Marsylia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: marsylia – rodzaj paproci z rodziny marsyliowatych.
Marsylia
Marsylia
Herb Flaga
Herb Marsylii Flaga Marsylii
Państwo  Francja
Departament Delta Rodanu
Burmistrz Jean-Claude Gaudin
Powierzchnia 240,62 km²
Wysokość 0-640 m n.p.m.
Populacja (2010)
• liczba ludności
• gęstość

861 900
3361 os./km²
Kod pocztowy 13001-13016
Tablice rejestracyjne 13
Położenie na mapie Francji
Mapa lokalizacyjna Francji
Marsylia
Marsylia
Ziemia 43°17′N 5°22′E/43,283333 5,366667
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło Marsylia w Wikisłowniku
Wikipodróże Informacje turystyczne w Wikipodróżach
Strona internetowa
Portal Portal Francja

Marsylia (fr. Marseille, wł. Marsiglia, prow. Marselha lub Marsiho) – miasto w południowej Francji, nad Morzem Śródziemnym, drugie co do wielkości w kraju i trzeci zespół miejski. Położona jest w regionie Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże, w departamencie Delta Rodanu, którego jest stolicą. Założona przez Greków z Fokai ok. roku 600 p.n.e. jako Μασσαλία (Massalia). W Marsylii działa polski konsulat honorowy.

Demografia[edytuj | edytuj kod]

Według danych na rok 2005 miasto zamieszkiwało 826 700 osób, a zespół miejski 1 516 340 osób. Gęstość zaludnienia wynosiła 3361 osób/km². Wśród 963 gmin regionu Marsylia plasuje się na pierwszym miejscu pod względem liczby ludności.

W wyniku imigracji głównie ludności arabskiej do Francji, która znacząco nasiliła się od lat 70. XX wieku zmieniła się znacząco demografia tego miasta. Niegdyś miasto zamieszkiwała ludność głównie wyznania chrześcijańskiego, a na początku XXI wieku szacuje się, że już co trzeci mieszkaniec Marsylii jest wyznawcą islamu[1][2]. Patrząc na trendy demograficzne w najbliższym czasie Marsylia stanie się miastem, w której islam będzie religią dominującą, zapowiada się że będzie to również pierwsze miasto zdominowane przez islam w Europie Zachodniej[3][4].

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Marsylia jest drugim, po Paryżu największym miastem we Francji i trzecią, po Paryżu i Lyonie aglomeracją w kraju. Wśród gmin regionu Prowansja-Alpy-Lazurowe Wybrzeże Marsylia jest czwartą gminą pod względem powierzchni.

Od południa i zachodu miasto oblewają wody Morza Śródziemnego, a dokładniej Zatoki Lwiej w przypadku zachodniego wybrzeża miasta. Na wschód od miasta rozciągają się Calanque, środziemnomorskie fiordy, strome wcięcia w skałach wapiennych tworzące dolinki. W pobliżu znajduje się masyw Sainte-Baume, którego szczyt ma wysokość 1147 metrów, a także wybrzeże Riwiery Francuskiej. Od północy miasto otaczają niewielkie masywy górskie Garlaban i Étoile.

Marsylia jest dużym ośrodkiem przemysłowym i handlowym. Wraz z miastami Fos i Berre tworzy Okręg Przemysłowy Marsylii. Miasto jest jednym z głównych ośrodków przemysłu hutniczego we Francji. Rozwinięty jest również przemysł stoczniowy, lotniczy, rafineryjny, petrochemiczny, włókienniczy i spożywczy. Znaczną część gospodarki miasta stanowi turystyka.

Marsylia to ważny węzeł drogowy, kolejowy i lotniczy. Znajduje się tu międzynarodowy port lotniczy Aéroport de Marseille Provence. W Marsylii istnieją dwie linie metra. Marsylia jest również drugim pod względem wielkości portem Europy.

Klimat[edytuj | edytuj kod]

Marsylia znajduje się w strefie klimatu subtropikalnego[5][6] typu śródziemnomorskiego[7], z łagodnymi zimami i ciepłymi, miejscami gorącymi latami. Średnia roczna temperatura wynosi prawie 20°C w dzień i 11°C w nocy[8][9].

