworzeniu fikcyjnego magazynu komiksowego "Thorgal"[34].

Po emigracji zawieszone zostały wszystkie jego projekty realizowane w Polsce. Rosiński skoncentrował się na pracy nad Thorgalem[35]. Kontynuował też, na zlecenie redaktora naczelnego magazynu "Tintin", André-Paula Duchâteau, podjętą jeszcze w 1980 w Polsce realizację serii science fiction Hans (w polskiej wersji: Yans), opowiadającej o cierpiącym na amnezję podróżniku w czasie. Pierwszy epizod ukazał się na łamach "Tintina”[36], i tak jak w przypadku Thorgala, cykl został wkrótce opublikowany przez Le Lombard w formie indywidualnych tomów. W 1988 Rosiński zaproponował przejęcie rysowania Yansa Zbigniewowi Kasprzakowi, a pierwszy epizod zrealizowany wspólnie przez obu artystów, zatytułowany Prawo Ardelii, ukazał się w 1990.

Szninkiel

[edytuj | edytuj kod]

W drugiej połowie lat 80. XX w., gdy popularność Thorgala na rynku franko-belgijskim była już ugruntowana, Van Hamme wpadł na pomysł stworzenia jednorazowej powieści graficznej osadzonej w świecie fantasy, czerpiącej inspiracje z książek J.R.R. Tolkiena i motywów chrześcijańskich. Van Hamme powierzył Rosińskiemu zilustrowanie scenariusza.

Liczący 130 stron czarno-biały komiks zatytułowany Szninkiel przedstawia historię J'ona (wzorowanego na Tolkienowskim hobbicie), który staje się przypadkowym mesjaszem, mającym ocalić skłócony i pełen przemocy świat, w którym żyje. Szninkiel pierwotnie został opublikowany w odcinkach w magazynie "À Suivre" od października 1986 do lipca 1987, a następnie wydany w formie indywidualnego albumu w 1988 przez wydawnictwo Casterman. Pełen dramatycznych zwrotów akcji, humoru, erotyki i patosu komiks zdobył m.in. nagrodę Grand Prix des Alpages na Festiwalu Komiksu w Sierre w 1987 i nagrodę publiczności na Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w Angoulême w 1989.[37]

W latach 2001–2002 wydawnictwo Casterman opublikowało podzieloną na trzy tomy kolorową wersję Szninkla. Rosiński przygotował nowe okładki, natomiast kolorowanie wykonała Grażyna Fołtyn-Kasprzak, żona Zbigniewa Kasprzaka, tworząca pod pseudonimem Graza[37].

Skarga Utraconych Ziem

[edytuj | edytuj kod]
Rosiński na fotografii autorstwa Erlinga Mandelmanna (1997)

W 1992 Rosiński przyjął zaproszenie wydawnictwa Dargaud do współpracy przy komiksie Skarga Utraconych Ziem, zainteresowany szekspirowską fabułą osadzoną w mrocznym, celtycko-średniowiecznym świecie; scenarzystą był Jean Dufaux. Aby lepiej oddać atmosferę opowieści, twórcy wraz z małżonkami odbyli podróż po Szkocji.

Projekt planowano początkowo jako zamkniętą historię, lecz ostatecznie powstały dwa albumy – Sioban (1993) i Blackmore (1994)[38]. Rosiński ograniczył swój udział do czarno-białego rysunku; kolor opracowała Graza, która od 1993 współpracowała z nim w tym zakresie także przy Thorgalu. Sukces Skargi Utraconych Ziem przyczynił się do kontynuacji cyklu, czego efektem były kolejne dwa tomy narysowane przez Rosińskiego: Kyle z Klanach (1996) i Pani Gerfaut (1998). Następne części ukazywały się już bez jego udziału[39].

