Ben Gazzara

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ben Gazzara
Ilustracja
Ben Gazzara, 13 maja 1955
Imię i nazwisko Biagio Anthony Gazzara
Data i miejsce urodzenia 28 sierpnia 1930
Nowy Jork
Data i miejsce śmierci 3 lutego 2012
Nowy Jork
Zawód aktor, reżyser, scenarzysta
Współmałżonek Louise Erickson
(1951-1957; rozwód)
Janice Rule
(1961-1979; rozwód)
Elke Stuckmann
(1982–2012; jego śmierć)
Lata aktywności 1953–2012

Biagio Anthony "Benny" Gazzara[1][2] (ur. 28 sierpnia 1930 w Nowym Jorku, zm. 3 lutego 2012 tamże)[3] − amerykański aktor filmowy, teatralny i telewizyjny, reżyser i scenarzysta.

Życiorys[edytuj]

Wczesne lata[edytuj]

Urodził się w Nowym Jorku jako syn sycylijskich imigrantówdekarza i stolarza Antonio Gazzary i Angeli (z domu Cusumano)[4]. W 1948 ukończył St. Simon Stock High School / Stuyvesant High School w nowojorskim Bronksie. Naukę kontynuował na wydziale elektrotechniki w New York City College i The New York School of Social Research. Aktorstwa uczył się w Actors Studio.

Kariera[edytuj]

W 1953 roku zadebiutował udanie rolą Jocko de Parisa na broadwayowskiej scenie, w przedstawieniu Skończony jako człowiek (End as a Man), za którą otrzymał nagrodę Theatre World. Następnie zagrał w sztukach Tennessee Williamsa: Kotka na gorącym blaszanym dachu (Cat On A Hot Tin Roof, 1955–56) w reżyserii Elii Kazana i Kto się boi Wirginii Woolf? (Who's Afraid of Virginia Woolf?, 1976; nominacja do nagrody Tony i Drama Desk Award) oraz w spektaklach: Kapelusz pełen deszczu (A Hatful of Rain, 1955–56), Nocny cyrk (The Night Circus, 1958) i Dziwne interludium (Strange Interlude, 1963) z Jane Fondą.

Po gościnnym udziale w serialach, zadebiutował w dramacie Dziwny jeden (The Strange One, 1957). W dramacie kryminalnym Otto Premingera Anatomia morderstwa (Anatomy of a Murder, 1959) z Jamesem Stewartem i Lee Remick zagrał postać podporucznika Fredericka Maniona. Kreacja adwokata Paula Bryana w serialu NBC Uciekaj, jeśli ci życie miłe! (Run For Your Life, 1965–68) przyniosła mu trzy nominacje do nagrody Złotego Globu i dwie nominacje do nagrody Emmy. Reżyserował m.in. dwa filmy telewizyjne NBC Columbo: Przyjaciel w sprawie (A Friend in Deed, 1974) i Zmartwione wody (Troubled Waters, 1975). Za rolę majora Franka Hallswortha w historycznym dramacie wojennym Inchon (1981) z Laurence'a Oliviera i Jacqueline Bisset oraz za postać Brada Wesleya w dramacie sensacyjnym Wykidajło (Road House, 1989) z Patrickiem Swayze i Samem Elliottem był nominowany do Złotej Maliny, jako najgorszy aktor drugoplanowy.

Występował także na małym ekranie, m.in. w melodramacie CBS Pocałunki i kłamstwa (Lies Before Kisses, 1991) z Jaclyn Smith i Gregiem Eviganem. Za jego rolę Nicka w telewizyjnym dramacie HBO Histeryczna ślepota (Hysterical Blindness, 2002) z Umą Thurman, Geną Rowlands, Juliette Lewis i Justinem Chambersem został uhonorowany nagrodą Złotego Globu.

Spotykał się z Audrey Hepburn i Elaine Stritch. W latach 1951–57 był żonaty z Louise Erickson. 25 listopada 1961 poślubił Janice Rule, z którą ma córkę Elizabeth. 28 stycznia 1982 doszło do rozwodu. 27 lutego 1982 ożenił się po raz trzeci z Elke Stuckmann[5].

Zmarł 3 lutego 2012 roku w nowojorskim szpitalu, w 23. rocznicę śmierci swego wielkiego przyjaciela, Johna Cassavetesa, na raka trzustki w wieku 81 lat[6].

Wybrana filmografia[edytuj]

Przypisy

  1. Personalidade: Ben Gazzara (EUA) (port.). InterFilmes.com. [dostęp 2017-08-08].
  2. Ben Gazzara (ang.). Listal. [dostęp 2017-08-08].
  3. Neil Genzlinger: Ben Gazzara, Risk-Taking Actor, Is Dead at 81 (ang.). nytimes.com, 2012-02-03. [dostęp 2015-09-17].
  4. Ben Gazzara Biography (1930-) (ang.). Film Reference. [dostęp 2017-08-08].
  5. Ben Gazzara (28 de Agosto de 1930) (port.). Filmow. [dostęp 2017-08-08].
  6. Ben Gazzara Dies at 81 (ang.). People. [dostęp 2017-08-08].

Linki zewnętrzne[edytuj]