Zajęczaki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zajęczaki
Lagomorpha[1]
Brandt, 1855
Okres istnienia: oligocenholocen
Przedstawiciel zajęczaków - królik europejski
Przedstawiciel zajęczaków - królik europejski
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd zajęczaki
Synonimy
  • Duplicidentata Illiger, 1811
  • Leporida Averianov, 1999
  • Neolagomorpha Averianov, 1999
  • Ochotonida Averianov, 1999
  • Palarodentia Haeckel, 1895
Zasięg występowania
Mapa występowania
Zasięg występowania zajęczaków
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Zajęczaki[2][3], zającokształtne, czterosiekaczowce[3] (Lagomorpha) – rząd roślinożernych ssaków łożyskowych, dawniej zaliczanych do gryzoni[3], obejmujących szczekuszkowate (Ochotonidae), zającowate (Leporidae) oraz wymarłą rodzinę Prolagidae[4].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

W przeszłości zajęczaki zaliczano do rzędu gryzoni, dziś stanowią odrębny rząd, który obejmuje[3][4]:

oraz wymarłe

Kopalne ślady występowania zajęczaków znane są od oligocenu[3].

Budowa ciała[edytuj | edytuj kod]

Zajęczaki to małe lub średnie zwierzęta, których ciało jest pokryte gęstym, miękkim futrem. Ogon krótki, także pokryty futrem. Masa ciała tych zwierząt zawiera się w przedziale od 0,1-5,5 kg, przy długości od kilkunastu do kilkudziesięciu centymetrów. Kończyny zakończone są palcami wyposażonymi w pazury. Przednie kończyny mają pięć palców, zaś tylne cztery lub pięć. Zęby stale rosną; w szczęce występują dwie pary siekaczy, w żuchwie natomiast jedna. Zęby policzkowe o wysokich koronach, oddzielone są od siekaczy długą diastemą[3].

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Zajęczaki są roślinożercami, o dwuetapowej metodzie trawienia pokarmu. Wydalają dwa rodzaje kału. Pierwszy, miękki, jest ponownie zjadany, dzięki czemu możliwe jest lepsze wykorzystanie składników odżywczych pokarmu[3].

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Zajęczaki wiodą samotniczy lub stadny tryb życia. Są naziemne, niektóre gatunki kopią nory. Zamieszkują tereny otwarte, leśne i górskie. Niektóre gatunki są cenione jako zwierzęta łowne[3].

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Zajęczaki występują szeroko, na wszystkich kontynentach. W Australii i na Nowej Zelandii zostały introdukowane. Po znacznym rozmnożeniu i rozprzestrzenieniu zostały uznane za plagę[3].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Lagomorpha w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Zygmunt Kraczkiewicz: SSAKI. Wrocław: Polskie Towarzystwo Zoologiczne - Komisja Nazewnictwa Zwierząt Kręgowych, 1968, s. 81, seria: Polskie nazewnictwo zoologiczne.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 Kazimierz Kowalski (redaktor naukowy), Adam Krzanowski, Henryk Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Mały słownik zoologiczny: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991. ISBN 83-214-0637-8.
  4. 4,0 4,1 Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Lagomorpha. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 26 października 2014]