Western

[edytuj | edytuj kod]

W 1999 Rosiński podjął się realizacji komiksu osadzonego na Dzikim Zachodzie: Westernu do scenariusza Van Hamme’a. Artysta zastosował w nim tzw. kolor bezpośredni, rezygnując z tradycyjnego podziału na rysunek i wypełnianie kolorem na rzecz malowania plansz jak obrazów (podobnie jak to robił w przypadku okładek). Rosiński nadał albumowi sepiowo-szarą tonację z akcentami intensywnej czerwieni oraz czerni nanoszonej piórkiem[40].

Western ukazał się w 2001 w prestiżowej kolekcji "Signé" wydawnictwa Le Lombard. Opublikowano także edycję specjalną z reprodukcją scenariusza, szkicami Rosińskiego oraz płytą CD zawierającą materiały zdjęciowe i filmowe o powstawaniu komiksu, przygotowaną przez syna Rosińskiego, Piotra[5].

Zemsta hrabiego Skarbka

[edytuj | edytuj kod]

W 2000 podczas wizyty scenarzysty Yves’a Sente w domu Rosińskich w Szwajcarii narodził się luźny pomysł historii łączącej motywy pirackie, epokę romantyzmu i polską historię. Początkowo Sente nie traktował tej idei poważnie, lecz rok później napisał dla Rosińskiego scenariusz komiksu Zemsta hrabiego Skarbka. Rosiński ponownie zastosował kolor bezpośredni (jak w Westernie), rezygnując z kreski piórkiem; plansze malował w nietypowo dużym formacie 60 × 80 cm.[41] Utrzymana w konwencji powieści płaszcza i szpady, częściowo osadzona w Paryżu czasów Fryderyka Chopina, historia ukazała się nakładem wydawnictwa Dargaud jako dylogia: Złote ręce (2004) i Serce z brązu (2005)[42][43].

Późniejsze lata

[edytuj | edytuj kod]
Rosiński podczas spotkania z fanami w galerii PolishComicArt w Warszawie (2025)

W 2008, po rezygnacji Van Hamme’a z pisania scenariuszy do Thorgala, rolę scenarzysty serii przejął Sente, a Rosiński pozostał na stanowisku rysownika serii. Ostatnim tomem, który stworzył, był Aniel (2018)[44]. Rosiński zakończył wówczas pracę twórcy komiksów[45].

Rosiński w ostatnich latach koncentruje się na malarstwie. Do 2023 malował okładki do kolejnych tomów Thorgala rysowanych już przez innych autorów[46][47]. Na zamówienie wydawców namalował też okładki do wznowień wielu własnych komiksów oraz do cudzych projektów, np. do dwóch tomów komiksu La Mémoire d'Abraham (2010–2011)[48]. Stworzył m.in. okładki antologii L'illustration universelle des droits de l’homme dla Amnesty International i projekt znaczków pocztowych upamiętniających sześćdziesiątą rocznicę bitwy o Ardeny[49]. W 2009 Rosiński wykonał na zlecenie Musée du Cinquantenaire w Brukseli cykl trzech obrazów odwołujących się do czasów panowania dynastii Merowingów[50].

Logo wystawy Rosińskiego na odwrocie biletu kolekcjonerskiego

Malarskie i rysunkowe prace Rosińskiego, w tym plansze i okładki komiksów, były w ostatnich latach wielokrotnie prezentowane na wystawach, w tym na retrospektywnych ekspozycjach w Muzeum Regionalnym w Stalowej Woli (2012)[51], Muzeum "Manggha" w Krakowie (2012)[52], Hôtel de Ville w Wersalu (2013)[53], Musée de la Bande Dessinée w Brukseli (2014)[54], Château de Saint-Maurice w Valois (2014)[55], Galerie Champ de Mars w Angoulême (2017)[56], EC1 w Łodzi (2023–2024)[57], Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie (2024)[58], Galerie Daniel Maghen w Paryżu (2025)[59].

