Gumieńce

Gumieńce
	jednostka pomocnicza
	; Ulica Ku Słońcu – przystanek tramwajowy Kręta
Państwo	Polska
Województwo	zachodniopomorskie
Aglomeracja	szczecińska
Miasto	Szczecin
Dzielnica	Zachód
W granicach Szczecina	1939
Powierzchnia	10,4 km²
Populacja (2025); • liczba ludności; • gęstość	; 23 031; 2210 os./km²
Strefa numeracyjna	91
Tablice rejestracyjne	ZS
SIMC	0978183
	Położenie na mapie;
	53°24′37″N 14°30′13″E/53,410278 14,503611

Gumieńce (do 1945 niem. Scheune^[3], łac. Orreum^[4]) – część miasta i osiedle administracyjne Szczecina, będące jednostką pomocniczą miasta, położone w dzielnicy Zachód.

Na Gumieńcach zameldowanych jest 23 031 osób^[5].

Na terenie Gumieniec mają swoją siedzibę dwa wydziały Uniwersytetu Szczecińskiego: Humanistyczny (ul. Krakowska) i Zarządzania i Ekonomiki Usług (ul. Cukrowa). Jest to osiedle głównie domków jednorodzinnych. W środkowej części znajduje się blokowiskowe osiedle Reda, zbudowane dla potrzeb pracowników PŻM w latach 80. XX wieku. Przedwojenne Scheune w większej części zamieszkiwała społeczność pracująca w cukrowni, lecz dziś osiedle uchodzi za atrakcyjne.

We wschodniej części Gumieniec położony jest Cmentarz Centralny, a przy ul. Bronowickiej nowo wybudowany Cmentarz Zachodni. Przy południowej granicy osiedla (oraz miasta) znajdowała się i działała do 2003 r. Cukrownia Szczecin. W 2014 r. majątek byłej cukrowni został zakupiony przez dewelopera Alsecco, który od 2015 r. etapami wybudował na terenie byłego zakładu osiedle Nowa Cukrownia. Inwestycja wzbudziła kontrowersje z powodu niemal całkowitej rozbiórki zabytkowych budynków cukrowni^[6]. Nieco dalej, przy samej granicy z Warzymicami, na terenie byłej jednostki wojskowej, od 2019 r. budowane jest przez tę samą firmę osiedle Harmonia Gumieńce. W północno-zachodniej części Gumieniec, przy granicy z Mierzynem, powstało centrum handlowe Ster (d. King Cross). Od zachodu osiedle graniczy z gminami Dobra (Mierzyn) i Kołbaskowo (Warzymice), od wschodu z osiedlem Pomorzany, a na północy (Słowieńsko) ze Świerczewem.

Gumieńce pod względem liczby ludności są najludniejszym osiedlem w Szczecinie.

Toponimia

Początkowo ze względu na podmokły grunt rejon Gumieniec nie był wykorzystywany pod zabudowę mieszkalną, a jedynie jako lokalizacja budynków gospodarczych do przechowywania siana (a zatem znajdowały się tu gumna) – znalazło to odzwierciedlenie w słowiańskiej, niemieckiej i łacińskiej nazwie wsi, która powstała tu po przeprowadzeniu odwodnienia terenu^[4].

Komunikacja

Przez osiedle przechodzi droga krajowa nr 13 w ciągu ulic Mieszka I i Południowej, prowadząca do przejść granicznych w Kołbaskowie i Rosówku, oraz droga krajowa nr 10 w ciągu ul. Ku Słońcu, prowadząca do przejścia granicznego w Lubieszynie. Na rondzie Hakena bierze swój początek droga krajowa nr 31 (ul. Floriana Krygiera) w kierunku Podjuch i dalej do przejścia granicznego w Słubicach. Gumieńce to również układ komunikacyjny – linie tramwajowe 8 i 10 (których jeden z przystanków końcowych to właśnie Gumieńce) i autobusowe (53, 60, 61, 88, 98, 108, 124, 241, 243, 244)^[7] oraz autobusowe nocne (523, 528, 529, 536). Przez osiedle prowadzi także linia autobusowa na żądanie (908). Przez Gumieńce przebiegają dwie linie kolejowe ze Szczecina Głównego do Tantow i do Grambow ze stacją Szczecin Gumieńce.

Dawne przejścia graniczne: kolejowe przejście graniczne w kierunku Pasewalku i Hamburga (Gumieńce-Grambow) oraz w kierunku Berlina (Gumieńce-Tantow).

Samorząd mieszkańców

Samorząd osiedla Gumieńce został ustanowiony w 1990 roku^[8]. Rada Osiedla Gumieńce liczy 21 członków^[9]. W wyborach do rad osiedli 20 maja 2007 roku udział wzięło 425 głosujących, co stanowiło frekwencję na poziomie 2,71%^[10]. W wyborach dnia 22 maja 2011 roku wzięło udział 693 osoby co stanowi 4,32%. Był to 11 wynik spośród wszystkich komisji wyborczych. Frekwencja w całym mieście wyniosła 3,17%^[11]. W 2015 roku w wyborach wzięło udział 1210 wyborców, był to najlepszy wynik pod względem wydanych kart.

