Zdzisław Najder

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zdzisław Marian Najder
Zdzisław Najder (2008)
Zdzisław Najder (2008)
Data i miejsce urodzenia 31 października 1930
Polska Warszawa
Zawód historyk literatury
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Odznaka Honorowa „Bene Merito” Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja)
Zdzisław Najder podczas otwarcia wystawy Głos Wolnej Europy w Senacie RP (2012)

Zdzisław Marian Najder (ur. 31 października 1930 w Warszawie) – polski historyk literatury, opozycjonista w czasach PRL, były dyrektor Rozgłośni Polskiej Radia Wolna Europa.

Wykształcenie i działalność naukowa[edytuj | edytuj kod]

W latach 1945–1947 uczęszczał do gimnazjum i liceum im. Bolesława Chrobrego w Piotrkowie Trybunalskim. Absolwent VI Liceum Ogólnokształcącego im. Tadeusza Reytana w Warszawie.

W 1954 ukończył studia w zakresie historii literatury polskiej na Uniwersytecie Warszawskim[1]. Później studiował na Uniwersytecie w Oksfordzie, gdzie zdobył kolejno tytuły licencjata, magistra i doktora literatury polskiej i filozofii. W 1998 Prezydent RP nadał mu tytuł naukowy profesora nauk humanistycznych[2].

Jest światowej sławy autorytetem w zakresie twórczości Josepha Conrada, a jego biografia Conrada "Joseph Conrad: A Chronicle" jest jedną z najważniejszych pozycji na ten temat.

W 2003 przeszedł na emeryturę[3]. Jest wykładowcą Wyższej Szkoły Europejskiej im. ks. Józefa Tischnera w Krakowie.

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

Działał w polskiej opozycji demokratycznej. Na przełomie lat 1975/1976 założył Polskie Porozumienie Niepodległościowe. W momencie wprowadzenia stanu wojennego w Polsce przebywał w Oksfordzie, nie zdecydował się na powrót do Polski i dzięki rekomendacji Jana Nowaka-Jeziorańskiego został dyrektorem polskiej sekcji Radia Wolna Europa. W PRL w 1983 został skazany zaocznie na śmierć za rzekomą kolaborację z wywiadem amerykańskim; wyrok uchylono w 1989. Na stanowisku szefa polskiej sekcji pozostał do 1987.

Po upadku reżimu komunistycznego w 1989 powrócił do Polski, był doradcą Lecha Wałęsy i Jana Olszewskiego. Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich.

W 1992, po odwołaniu rządu Jana Olszewskiego Najder przyznał, że w 1958 "samodzielnie zgodził się" na "dłuższe rozmowy" ze Służbą Bezpieczeństwa, które miały na celu "wprowadzenie SB w błąd i ukrywanie tego, co rzeczywiście robili moi przyjaciele (...) i co robiłem ja sam". Ujawniono, że w latach 1958-1963 Najder był ewidencjonowany przez SB jako tajny współpracownik "Zapalniczka"[4].

Działalność społeczna[edytuj | edytuj kod]

30 kwietnia 2009 został powołany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego na członka pierwszej kadencji (2009–2013) Rady Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Jest prezesem Klubu Weimarskiego w Warszawie[5].

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]