W 2021 podczas 32. Międzynarodowego Festiwalu Komiksu i Gier w Łodzi została podpisana umowa o przechowywaniu depozytu zawierającego ok. 400 prac Rosińskiego w zasobach Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej EC1 w Łodzi[60]. Twórczość Rosińskiego została zgromadzona we współpracy z jego rodziną i pochodzi z całej Europy.

Życie prywatne

[edytuj | edytuj kod]
Château des Vidomnes, pierwsze mieszkanie Rosińskiego w Szwajcarii

W 1961 Rosiński poznał w Warszawie Kazimierę Piluchowską (1945–2009), zwaną przez bliskich Kasią, studentkę ogrodnictwa w Szkole Głównej Gospodarstwa Wiejskiego[61]. Pobrali się w 1966[12] i mieli troje dzieci: Piotra, Barbarę i Zofię (zm. 2020). Kasia była nieformalną managerką Rosińskiego, która m.in. opiniowała nadsyłane dla niego scenariusze komiksowe[62].

W 1986, podczas pobytu polskich artystów w Sierre, Rosiński zdecydował się na przeprowadzkę z Belgii do Szwajcarii[36]. Rok później dołączyła do niego rodzina. Początkowo mieszkali w wynajmowanym mieszkaniu w Château des Vidomnes, a później zamieszkali w domu zaprojektowanym przez polskiego architekta Piotra Pelczarskiego[63].

Rosiński mieszka obecnie w Burgdorfie w kantonie Berno w Szwajcarii[64].

Publikacje

[edytuj | edytuj kod]

Poniższa lista obejmuje wyłącznie wydania książkowe komiksów; nie uwzględnia tytułów opublikowanych w czasopismach.

Nagrody i odznaczenia

[edytuj | edytuj kod]

Nagrody

[edytuj | edytuj kod]
  • 1979: Prix Saint-Michel w kategorii "Najlepszy rysunek realistyczny" za komiks Thorgal, t. 2: Wyspa wśród lodów[31].
  • 1983: Grand prix Saint Michel za komiks Thorgal, t. 5: Ponad krainą cieni (razem z Jeanem Van Hamme’em)[65].
  • 1984: Prix de la Chambre belge des experts en bande dessinée w kategorii "Najlepszy rysunek" za komiks Thorgal, t. 9, Łucznicy[66].
  • 1985: Prix du Grand Public na Convention de la Bande Dessinée de Paris za komiks Thorgal, t. 9, Łucznicy (razem z Jeanem Van Hamme’em)[67].
  • 1985: Prix de la Presse na międzynarodowym festiwalu komiksów w Durbuy za komiks Thorgal, t. 9, Łucznicy (razem z Jeanem Van Hamme’em)[31].
  • 1987: Prix de la Chambre belge des experts en bande dessinée w kategorii "Najlepszy rysunek" za komiks Szninkiel[68].
  • 1989: Alph-Art du public na 16. Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w Angoulême za komiks Szninkiel (razem z Jeanem Van Hamme’em)[68].
  • 1991: Premio Haxtur w kategorii "Najlepszy rysunek" za komiks Thorgal, t. 16: Wilczyca[69].
  • 1996: Alph-Art du public na 23. Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w Angoulême za komiks Thorgal, t. 21: Korona Ogotaia (razem z Jeanem Van Hamme’em)[70].
  • 2004: Grand Prix Saint-Michel za całokształt twórczości[71].
  • 2005: Prix Albert-Uderzo za całokształt twórczości[72].
  • 2026: nagroda za całokształt twórczości na COMICON Napoli[73].

