Kanopus

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Zobacz też: inne znaczenia.

Współrzędne: Astronomia 06h23m57,11s; -52°41'44,38"

Kanopus
α Carinae
Kanopus
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Kil
Rektascensja 06h 23m 57,11s[1]
Deklinacja -52° 41' 44,38"[1]
Odległość 310 ly
95 pc
Wielkość obserwowana -0,72[1]m
Charakterystyka fizyczna
Typ widmowy F0 Ib
Promień 71,4 ± 4,0[2] R
Wielkość absolutna -5,53m
Alternatywne oznaczenia

Kanopus (α Car) – najjaśniejsza gwiazda w gwiazdozbiorze Kila (wielkość gwiazdowa: -0,62m), druga (po Syriuszu) pod względem jasności gwiazda nocnego nieba. Odległa od Słońca o ok. 310 lat świetlnych.

Właściwości fizyczne[edytuj | edytuj kod]

Wielkość absolutna Kanopusa wynosi –5,53m. Gwiazda ta należy do typu widmowego F0 Ib (zob. diagram Hertzsprunga-Russella). Temperatura jej powierzchni wynosi ponad 7000 K. Jej promień jest około 71 razy większy niż promień Słońca, a masa około 12 razy większa od Słońca.

Pochodzenie nazwy[edytuj | edytuj kod]

Jest to jedna z niewielu gwiazd, które otrzymały nazwy wywodzące się od postaci mitologicznych. W mitologii greckiej Kanopus był nawigatorem flotylli Menelaosa, którą przeciwne wiatry podczas powrotu z wojny trojańskiej zagnały na wybrzeże Egiptu. Kanopus tam zmarł, a w miejscu jego śmierci Menelaos wybudował mauzoleum. W dniu śmierci Kanopusa nisko nad horyzontem świeciła bardzo jasna gwiazda, która otrzymała jego imię[3].

Z uwagi na jej dużą jasność i dogodne położenie na sferze niebieskiej, jest często wykorzystywana jako punkt orientacyjny dla przyrządów kierujących obiektami kosmicznymi[4].

Obserwacje Kanopusa w pobliżu horyzontu posłużyły greckiemu stoikowi i filozofowi Posejdoniosowi (ok. 135-50 p.n.e.) do oszacowania rozmiarów Ziemi.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Kanopus w bazie SIMBAD (ang.)
  2. A. Domiciano de Souza et al.. Diameter and photospheric structures of Canopus from AMBER/VLTI interferometry. „Astronomy & Astrophysics”. 489 (2), s. L5-L8, październik 2008. doi:10.1051/0004-6361:200810450 (ang.). 
  3. Joachim Ekrutt: Gwiazdy i planety. Wyd. V. Warszawa: 2005, s. 130-131. ISBN 83-7079-770-9.
  4. 1000 słów o rakiecie i kosmosie, Olgierd Wołczek, Wydawnictwo MON