Herby

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy wsi w powiecie lublinieckim. Zobacz też: inne znaczenia.
Herby
Herb
Herb Herb
Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa z 1938 roku
Kościół Najświętszego Serca Pana Jezusa z 1938 roku
Państwo  Polska
Województwo śląskie
Powiat lubliniecki
Gmina Herby
Liczba ludności (2008) 2 421
Strefa numeracyjna 34
Kod pocztowy 42-284
Tablice rejestracyjne SLU
SIMC 0132351
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Herby
Herby
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Herby
Herby
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Herby
Herby
Ziemia 50°45′10″N 18°53′15″E/50,752778 18,887500

Herbywieś w powiecie lublinieckim w województwie śląskim, siedziba gminy Herby. W latach 1975–1998 miejscowość należała do województwa częstochowskiego.

Na terenie Herb znajduje się kilka średniej wielkości zakładów przemysłowych i magazynowych. Między centralną częścią miejscowości a stacją kolejową Herby Nowe zlokalizowany jest zakład recyklingu, dawniej w tym miejscu znajdowało się największe składowisko złomu w Polsce.

W miejscowości mają siedzibę także: utworzony w 1990 zakład karny (pojemność jednostki to 444 miejsca)[1], zakład poprawczy, Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy, Nadleśnictwo Herby. W okolicach miejscowości zaczyna swój bieg rzeka Stradomka.

Historia[edytuj]

Miejscowość położona jest na historycznej granicy Małopolski i Śląska, która w latach 1815-1915 była także granicą Imperium Rosyjskiego i Królestwa Prus (Rzeszy Niemieckiej). Z tego powodu wieś dzieliła się na dwie części – Herby Ruskie (Russkije Herby) (później Herby Polskie) i Herby Pruskie (Preußisch-Herby, później Herby Śląskie)[2].

Położenie Herb na granicy Imperium Rosyjskiego i Rzeszy Niemieckiej - niemiecka mapa z 1905 roku

Istniało tu przejście graniczne, od 1866 roku drewniana gospoda graniczna, a pierwsze budynki celne powstały po pruskiej stronie w 1887 roku[3]. W 1913 roku w Herbach Pruskich wystawiono pomnik upamiętniający 100-lecie Bitwy narodów pod Lipskiem, w 1925 roku przebudowany na pomnik poświęcony powstańcom śląskim[4]. Po obu stronach granicy wybudowano dworce kolejowe, budynki obu zachowały się do dzisiaj - dawny rosyjski dworzec to obecnie budynek mieszkalny, a pruski to obecny dworzec Herby Stare[5].

Po I wojnie światowej Herby Ruskie, przemianowane na Herby Polskie należały do gminy Dźbów powiatu częstochowskiego w województwie kieleckim. W wyniku przyznania Polsce części Górnego Śląska w 1922 roku Herby Pruskie, przemianowane na Herby Śląskie, znalazły się w gminie Olszyna, w powiecie lublinieckim w województwie śląskim. Od 1950 roku obydwie części należały do województwa katowickiego, ale dopiero w 1954 roku Herby Polskie włączono do powiatu lublinieckiego (z częstochowskiego) i połączono z Herbami Śląskimi w jeden organizm; powstała wtedy gromada Herby[6][7].

W latach 1958–1972 Herby miały status osiedla[8], a w 1973 roku w wyniku reformy administracyjnej stały się siedzibą gminy[9].

Transport[edytuj]

Tranzyt[edytuj]

Przez Herby przebiegają dwie drogi: krajowa nr 46 i wojewódzka nr 905.

Kolej[edytuj]

W miejscowości znajdują się dwie stacje kolejowe: Herby Stare w centrum miejscowości oraz Herby Nowe – dawniej ważny węzeł kolejowy na skrzyżowaniu magistrali węglowej Śląsk-Porty, linii Lubliniec-Częstochowa i Herby Nowe-Wieluń Dąbrowa. Na dworcu Herby Nowe jest niewielkie muzeum magistrali węglowej, gdzie - z inicjatywy kolejarza Henryka Dąbrowskiego - zgromadzono wiele pamiątek z historii kolei.

Ludzie związani z Herbami[edytuj]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Herbami.

Przypisy

  1. Zakład Karny Herby. sw.gov.pl. [dostęp 2015-01-04].
  2. Józef Andrzej Bossowski, Zdzisław Urbański, Historia kolei Herby-Częstochowa, Częstochowa 2002 ISBN 83-917138-5-7
  3. Jan Myrcik, Olszyna. Rys historyczny, dzieje oświaty, życie parafialne, Koszęcin 1998 ISBN 83-909233-1-9
  4. J. Myrcik, Olszyna..., op.cit.
  5. J.A. Bossowski, Z. Urbański, Historia kolei..., op.cit.
  6. I. Heromiński, Układ i zmiany administracyjne powiatu, w: Ziemia Częstochowska, tom X. Powiat częstochowski. Szkice monograficzne, Częstochowa 1974, s. 20
  7. Uchwała Nr 20/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r. w sprawie podziału na gromady powiatu lublinieckiego; w ramach Zarządzenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 15 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 5 października 1954 r., dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Stalinogrodzie z dnia 1 grudnia 1954 r., Nr. 10, Poz. 54)
  8. Dz. U. z 1957 r. Nr 57, poz. 279
  9. Dz. U. z 1972 r. Nr 49, poz. 312

Zobacz też[edytuj]