Odznaczenia

[edytuj | edytuj kod]

Rosiński w innych mediach

[edytuj | edytuj kod]

W 2013 nakładem wydawnictwa Le Lombard ukazała się 400-stronicowa monografia Grzegorz Rosiński autorstwa Patricka Gaumera[80] (wydanie polskie: Egmont Polska 2015[81]), zawierająca liczne niepublikowane wcześniej prace i materiały dotyczące życia i kariery Rosińskiego. W 2017, z okazji czterdziestolecia serii Thorgal, wydawnictwo Le Lombard opublikowało album Rosinski Art book. Thorgal 40 ans[82] (wydanie polskie: Rosiński Artbook. Thorgal 40 lat, wyd. Egmont Polska 2017[83]), prezentujący kulisy tworzenia komiksu. W 2026, z okazji nadchodzące pięćdziesięciolecia Thorgala, Le Lombard wydało rozszerzoną wersję albumu[84].

W 2024 na 64. Krakowskim Festiwalu Filmowym premierę miał film dokumentalny Ja, Rosiński w reżyserii Piotra Kielara, ukazujący twórczość Rosińskiego z perspektywy artysty na emeryturze i jego bliskich[85][86].

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]
 Zobacz też kategorię: Twórczość Grzegorza Rosińskiego.

