1970 w literaturze

Wydarzenia literackie w 1970 roku.

Wydarzenia

• W Tbilisi ukazał się pierwszy przekład Lalki w języku gruzińskim, a w Kijowie – w języku ukraińskim.
• w domu Antoniego Abrahama otworzono Dział Historyczny Muzeum Miasta Gdyni

Proza beletrystyczna i literatura faktu

Język angielski

• Agatha Christie – Pasażer do Frankfurtu (Passenger to Frankfurt)
• Nadine Gordimer – Gość honorowy (A Guest of Honour)
• James Herriot – Jeśli tylko potrafiłyby mówić (If Only They Could Talk)
• Irwin Shaw – