Halloween
Z Wikipedii
| Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
| Halloween | ||
|---|---|---|
Halloweenowska lampa |
||
| Dzień | 31 października | |
| Kraje | w wielu krajach kultury chrześcijańskiej | |
| Typ święta | pogańskie | |
| Zwyczaje | Cukierek albo psikus, Duch (spirytyzm), przebieranie w kostiumy | |
| Symbole |
dynie, czarownice, nietoperze, czarne koty, zombie |
|
| Inne nazwy | All Hallows’ EveAll Saints’ Eve, |
|
| Podobne święta | Samhain, Wszystkich Świętych | |
Halloween, Hallowe'en – zwyczaj związany z maskaradą i odnoszący się do świata zmarłych, obchodzony w wielu krajach kultury chrześcijańskiej nocą 31 października, czyli przed dniem Wszystkich Świętych. Odniesienia do Halloween są często widoczne w kulturze popularnej, głównie amerykańskiej.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Halloween wywodzi się z celtyckiego obrządku Samhain.
Irlandzcy imigranci sprowadzili tradycję do Ameryki Północnej w XIX wieku. W ten dzień w Irlandii palono ogniska oraz odprawiano modły za dusze zmarłych. Ponad 2 tys. lat temu w ten dzień żegnano lato, witano zimę oraz obchodzono święto zmarłych. W drugiej połowie XX wieku święto trafiło do zachodniej Europy. W czasach pogańskich ludzie w Irlandii przebierali się w kolorowe kostiumy i odprowadzali duchy do granic miasta.
Nazwa halloween jest najprawdopodobniej skróconym All Hallows Eve – wigilia Wszystkich Świętych.[1]
[edytuj] Zwyczaje
[edytuj] Scary Farm
Młodzież oprócz organizowania domowych imprez, często odwiedza tzw. straszne farmy (ang. Scary Farm), czyli zaadaptowane na ten cel duże przestrzenie, gdzie tworzone są specjalne scenerie, wyglądające niczym wystrój planu filmów grozy, takich jak Dracula, Frankenstein czy Mumia.
[edytuj] Zabawy
Do zabaw halloweenowych należy łapanie jabłek (bobbing for apples), w której za pomocą zębów należy wyłowić pływające jabłka. Jabłko nieuszkodzone przy zabawie, ma oznaczać szczęście w nadchodzącym roku. Halloweenowe zabawy to również przeskakiwanie przez świeczki, które są rozstawione w kole na ziemi. Świeczki, które nie zgasną, to szczęśliwe miesiące w przyszłym roku. Kolejna gra to wrzucanie orzecha do płonącego ogniska. Jeżeli orzech pęknie z trzaskiem, oznacza to odwzajemnioną miłość. Inną popularną zabawą jest zjadanie bez pomocy rąk wiszących na nitkach ciastek i owoców.
W ten dzień również istnieją różne formy wróżbiarstwa, np. wróżenie ze spodków.
[edytuj] Kostiumy
W Halloween dzieci i dorośli przebierają się za potwory, takie jak: wampiry, duchy, czarownice oraz szatany. Kostiumy są również oparte na postaciach z telewizji. Pierwsze kostiumy na Halloween pojawiły się w 1930 roku, wtedy zwyczaj cukierek albo psikus (Trick or Treat) stał się popularny w Stanach Zjednoczonych. Dorośli urządzają pochody przez ulice miast. W Nowym Jorku są organizowane parady przez osoby homoseksualne, a najbardziej znana odbywa się w dzielnicy Greenwich Village. [2]
[edytuj] Symbole
Wydrążona dynia ze światełkiem w środku dla irlandzkich chłopów oznaczała błędne ogniki uważane za dusze zmarłych. W czasie tajemniczych obrzędów miano uwalniać ludzkie dusze z ciał czarnych kotów, psów i nietoperzy. Obecnie w wyeksponowanych miejscach domów umieszcza się wydrążone i podświetlone od wewnątrz dynie z wyciętymi kształtami różnych postaci oraz, w zależności od wyobraźni domowników, imitacje ludzkich czaszek, szkieletów, manekinów znanych postaci z horrorów, itp.
W Irlandii obowiązuje zasada, że po 1 listopada nie zbiera się dzikich owoców, bo mogą być zatrute. W regionach Szkocji, Anglii, Walii i Irlandii sprząta się mieszkanie, gasi ogień pod kuchnią, a gospodynie wykładają jedzenie i napoje, po czym wszyscy idą spać.
Kolorami święta Halloween są czarny i pomarańczowy.
| Kolor | Symbole |
|---|---|
| Czarny | śmierć, duchy, czarownice, nietoperze, czarne koty, gobliny, zombie, sowy, |
| Pomarańczowy | dynie, jesień, liście, ogień |
[edytuj] Halloween w Polsce
Halloween w naszym kraju stało się popularne pod koniec lat 90. Z tej okazji dla dorosłych organizowane są liczne imprezy kulturalne w nocnych klubach, występy teatralne oraz projekcje filmowe w kinach. Szkoły i przedszkola organizują z tej okazji dodatkowe atrakcje dla swoich wychowanków. W Halloween dzieci przychodzą do szkoły przebrane za straszne postacie filmowe. Chodzenie od domu do domu i zbieranie przez dzieci cukierków zdarza się sporadycznie.
[edytuj] Kontrowersje
W związku z pogańską genezą tego święta[3], Halloween spotyka się z krytyką ze strony niektórych duchownych Kościoła rzymskokatolickiego, Prawosławnego, Episkopalnego i Luterańskiego[4][5][6]. Jednocześnie od obchodzenia Halloween w Polsce, odcinają się również słowiańskie rodzimowiercze związki wyznaniowe – opowiadające się za kultywowaniem rodzimych zwyczajów, związanych z tradycją Dziadów[7].
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ http://halloween.friko.net/ Halloween
- ↑ http://www.miastodzieci.pl/dla_rodzicow/74:Dzieci_si_bawi/1275:Cukierek_albo_psikus_Halloween_w_Polsce.html Cukierek albo psikus
- ↑ Rodzimowierczy portal informacyjno-kulturalny
- ↑ Halloween, Święto zmarłych, Dzień zaduszny
- ↑ Odrzućmy Halloween – Przewodnik Katolicki (krytyka)
- ↑ Halloween - co się kryje za wesołą zabawą?
- ↑ Rodzimy Kościół Polski