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. ↑ GRZEGORZ ROSIŃSKI – mistrz ilustracji i komiksu. Wystawa retrospektywna. [online], Muzeum Regionalne w Stalowej Woli [dostęp 2026-01-31].
  2. ↑ John Freeman, Thorgal creator Grzegorz Rosiński in the spotlight in major new exhibition [online], downthetubes.net, 28 grudnia 2025 [dostęp 2026-01-31] (ang.).
  3. ↑ Exposition : Grzegorz Rosinski / Thorgal – Éditions Le Lombard [online], Le Lombard [dostęp 2026-01-31] (fr.).
  4. ↑ Grzegorz Rosiński | Życie i twórczość | Artysta [online], Culture.pl [dostęp 2026-01-31].
  5. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 120.
  6. ↑ Birek 2024 ↓, s. 18.
  7. ↑ Birek 2024 ↓, s. 22.
  8. ↑ Birek 2024 ↓, s. 24.
  9. ↑ Birek 2024 ↓, s. 30-31.
  10. ↑ Rosiński 1988 ↓, s. 0.
  11. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 32.
  12. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 36.
  13. ↑ Birek 2024 ↓, s. 38.
  14. ↑ Birek 2024 ↓, s. 48.
  15. ↑ Birek 2024 ↓, s. 50.
  16. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 52.
  17. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 56.
  18. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 58.
  19. ↑ a b c Birek 2024 ↓, s. 60.
  20. ↑ Birek 2024 ↓, s. 62,64.
  21. ↑ Relax. Antologia opowieści rysunkowych. Tom 1. [online], Egmont Księgarnia Internetowa [dostęp 2025-03-16].
  22. ↑ a b c Birek 2024 ↓, s. 64.
  23. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 66.
  24. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 68.
  25. ↑ Birek 2024 ↓, s. 72,74.
  26. ↑ Birek 2024 ↓, s. 74.
  27. ↑ Birek 2024 ↓, s. 74,76.
  28. ↑ Birek 2024 ↓, s. 76.
  29. ↑ Birek 2024 ↓, s. 80.
  30. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 82.
  31. ↑ a b c D. Aviva Rothschild, Graphic novels : a bibliographic guide to book-length comics, Englewood, Colo. : Libraries Unlimited, 1995, s. 57, ISBN 978-1-56308-086-9 [dostęp 2025-03-17].
  32. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 84.
  33. ↑ Birek 2024 ↓, s. 86.
  34. ↑ Birek 2024 ↓, s. 90.
  35. ↑ Birek 2024 ↓, s. 92.
  36. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 96.
  37. ↑ a b Birek 2024 ↓, s. 102.
  38. ↑ Birek 2024 ↓, s. 112.
  39. ↑ Birek 2024 ↓, s. 114.
  40. ↑ Birek 2024 ↓, s. 118.
  41. ↑ Birek 2024 ↓, s. 124.
  42. ↑ Birek 2024 ↓, s. 124-126.
  43. ↑ Birek 2024 ↓, s. 126.
  44. ↑ Birek 2024 ↓, s. 138.
  45. ↑ Birek 2024 ↓, s. 161.
  46. ↑ Michał Bębenek, Thorgal: Selkie (tom 38) [recenzja] [online], Głos Kultury, 25 listopada 2020 [dostęp 2025-04-08].
  47. ↑ Bartosz Czartoryski, Grzegorz Rosiński nie zostawi "Thorgala" bez opieki. "Będę pilnował, aby mi nie zrobiono jakiegoś porno", „ksiazki.wp.pl”, 20 września 2018 [dostęp 2025-04-08] [zarchiwizowane z adresu 2024-07-19].
  48. ↑ Philippe MAGNERON, Jacques Brel – BD, informations, cotes [online], bedetheque.com [dostęp 2026-02-15] (fr.).
  49. ↑ Birek 2024 ↓, s. 150.
  50. ↑ Birek 2024 ↓, s. 152.
  51. ↑ GRZEGORZ ROSIŃSKI – mistrz ilustracji i komiksu. Wystawa retrospektywna. [online], Muzeum Regionalne w Stalowej Woli [dostęp 2026-02-16].
  52. ↑ Prace Grzegorza Rosińskiego w Mandze [online], Culture.pl [dostęp 2026-02-15].
  53. ↑ Expo Rosinski à Versailles | Thorgal [online] [dostęp 2026-02-15] (fr.).
  54. ↑ Typi Design 2012, Les grandes expositions temporaires, Rosinski de Pologne – Musée de la Bande Dessinée – Bruxelles [online], cbbd.be [dostęp 2026-02-15] [zarchiwizowane z adresu 2025-08-12] (fr.).
  55. ↑ Expo Rosinski en Suisse | Thorgal [online] [dostęp 2026-02-15] (fr.).
  56. ↑ Thorgal à Angoulême | Thorgal [online] [dostęp 2026-02-15] (fr.).
  57. ↑ Centrum Komiksu i Narracji Interaktywnej: Grzegorz Rosiński w ilustracjach [online], ec1lodz.pl [dostęp 2026-02-15].
  58. ↑ Paweł Deptuch, Grzegorz Rosiński w ilustracjach (wystawa) [online] [dostęp 2026-02-15].
  59. ↑ Paryż: nasze zdjęcia z retrospektywy poświęconej Grzegorzowi Rosińskiemu, słynnemu rysownikowi serii komiksów Thorgal [online], sortiraparis.com [dostęp 2026-02-15].
  60. ↑ Birek 2024 ↓, s. 5.
  61. ↑ Birek 2024 ↓, s. 30.
  62. ↑ Zmarła Kazimiera Rosińska – Komiks – POLTERGEIST [online], polter.pl, 4 kwietnia 2009 [dostęp 2026-01-30].
  63. ↑ Birek 2024 ↓, s. 108.
  64. ↑ Wirtualna Polska Media S.A, Na początku rysowałem buty. Wywiad z Grzegorzem Rosińskim [online], ksiazki.wp.pl, 18 marca 2018 [dostęp 2025-03-19] (pol.).
  65. ↑ ZONE-BD : Thorgal [online], web.archive.org, 12 maja 2006 [dostęp 2025-03-17] [zarchiwizowane z adresu 2006-05-12].
  66. ↑ GCD :: Creator :: Grzegorz Rosiński (b. 1941) [online], comics.org [dostęp 2026-02-16].
  67. ↑ Forum | Thorgal – 9 – Les archers | Thorgal [online] [dostęp 2026-02-16] (fr.).
  68. ↑ a b Le grand pouvoir du Chninkel (Casterman, 1988 series) [online], comics.org [dostęp 2026-02-16].
  69. ↑ GCD :: Received Award :: Best Drawing [online], comics.org [dostęp 2026-02-16].
  70. ↑ thorgal tome 21 – la couronne d'ogotai [online], BDfugue, 2014 [dostęp 2026-02-16] (fr.).
  71. ↑ Comics Festival Belgium – Festival 2003 [online], web.archive.org, 26 września 2008 [dostęp 2025-03-17] [zarchiwizowane z adresu 2008-09-26].
  72. ↑ Prix Albert Uderzo – Sanglier d’Or [online], archive.wikiwix.com [dostęp 2025-03-17].
  73. ↑ Grzegorz Rosiński z nagrodą za całokształt twórczości na COMICON Napoli 2026 [online], Blog o komiksach - Twój przewodnik po świecie komiksów!, 6 maja 2026 [dostęp 2026-05-07].
  74. ↑ M.P. z 2006 r. Nr 73, poz. 728 – pkt 1.
  75. ↑ Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski dla Grzegorza Rosińskiego wp.pl [dostęp 18-05-2010]
  76. ↑ WRAK.PL – Komiksowa Agencja Prasowa
  77. ↑ Ojciec „Thorgala” odznaczony przez króla. TVN24.pl, 2010-01-18. [dostęp 2020-02-15].
  78. ↑ Rosiński kawalerem francuskiego Orderu Sztuki i Literatury [online], wyborcza.pl [dostęp 2025-06-09].
  79. ↑ Grzegorz Rosiński [online], zaiks.org.pl [dostęp 2026-02-16].
  80. ↑ Monographie Rosinski Monographie ROSINSKI – Éditions Le Lombard [online], Le Lombard [dostęp 2026-02-16] (fr.).
  81. ↑ Grzegorz Rosiński Monografia [online], egmont.pl [dostęp 2026-02-16].
  82. ↑ Art book Thorgal Art book Thorgal — Éditions Le Lombard [online], Le Lombard [dostęp 2026-02-18] (fr.).
  83. ↑ Rosiński Artbook. Thorgal 40 lat [online], alejakomiksu.com [dostęp 2026-02-18].
  84. ↑ Artbook 50 jaar Thorgal in september 2026 | Vooruitblikken | Stripspeciaalzaak [online], www.stripspeciaalzaak.be, 18 kwietnia 2026 [dostęp 2026-04-19] (niderl.).
  85. ↑ Ja, Rosiński w bazie Filmweb
  86. ↑ Paweł Tesznar, Artysta zmęczony (i jego syn) – recenzja filmu „Ja, Rosiński” – Krakowski Festiwal Filmowy [online], Pełna Sala, 12 czerwca 2024 [dostęp 2026-02-16].

