Województwo katowickie (1950–1975)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy województwa w latach 1950-75. Zobacz też: Województwo katowickie (1975–1998).
Województwo katowickie
Województwo stalinogrodzkie (1953–1956)
województwo
1950–1975
Państwo  PRL
Data powstania 1950
Data likwidacji 1975
Siedziba wojewody i sejmiku Katowice
Wojewoda Jerzy Ziętek
Powierzchnia 9 548 km²
Populacja (31 XII 1974)
• liczba ludności

3 910 327[1]
• gęstość 409,54 os./km²
Urbanizacja 78,33%
Tablice rejestracyjne 1950-56: 60-69
od 1956: S
Podział administracyjny (1973)
Liczba powiatów miejskich 19
Liczba powiatów 14
Położenie na mapie Polski
POL województwo katowickie 1950.svg
50°N 19°E/50,000000 19,000000
Portal Portal Polska

Województwo katowickiewojewództwo istniejące w latach 1950–1975 (w latach 1953–1956 pod nazwą województwo stalinogrodzkie), powstałe z podziału województwa województwa śląskiego (potocznie nazywanego śląsko-dąbrowskim) na woj. katowickie i woj. opolskie. W wyniku reformy administracyjnej w 1975 roku znacznie zmniejszono jego terytorium.

Historia[edytuj | edytuj kod]

W 1950 r. z zachodniej części wcześniejszego województwa śląskiego utworzono województwo opolskie. Wschodnia część zmieniła nazwę na województwo katowickie z powierzchnią 9518 km². Na tablicach rejestracyjnych województwo posiadało wyróżniki 60–69, od roku 1956 – S.

Według danych z 1950 około 5% ówczesnych mieszkańców stanowili przymusowi polscy wysiedleńcy z Kresów Wschodnich[2][3].

W 1975 r., w wyniku reformy administracyjnej kraju, z północnej części województwa utworzono województwo częstochowskie, z południowej – bielskie[4][5].

Ważniejsze zmiany administracyjne[edytuj | edytuj kod]

Podział administracyjny (1973)[edytuj | edytuj kod]

Za: [19]

Powiat Powierzchnia
(km²)
Liczba ludności
31 XII 1972
Miasta Gminy Siedziba
ogółem na km² ogółem w tym posiadające wspólną radę narodową z gminami
Będzin 14 42 600 3131 1 nd. nd. POL Będzin COA.svg Będzin
będziński 359 125 500 349 7 1 5
bielski 409 114 100 279 2 0 9 POL Bielsko-Biała COA.svg Bielsko-Biała
Bielsko-Biała 50 108 800 2165 1 nd. nd.
Bytom 55 189 100 3411 1 nd. nd. Bytom herb.svg Bytom
Chorzów 34 153 000 4543 1 nd. nd. POL Chorzów COA.svg Chorzów
Cieszyn 13 26 000 2030 1 nd. nd. POL Cieszyn COA.svg Cieszyn
cieszyński 718 107 000 149 4 2 9
Czeladź 16 33 300 2093 1 nd. nd. POL Czeladź COA.svg Czeladź
Częstochowa 93 192 200 2067 1 nd. nd. POL Częstochowa COA (1944-1992).svg Częstochowa
częstochowski 985 115 900 118 1 0 10
Dąbrowa Górnicza 33 63 100 1900 1 nd. nd. POL Dąbrowa Górnicza COA 1.svg Dąbrowa Górnicza
Gliwice 91 174 400 1918 1 nd. nd. POL Gliwice COA.svg Gliwice
gliwicki 715 92 200 129 2 1 7
Katowice1 100 308 700 3100 1 nd. nd. Katowice Herb.svg Katowice
kłobucki 891 80 000 90 2 1 11 POL Kłobuck COA.svg Kłobuck
lubliniecki 1050 89 200 85 4 1 7 POL Lubliniec COA1.svg Lubliniec
Mysłowice 30 45 600 1543 1 nd. nd. POL Mysłowice COA.svg Mysłowice
myszkowski 499 67 500 135 3 2 8 POL Myszków COA.svg Myszków
pszczyński 508 73 600 145 1 0 7 POL Pszczyna COA.svg Pszczyna
Ruda Śląska2 77 144 100 1864 1 nd. nd. POL Ruda Śląska COA.svg Ruda Śląska
rybnicki 583 227 100 390 7 0 11 POL Rybnik COA.svg Rybnik
Rybnik 40 44 400 1115 1 nd. nd.
Siemianowice Śląskie 25 68 500 2698 1 nd. nd. POL Siemianowice COA.svg Siemianowice Śląskie
Sosnowiec 42 146 100 3440 1 nd. nd. Sosnowiec Herb.svg Sosnowiec
Świętochłowice 13 57 200 4361 1 nd. nd. POL Świętochłowice COA.svg Świętochłowice
tarnogórski 527 191 000 362 6 0 7 Herb TarnowskieGory.svg Tarnowskie Góry
Tychy 59 74 900 1260 1 nd. nd. POL Tychy COA.svg Tychy
tyski 449 143 200 319 9 4 7
wodzisławski 335 174 100 520 4 0 6 POL Wodzisław Śląski COA.svg Wodzisław Śląski
Zabrze 80 197 500 2454 1 nd. nd. POL Zabrze COA.svg Zabrze
zawierciański 630 67 300 107 4 3 8 POL Zawiercie COA.svg Zawiercie
Zawiercie 25 40 200 1588 1 nd. nd.
1 Do 1959 roku istniał powiat miejski Szopienice, który następnie został połączony z powiatem miejskim Katowice. Powiat liczył 52 700 mieszkańców (1956)[20].
2 Do końca 1958 roku istniały powiaty miejskie Nowy Bytom i Ruda, które następnie zostały połączone w powiat miejski Ruda Śląska. Powiaty liczyły odpowiednio 79 300 i 38 900 mieszkańców (1956)[21].

