Katarzyna Medycejska
 |
Ten artykuł zawiera jedynie listę źródeł lub linki zewnętrzne, więc jego weryfikowalność jest niejasna. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać więcej przypisów. |
 |
Ten artykuł należy dopracować zgodnie z zaleceniami edycyjnymi: poprawić styl – powinien mieć encyklopedyczną formę. Po wyeliminowaniu niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
| Katarzyna Medycejska królowa Francji |
|
 |
|
| Królowa Francji | |
| Okres panowania | od 1547 do 1559 |
| Żona | Henryk II Walezjusz |
| Poprzedniczka | Eleonora Austriacka |
| Następczyni | Maria I Stuart |
| Dane biograficzne | |
| Dynastia | Medyceusze |
| Urodzona | 13 kwietnia 1519 Florencja |
| Zmarła | 5 stycznia 1589 Blois |
| Ojciec | Lorenzo II di Piero de' Medici |
| Matka | Madeleine de la Tour |
| Mąż | Henryk II Walezjusz |
| Dzieci | Franciszek II Walezjusz Karol IX Walezjusz Henryk III Walezy Elżbieta de Valois Klaudia de Valois Małgorzata de Valois Franciszek Hercules Walezjusz Ludwika de Valois Wiktoria i Joanna de Valois |
 Galeria w Wikimedia Commons |
|
Katarzyna Medycejska, wł. Caterina Maria Romola di Lorenzo de' Medici (ur. 13 kwietnia 1519 we Florencji, zm. 5 stycznia 1589 w Blois) – księżna z rodu włoskich Medyceuszy. Żona delfina, a następnie króla Francji Henryka II z dynastii Walezjuszów.
Spis treści |
Dzieciństwo[edytuj]
Urodziła się we Florencji, we Włoszech. Była córką Lorenza II Medyceusza, księcia Urbino, oraz Madeleine de la Tour (córki hrabiego Owernii Jana III i Joanny de Burbon-Vendôme). Jej stryjami byli papieże Leon X i Klemens VII.
Katarzyna od najwcześniejszych lat była sierotą. Jej matka zmarła przy połogu, a ojciec w trzy tygodnie później na syfilis.
Nie grzeszyła urodą – miała wyłupiaste oczy. Nadrabiała to jednak swoim zamiłowaniem do balów, polowań, wypraw konnych i wszelkich zabaw.
Małżeństwo[edytuj]
28 października 1533 w Marsylii, w wieku zaledwie 14 lat, została wydana za mąż za Henryka de Valois, księcia Orleanu. Był on młodszym z synów króla Francji Franciszka I (starszym był Franciszek III Bretoński, książę Bretanii i delfin francuski).
Bardzo kochała swego męża, ale bez wzajemności. Już w rok po ślubie Henryk rozpoczął długi romans z Dianą de Poitiers i przez 25 lat Katarzyna żyła w cieniu królewskiej metresy. Diana była zarazem kochanką, przyjaciółką i zaufaną powiernicą Henryka, który darzył ją prawdziwą miłością aż do swojej śmierci.
Katarzyna była lubiana na dworze, również przez swojego teścia Franciszka I. Aby móc uczestniczyć z nim w polowaniu, wymyśliła specjalny styl jazdy konnej – odtąd popularna stała się jazda na tzw. damskim siodle.
Często jednakże doznawała afrontów z racji swojego niskiego urodzenia – co prawda jej stryjem był sam papież, ale jednak pochodziła z rodziny kupieckiej.
Królowa i regentka[edytuj]
W 1536 delfin Franciszek III Bretoński zmarł i Henryk odziedziczył jego tytuł. W 1547 zaś, po śmierci swego ojca, Henryk został królem Francji jako Henryk II.
Po śmierci męża w 1559, jako regentka, wywierała decydujący wpływ na politykę swych synów, kolejnych królów Francji: Franciszka II, Karola IX i Henryka III Walezego.
Jeszcze za życia Zygmunta Augusta Katarzyna zabiegała o uzyskanie tronu polskiego dla swego syna Henryka Walezego, szukając w Polsce sojusznika do walki z Habsburgami.
Jako gorliwa katoliczka, prowadziła zaciekłe wojny z kalwinami francuskimi, skupionymi wokół książąt Burbonów, potencjalnych dziedziców tronu francuskiego. Była inicjatorką tzw. nocy św. Bartłomieja (1572), w czasie której dokonano mordu na przywódcach hugenotów francuskich, ściągniętych podstępnie do Paryża na ślub jej córki Małgorzaty de Valois z Henrykiem Nawarskim. Zginęło wtedy ok. 3 tys. osób.
Sprawowała mecenat nad kulturą i sztuką, zwłaszcza architekturą. Powszechnie znana jako protektorka Nostradamusa, który przewidział śmierć jej męża i dzieci.
Dzieci[edytuj]
Katarzyna została matką 10 dzieci (w tym 3 królów Francji oraz 3 żon władców europejskich):
- Franciszka II (króla Francji),
- Karola IX (króla Francji),
- Henryka III (w latach 1573-1574 króla Polski jako Henryk Walezy, a następnie króla Francji),
- Elżbiety (żony króla Hiszpanii Filipa II),
- Klaudii (żony księcia Lotaryngii Karola III),
- Małgorzaty (żony króla Nawarry Henryka III, a następnie króla Francji Henryka IV),
- Franciszka Herculesa (księcia Andegawenii),
- Ludwika (zmarłego w wieku niemowlęcym),
- Wiktorii i Joanny (bliźniaczek zmarłych w dzieciństwie).
Bibliografia[edytuj]
- Jean Héritier: Katarzyna Medycejska. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1981, s. 512. ISBN 978-83-06-00501-5.
- Jean-François Solnon: Katarzyna Medycejska. Złowroga królowa Francji. Warszawa: Świat Książki, 2007, s. 448. ISBN 978-83-7391-765-1.
Linki zewnętrzne[edytuj]
- Prawdziwa twarz Katarzyny Medycejskiej (audycja Programu 2 Polskiego Radia z dnia 16 marca 2012 r. - rozmowa Hanny Marii Gizy z prof. Andrzejem Karpińskim z Instytutu Historycznego UW)
| Poprzednik Eleonora Austriacka |
 |
Królowa Francji 1547-1559 |
|
Następca Maria I Stuart |