Bibliografia

[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]
Thorgal
Seria Thorgal
Scenariusz: Jean Van Hamme • Rysunki: Grzegorz Rosiński
Scenariusz: Yves Sente • Rysunki: Grzegorz Rosiński
Scenariusz: Xavier Dorison • Rysunki: Grzegorz Rosiński
Scenariusz: Yann • Rysunki: Grzegorz Rosiński
Scenariusz: Yann • Rysunki: Fred Vignaux
Serie poboczne
Kriss de Valnor
Scenariusz: Yves Sente • Rysunki: Giulio de Vita
Scenariusz: Xavier Dorison, Mathieu Mariolle • Rysunki: Roman Surżenko
Scenariusz: Xavier Dorison, Mathieu Mariolle • Rysunki: Fred Vignaux
Louve
Scenariusz: Yann • Rysunki: Roman Surżenko
Młodzieńcze lata
Scenariusz: Yann • Rysunki: Roman Surżenko
Główni bohaterowie
Bohaterowie drugoplanowi

Wikiprojekt:Literatura • Wikiprojekt:Fantastyka

Kapitan Żbik
Główna seria
Pozostałe
wydawnictwa
Autorzy
scenariuszy
Autorzy
rysunków
Źródło: „https://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Grzegorz_Rosiński&oldid=79693941”