Rip Torn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rip Torn
Ilustracja
Rip Torn podczas 47 rozdania nagród Emmy
Imię i nazwisko Elmore Ruel Torn Jr.
Data i miejsce urodzenia 6 lutego 1931
Temple, Teksas, USA
Zawód aktor, komik, producent, reżyser
Współmałżonek Ann Wedgeworth
(1955-1961; rozwód)
Geraldine Page
(1963-1987; jej śmierć)
Amy Wright
(od 1989)
Lata aktywności od 1956

Elmore Rual "Rip" Torn Jr.[1][2][3] (ur. 6 lutego 1931 w Temple) – amerykański aktor, reżyser i producent filmowy i telewizyjny pochodzenia niemieckiego. Laureat nagrody Emmy, siedmiokrotnie nominowany do tej nagrody[4]. Także zdobywca nominacji do Oscara.

Życiorys[edytuj]

Urodził się w Temple w stanie Teksas jako syn Elmore'a Ruala Torna Sr., agroturystyka i ekonomisty, i Thelmy Torn (z domu Spacek)[5], ciotka Sissy Spacek[4]. W 1948 ukończył Taylor High School w Taylor. Uczęszczał do korpusu kadetów Texas A&M University. W 1953 ukończył University of Texas at Austin[4]. Uczył się aktorstwa pod kierunkiem prof. B. Idena Payne. Służył jako oficer z wojskową policją w United States Army[5].

Po raz pierwszy pojawił się na ekranie jako dentysta w dramacie Elii Kazana Baby Doll (1956) z Karlem Maldenem. Studiował w Actors Studio u Lee Strasberga. Od 24 marca 1955 do 17 listopada 1956 zastępując Bena Gazzarę grał postać Bricka w spektaklu Tennessee Williamsa Kotka na gorącym blaszanym dachu[6]. Potem w zastępstwie za Paula Newmana od 10 marca 1959 do 30 czerwca 1960 występował w roli Chance'a Wayne'a w przedstawieniu Tennessee Williamsa Słodki ptak młodości, za którą był nominowany do Theatre World Award i Tony Award.

Za rolę Marsha Turnera w Moje Cross Creek (Cross Creek, 1983) wg książki Marjorie Kinnan Rawlings zdobył nominację do Oscara. Postać Lewisa Slatona w miniserialu CBS The Atlanta Child Murders (1985) przyniosła mu nominację do nagrody Emmy. Zadebiutował jako reżyser komediodramatu Telefon (The Telephone, 1988) z Whoopi Goldberg. Jako Artie w sitcomie HBO The Larry Sanders Show (1992–98) zdobył Emmy 1996 oraz pięć nominacji do tej nagrody (1993, 1994, 1995, 1997 i 1998).

W 1998 roku za postać Zeda w komedii Barry’ego Sonnenfelda Faceci w czerni (Men in Black, 1997) był nominowany do Nagrody Satelity. Za rolę Warrena Shutta w serialu CBS Szpital Dobrej Nadziei (Chicago Hope, 1996) i jako Don Geiss w serialu Rockefeller Plaza 30 (2008) otrzymał nominację do Emmy.

W 2010 użyczył głosu Hefajstosowi do gry God of War III. W 2011 wystąpił w teledysku grupy They Might Be Giants "Can't Keep Johnny Down."[4]

15 stycznia 1955 poślubił Ann Wedgeworth, z którą miał córkę Danae. W 1961 roku rozwiedli się. 8 września 1963 ożenił się z Geraldine Page, z którą miał córkę Angelicę (ur. 17 lutego 1964) oraz dwóch synów: Tony'ego i Jonathana. 13 czerwca 1987 Geraldine Page zmarła na atak serca w wieku 62 lat. W 1989 poślubił Amy Wright, z którą ma dwie córki: Claire i Katie[7].

Wybrana filmografia[edytuj]

filmy fabularne[edytuj]

seriale TV[edytuj]

Przypisy

  1. Personalidade: Rip Torn (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2017-10-31].
  2. Rip Torn (hiszp.). SensaCine.com. [dostęp 2017-10-31].
  3. Rip Torn (ang.). Listal. [dostęp 2017-10-31].
  4. a b c d Fast Facts (ang.). TV Guide. [dostęp 2017-10-31].
  5. a b Rip Torn Biography (1931-) (ang.). FilmReference.com. [dostęp 2017-10-31].
  6. Rip Torn (ang.). Internet Broadway Database. [dostęp 2017-10-31].
  7. Rip Torn (6 de Fevereiro de 1931) (port.). Filmow. [dostęp 2017-10-31].

Bibliografia[edytuj]