Fenacetyna
Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
| Fenacetyna | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Nazewnictwo | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wzór sumaryczny | C10H13NO2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Masa molowa | 179,22 g/mol | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wygląd | białe kryształy, bez zapachu[1] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Identyfikacja | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Numer CAS | 62-44-2 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| PubChem | 4754[5] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| DrugBank | DB03783[3] | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Podobne związki | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Podobne związki | paracetamol | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Klasyfikacja | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ATC | N02 BE03 N02 BE53 N02 BE73 |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Fenacetyna (łac. Phenacetinum) – organiczny związek chemiczny, pochodna aniliny. Jest jednym z najstarszych związków chemicznych stosowanych jako środek przeciwbólowy, bo już od 1887 r.
Anilina, z której wytwarzano fenacetynę, jest substancją silnie toksyczną. Fenacetyna, choć łagodniejsza, również działa szkodliwie na organizm. Wiedziano o tym od początku, lecz pełniejsze poznanie skutków ubocznych wymagało lat obserwacji i rozwoju nauki.
Podstawowe skutki uboczne to:
- methemoglobinemia czyli przekształcenie hemoglobiny w methemoglobinę niezdolną do przenoszenia tlenu
- uszkodzenie nerek i wątroby
- hemoliza krwinek
- zmiany skórne, wysypki
- działanie rakotwórcze
- uzależnienie
Z tych powodów fenacetyna została wycofana.
Jako ciekawostkę można dodać, że inna pochodna aniliny, paracetamol, niemal równie stara co fenacetyna, jest obecnie bardzo popularna.
Zobacz też[edytuj]
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Fenacetyna (ang.). The Chemical Database. The Department of Chemistry, University of Akron. [dostęp 2012-08-13].
- ↑ 2,0 2,1 Fenacetyna (ang.) w bazie ChemIDplus. United States National Library of Medicine. [dostęp 2012-08-13].
- ↑ 3,0 3,1 Fenacetyna – karta leku (DB03783) (ang.). DrugBank.
- ↑ Fenacetyna (pol.). Karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich dla Polski.
- ↑ Fenacetyna – podsumowanie (ang.). PubChem Public Chemical Database.
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||