Średnia temperatura i opady dla Marsylii
Miesiąc Sty Lut Mar Kwi Maj Cze Lip Sie Wrz Paź Lis Gru Roczna
Średnie najwyższe temperatury [°C] 11.8 12.9 15.5 17.9 22.2 25.7 29.1 28.7 25.0 20.4 15.0 12.6 19,7
Średnia dobowa temperatura [°C] 8.4 9.1 11.2 13.4 17.5 20.8 24.0 23.7 20.4 16.3 11.5 9.3 15,5
Średnie najniższe temperatury [°C] 4.9 5.3 6.9 8.9 12.7 16.0 18.9 18.7 15.8 12.3 7.9 6.0 11,2
Opady [mm] 65.4 47.3 48.7 55.2 41.0 26.8 9.1 34.0 65.5 91.6 55.2 52.3 592,2
Średnia liczba dni deszczowych 5 5 4 6 5 3 1 3 5 6 6 6 53
Średnie nasłonecznienie (w godzinach) 150 156 215 245 293 326 366 327 254 205 156 143 2836
Źródło: infoclimat.fr[10]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Marsylia została założona ok. 600 p.n.e. przez Greków z Fokai i początkowo nosiła nazwę Massalia. Była pierwszym greckim polis w Europie Zachodniej. W 49 p.n.e. została zdobyta przez Juliusza Cezara, a w 476 przez Wizygotów, następnie przez Burgundów i Ostrogotów. Od VI wieku należała do państwa Franków. Za panowania Karola Wielkiego stała się głównym średniowiecznym frankońskim portem handlowym. W 879 roku została podporządkowana królestwu Arelat, a w X wieku Prowansji. W średniowieczu miała status wolnego miasta. W 1481 roku została zajęta przez Francuzów. Podczas II wojny światowej została zbombardowana i znaczna jej część uległa zniszczeniu.

Atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

  • Kościół St. Victor,
  • Bazylika Notre-Dame z lat 1853–1864,
  • Stara katedra La Major z XII wieku,
  • Nowa katedra La Mayor z lat 1852–1893,
  • Zamek d'If,
  • Fort św. Jana w starym porcie z XVII wieku,
  • Ratusz XVII wieku,
  • Musée d’Histoire de Marseille,
  • Maison Diamantée Musée du Vieux Marseille.

Ponadto na turystyczną atrakcyjność miasta wpływ ma również to, że hymn Francji nosi nazwę Marsylianka.

W maju 2009 Rada Unii Europejskiej wybrała Marsylię jako jedną (obok słowackich Koszyc) z Europejskich Stolic Kultury na 2013 rok[11].

Urodzeni w Marsylii[edytuj | edytuj kod]

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. "Research suggests that somewhere between 30 per cent and 40 per cent of the population is Muslim", "Muslims make up almost one-third of Marseille’s population", Muslims in Marseille, Open Society Foundations, 20 September 2011 by Vincent Geisser, a scholar of Islam and immigration at the French National Centre for Scientific Research and Françoise Lorcerie
  2. A survey of high-school students carried out in 2000–2001 suggests that 30–40 per cent of young people have a Muslim background, F. Lorcerie, "Cités cosmopolites. Sur les identités sociales des lycéens marseillais" (Cosmopolitan estates. On the social identities of high-school students of Marseille), Report for FASILD, IREMAMCNRS, Aix-en-Provence, January 2005. Survey carried out with V. Geisser and L. Panafit.
  3. Marseille's Melting Pot, National Geographic, March 2012, by Christopher Dickey
  4. Heart And Soul – Marseille: France's Muslim City, BBC, June 2012
  5. Climatic map by Istituto Geografico De Agostini
  6. Die Klimatypen der Erde - Pädagogische Hochschule in Heidelberg
  7. World Map of Köppen−Geiger Climate Classification.
  8. name=ServizioMeteorologico1
  9. name=ServizioMeteorologico2
  10. Info Climat France (fr.).
  11. Future European Capitals of Culture. ec.europa.eu. [dostęp 2011-10-12].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]


Stary Port w Marsylii, widok nocą z parku Pharo
Stary Port w Marsylii, widok nocą z parku Pharo