Symbol

Symbolem osiedla stał się bóbr, który od czasu do czasu widywany jest w pobliżu Ronda Gierosa i Jeziorka Słonecznego^[12]^[13]^[14].

Zabytki Gumieniec

Cmentarz Centralny
Kościół MB Różańcowej przy ul. Lwowskiej
Wiatrak holenderski przy ul. Mieszka I 24
Dwór przy ul. Husarów 1

Zobacz też

Przypisy

↑ Rocznik statystyczny Szczecina 2014, Urząd Statystyczny w Szczecinie, ISSN 1896-2718 (na płycie CD).
↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 40224.
↑ Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262).
↑ ^a ^b Encyklopedia Szczecina, TadeuszT. Białecki (red.), Szczecin: Szczecińskie Towarzystwo Kultury, 2015, ISBN 978-83-942725-0-0, OCLC 924941684 .
↑ Zestawienie informacyjne o liczbie osób zameldowanych w Szczecinie. Stan bazy na 2025 rok. [w:] Geoportal miasta Szczecin [on-line]. Urząd Miasta Szczecin, 2025. [dostęp 2025]. (pol.).
↑ MarcinM. Gigiel MarcinM., To będzie jedyne nawiązanie do starej cukrowni [online], wszczecinie.pl, 15 marca 2019 [dostęp 2021-03-30] (pol.).
↑ Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego w Szczecinie.
↑ Uchwała Nr VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. w sprawie utworzenia w mieście Szczecinie dzielnic i osiedli (Uchwała VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. Uchwała VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. Załącznik nr 1).
↑ Członkowie Rad Osiedli – Kadencja 2007-2011. Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2010-05-07]. (pol.).
↑ Wybory Rad Osiedlowych 20 maja 2007. Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2016-11-06]. (pol.).
↑ Frekwencja wyborcza. szczecin.pl. [dostęp 2011-05-28].
↑ MarekM. Jaszczyński MarekM., Bóbr na Gumieńcach. Przeszedł przez ul. Ku Słońcu... prawie na pasach [ZDJĘCIA, WIDEO], „szczecin.naszemiasto.pl”, 16 lipca 2017 [dostęp 2017-09-14] (pol.).
↑ MarekM. Jaszczyński MarekM., Powrócił bóbr, który mieszka na Gumieńcach, „szczecin.naszemiasto.pl”, 25 kwietnia 2016 [dostęp 2017-09-14] (pol.).
↑ Bóbr spaceruje po osiedlu. „Czuje się jak u siebie”, „TVN24.pl” [dostęp 2017-09-14] .

Bibliografia

Marek Łuczak Szczecin-Gumieńce. Szczecin: Zapol. 2006 ISBN 978-83-60140-68-0.

Linki zewnętrzne

Mapa osiedla na stronie Urzędu Miasta Szczecin. osiedla.szczecin.pl. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-08-24)].
Strona Rady Osiedla Gumience

[1] Rocznik statystyczny Szczecina 2014, Urząd Statystyczny w Szczecinie, ISSN 1896-2718 (na płycie CD).

[prng-2] Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 40224.

[MP-3] Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262).

[ESz-4] Encyklopedia Szczecina, TadeuszT. Białecki (red.), Szczecin: Szczecińskie Towarzystwo Kultury, 2015, ISBN 978-83-942725-0-0, OCLC 924941684 .

[5] Zestawienie informacyjne o liczbie osób zameldowanych w Szczecinie. Stan bazy na 2025 rok. [w:] Geoportal miasta Szczecin [on-line]. Urząd Miasta Szczecin, 2025. [dostęp 2025]. (pol.).

[6] MarcinM. Gigiel MarcinM., To będzie jedyne nawiązanie do starej cukrowni [online], wszczecinie.pl, 15 marca 2019 [dostęp 2021-03-30] (pol.).

[7] Zarząd Dróg i Transportu Miejskiego w Szczecinie.

[8] Uchwała Nr VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. w sprawie utworzenia w mieście Szczecinie dzielnic i osiedli (Uchwała VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. Uchwała VIII/53/90 Rady Miejskiej w Szczecinie z dnia 28 listopada 1990 r. Załącznik nr 1).

[9] Członkowie Rad Osiedli – Kadencja 2007-2011. Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2010-05-07]. (pol.).

[10] Wybory Rad Osiedlowych 20 maja 2007. Urząd Miasta Szczecin. [dostęp 2016-11-06]. (pol.).

[11] Frekwencja wyborcza. szczecin.pl. [dostęp 2011-05-28].

[12] MarekM. Jaszczyński MarekM., Bóbr na Gumieńcach. Przeszedł przez ul. Ku Słońcu... prawie na pasach [ZDJĘCIA, WIDEO], „szczecin.naszemiasto.pl”, 16 lipca 2017 [dostęp 2017-09-14] (pol.).

[13] MarekM. Jaszczyński MarekM., Powrócił bóbr, który mieszka na Gumieńcach, „szczecin.naszemiasto.pl”, 25 kwietnia 2016 [dostęp 2017-09-14] (pol.).

[14] Bóbr spaceruje po osiedlu. „Czuje się jak u siebie”, „TVN24.pl” [dostęp 2017-09-14] .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]

[8]

[9]

[10]

[11]

[12]

[13]

[14]