Jan Cybis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan Cybis
Jan Cybis Polish painter.jpg
Imiona i nazwisko Jan Cybis
Data i miejsce urodzenia 16 lutego 1897
Wróblin
Data i miejsce śmierci 13 grudnia 1972
Warszawa
Narodowość polska
Dziedzina sztuki malarstwo
Odznaczenia
Order Sztandaru Pracy II klasy Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Jan Cybis w Wikicytatach
Grób Jana Cybisa

Jan Cybis (ur. 16 lutego 1897 we Fröbel, dzisiaj Wróblin (województwo opolskie), zm. 13 grudnia 1972 w Warszawie) – malarz, pedagog i krytyk sztuki, współzałożyciel grupy kapistów.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Po I wojnie światowej rozpoczął studia prawnicze, które porzucił w 1919 dla nauki we wrocławskiej Akademii Sztuki i Przemysłu Artystycznego. Tam jego artystyczną edukacją kierował do 1921 Otto Mueller. W latach 1921–24 szkolił się w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych w pracowniach Józefa Mehoffera, Ignacego Pieńkowskiego i Józefa Pankiewicza. Od 1924 przebywał z grupą kapistów w Paryżu. W 1937 objął funkcję redaktora naczelnego Głosu Plastyków. W 1945 został profesorem ASP w Warszawie. W latach 195557 wykładał w Państwowej Wyższej Szkole Sztuk Plastycznych w Sopocie.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Wykształcił własny styl odznaczający się wysokimi wartościami kolorystycznymi, swobodną, zróżnicowaną fakturą i ekspresyjną plamą. Był czołowym reprezentantem nurtu kolorystycznego w malarstwie lat 30. i sztuce powojennej.

Dojrzała sztuka Cybisa wywodziła się z francuskiego postimpresjonizmu. Zasadniczy wpływ na kształtowanie się jego postawy artystycznej wywarły estetyczne koncepcje Cezanne'a i Bonnarda. Malował głównie pejzaże i martwe natury. W okresie powojennym artysta uprawiał, obok techniki olejnej, akwarelę i rysunek.

Jego pierwsza indywidualna wystawa odbyła się w 1932 w Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie.

W 1947 Prezydent RP Bolesław Bierut odznaczył go Orderem Odrodzenia Polski V klasy,[1] a w 1949 roku nadał mu Order Sztandaru Pracy II klasy.[2] W 1955 otrzymał Nagrodę Państwową I stopnia za całokształt twórczości malarskiej i Medal 10-lecia Polski Ludowej. W 1973 ustanowiono doroczną nagrodę jego imienia w zakresie malarstwa. Po II wojnie światowej Cybis mieszkał w Warszawie, ale bardzo często odwiedzał rodzinny Śląsk Opolski.

Największy zbiór obrazów i szkiców Jana Cybisa znajduje się też w Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu[3]. Ponadto 20 listopada 1978 spadkobiercy przekazali jego dzieła na rzecz Muzeum Historycznemu w Sanoku[4].

Wybrane dzieła[edytuj | edytuj kod]

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Postanowienie o odznaczeniu z dnia 7 czerwca 1947 r. za zasługi na polu organizacji życia kulturalnego w Polsce, M.P. z 1947 r. Nr 95, poz. 633
  2. Zarządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 lipca 1949 r. w sprawie nadania Orderu "Sztandar Pracy", M.P. z 1950 r. Nr 6, poz. 58
  3. J.Poliwoda, Kolekcja Jana Cybisa w zbiorach Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu,"Opolski Rocznik Muzealny" 1997, T. XI
  4. Franciszek Oberc: Kalendarium sanockie 1974-1994, w: Sanok. Dzieje miasta, Praca zbiorowa pod redakcją Feliksa Kiryka, Kraków 1995, s. 953.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jolanta Chrzanowska-Pieńkos: Leksykon sztuki polskiej XX wieku, Wydawnictwo Kurpisz, ISBN 83-86600-48-9.
  • Jan Cybis: Notatki malarskie - dzienniki 1954-1966, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1980, ISBN 83-06-00525-2.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]