Władze partyjne i administracyjne[edytuj | edytuj kod]

Pierwsi sekretarze Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej[22]:

Przewodniczący Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej (1950-1973)[23]:

Wojewodowie (1973-1975)[23]:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ludność miast i gmin w powiatach województwa katowickiego w 1974 roku. Stan w dniu 31 XII, Wojewódzki Urząd Statystyczny w Katowicach, 1975, s. 1.
  2. Atlas historyczny Polski, Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, Warszawa-Wrocław 1985, tabl.53., ​ISBN 83-7000-016-9​.
  3. Stanisław Rospond, Polszczyzna Śląska, 1970, s. 160.
  4. Dz.U. z 1975 r. nr 16, poz. 91
  5. Dz.U. z 1975 r. nr 17, poz. 92
  6. a b Dz.U. z 1950 r. nr 58, poz. 531
  7. Dz.U. z 1950 r. nr 57, poz. 507
  8. a b c d Dz.U. z 1951 r. nr 18, poz. 147
  9. Dz.U. z 1951 r. nr 20, poz. 161
  10. Dz.U. z 1952 r. nr 20, poz. 132
  11. Dz.U. z 1953 r. nr 13, poz. 51
  12. Dz.U. z 1954 r. nr 49, poz. 246
  13. Dz.U. z 1954 r. nr 49, poz. 247
  14. Dz.U. z 1955 r. nr 45, poz. 297
  15. Dz.U. z 1955 r. nr 44, poz. 291
  16. Dekret Rady Państwa z dnia 10 grudnia 1956 r. o przywróceniu nazwy miasta Katowice i województwa katowickiego (Dz.U. z 1956 r. nr 58, poz. 269).
  17. Dz.U. z 1958 r. nr 69, poz. 342
  18. Dz.U. z 1959 r. nr 64, poz. 381
  19. Polska. Zarys encyklopedyczny, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1974, s. 687.
  20. Bogdan Suchodolski (red.), Mała Encyklopedia Powszechna PWN, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1959, s. 945.
  21. Bogdan Suchodolski (red.), Mała Encyklopedia Powszechna PWN, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1959, 634 i 837.
  22. Encyklopedia Województwa Śląskiego, t. t. 1, Katowice: Instytut Badań Regionalnych Biblioteki Śląskiej, 2014, s. 937, ISBN 978-83-64210-14-3.
  23. a b Encyklopedia Województwa Śląskiego, t. t. 1, Katowice: Instytut Badań Regionalnych Biblioteki Śląskiej, 2014, s. 938, ISBN 978-83-64210-14-3.
  24. Poczet Wojewodów. Śląski Urząd Wojewódzki w Katowicach. [dostęp 2019-04-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-08-18)].