Stekowce
| Stekowce | |
| Monotremata[1] | |
| Bonaparte, 1837 | |
Dziobak |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ssaki |
| Podgromada | ssaki jajorodne |
| Rząd | stekowce |
Stekowce (Monotremata) – rząd prymitywnych ssaków charakteryzujących się jajorodnością. Nazwa łacińska, Monotremata (jednootworowce), nawiązuje do faktu, że ich układ pokarmowy, wydalniczy i rozrodczy mają wspólne ujście w steku (cloaca).
Z filogenetycznego punktu widzenia stekowce stanowią osobną linię rozwojową. Od gadów oddzieliły się w mezozoiku. Planowane sekwencjonowanie genomu dziobaka powinno rzucić nowe światło na wiele pytań związanych z ich ewolucyjną historią[2]. Współcześnie żyjące stekowce występują na obszarze krainy australijskiej, a ściślej na kontynencie australijskim, na Nowej Gwinei i Tasmanii.
Spis treści |
Morfologia [edytuj]
Stekowce są niewielkimi zwierzętami. Długość ich ciała mieści się w przedziale 40–80 cm, a masa ciała 0,5–10 kg. Są stałocieplne, jednakże temperatura ich ciała jest dość niska (31–32 °C), a w niesprzyjających warunkach mogą popadać w rodzaj odrętwienia, który jednak nie jest hibernacją. Mają dobry węch, występuje u nich narząd Jacobsona. Serce jest czterodzielne.
Stekowce są aktywne głównie w ciągu dnia. Samice składają 1–3 jaj otoczonych miękkimi, skórzastymi osłonami. Młode wylęgają się po około 10 dniach.
- Cechy przybliżające je do gadów
- mają stek
- są jajorodne, u zarodków występuje ząb jajowy pomocny w rozbijaniu skorupy jaja
- nie posiadają sutków, karmią swoje dzieci mlekiem wyciekającym z gruczołów mlekowych umieszczonych na brzusznej stronie ciała, młode zlizują mleko ze skóry na brzuchu matki
- obecność kości kruczych łączących łopatkę z mostkiem
- łopatki nie mają grzebienia
- obojczyki sięgają międzyobojczyka
- żebra szyjne nie są zrośnięte z kręgami
- Cechy przybliżające je do ssaków
- żuchwa zbudowana z jednej kości
- mają gruczoły mlekowe, przeponę, owłosienie
- są stałocieplne
- mają 3 kosteczki słuchowe
- układ krążenia i oddychania typowy dla ssaków
- Cechy szczególne
- kolce jadowe na tylnych kończynach (czynne tylko u samców dziobaków)
- zdolność do elektrolokacji
Systematyka [edytuj]
Do stekowców zaliczane są rodziny:
Przypisy
- ↑ Monotremata w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Platypus (Ornithorhynchus anatinus). Ensembl. [dostęp 2007-10-21].
Bibliografia [edytuj]
- Kazimierz Kowalski: Ssaki, zarys teriologii. Warszawa: PWN, 1971.
- Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 66-67. ISBN 83-01-14344-4.
|
|||||||||||||||||