Gubin (Niemcy)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy miasta w Niemczech. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.
Gubin
Guben
ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Niemcy
Kraj związkowy Brandenburgia
Prawa miejskie 1235
Burmistrz Klaus-Dieter Hübner
Powierzchnia 44 km²
Wysokość 45 m n.p.m.
Populacja (31 grudnia 2013)
• liczba ludności
• gęstość

17 655
401 os./km²
Nr kierunkowy 03561
Kod pocztowy 03172
Tablice rejestracyjne SPN
Plan
Plan
Położenie na mapie Brandenburgii
Mapa lokalizacyjna Brandenburgii
GubinGuben
Gubin
Guben
Położenie na mapie Niemiec
Mapa lokalizacyjna Niemiec
GubinGuben
Gubin
Guben
Ziemia51°57′N 14°43′E/51,950000 14,716667
Strona internetowa
Portal Portal Niemcy

Gubin[1] (niem. Guben, dolnołuż. Gubin, w latach 1961–1990 Wilhelm-Pieck-Stadt Guben) – miasto w niemieckiej części Łużyc Dolnych, znajdujące się na lewym brzegu Nysy Łużyckiej, w kraju związkowym Brandenburgia. Leży na granicy z Polską. W 1945 r. Gubin został podzielony na zachodnią – niemiecką (Guben), oraz polską część wschodnią – Gubin, obecnie samodzielne miasto. Do 21 grudnia 2007 r. zlokalizowane były tutaj drogowe i kolejowe przejścia graniczne z Polską.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Gubin ok. 1920 roku

Po raz pierwszy wzmiankowane w pocz. XIII w. (1211) w dokumencie Henryka Brodatego zwalniającym z opłat celnych sól importowaną z Gubina i podającym, że posiadał prawo składu. W 1235 nadano przywilej lokacyjny i magdeburskie prawa miejskie a w 1311 prawo do bicia własnej monety. Od 1367 miasto znajdowało się w granicach Korony Czeskiej, od 1469 Węgier, od 1490 ponownie Czech, a w 1635 wraz z Dolnymi Łużycami weszło w skład Elektoratu Saksonii. W latach 1697-1763 pod panowaniem królów Polski Augusta II Mocnego i Augusta III Sasa. W 1749 przez Gubin poprowadzony został trakt pocztowy łączący Warszawę i Drezno[2].

Po klęsce Napoleona i wspierającej go Saksonii, na mocy postanowień kongresu wiedeńskiego w 1815 miasto zostało częścią Prus, z którym w 1871 zostało częścią Rzeszy Niemieckiej. Od 1884 roku należało do rejencji rejencji frankfurckiej w prowincji Brandenburgia.

17 listopada 2006 w Gubinie otwarto tzw. Plastinarium kontrowersyjnego niemieckiego artysty Gunthera von Hagensa.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Od II poł. XIX wieku miasto notowało dynamiczny rozwój demograficzny – w 1860 miasto liczyło ok. 15 tys. mieszkańców, by w 1939 posiadać ich 45,8 tys. (z czego ok. 28 tys. w części prawobrzeżnej).

Obecnie Gubin liczy 17 655 mieszkańców[3]. Wraz z polskim Gubinem tworzy aglomerację transgraniczną liczącą 34 691 mieszkańców.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Słup dystansowy poczty polsko-saskiej z herbami Polski i Saksonii z 1736 (rekonstrukcja z 1989)
  • Kościół Dobrego Pasterza, ewangelicki, wybudowany w latach 1902-03 w stylu secesyjnym
  • Willa fabrykanta Ludwiga Meyera, wybudowana w 1898 roku w stylu neorenesansowym, w której od 1996 mieści się Niemiecko-Słowiańskie Centrum Kultury (niem. Deutsch-Slawische Kulturzentrum)
  • Dworzec kolejowy
  • Kamienice przy ulicach Frankfurckiej (Frankfurter Straße) i Berlińskiej (Berliner Straße)

Gospodarka[edytuj | edytuj kod]

Miasto miało "od zawsze" handlowy charakter, ze względu na swoje dogodne położenie – pogranicze słowiańsko-germańskie, ważne szlaki handlowe z północy na południe z Pomorza Zachodniego do Czech (wzdłuż Odry i Nysy Łużyckiej) oraz z zachodu na wschód z Łużyc do Wielkopolski. Handlowano wołami i zbożem z kupcami szkockimi, węgierskimi i polskimi. Ponadto uprawiano tu winorośl i wytwarzano wino, z którego swego czasu miasto słynęło. Zajmowano się również żeglugą na Nysie i Odrze.

W XIX w. założono na lewobrzeżnych, zachodnich przedmieściach Gubina pierwszą na Łużycach mechaniczną przędzalnię wełny. Od tego czasu miasto stało się znanym ośrodkiem włókienniczym.

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

W mieście znajduje się stacja kolejowa. Od roku 1904 w Gubinie natomiast kursowały tramwaje.

Współpraca międzynarodowa[edytuj | edytuj kod]

Współpraca krajowa[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2013, s. 206. ISBN 978-83-254-1988-2.
  2. Szkice z historii poczty / usługi pocztowe, www.pocztowokurierski.pl [dostęp 2017-11-23] (pol.).
  3. www.statistik-berlin-brandenburg.de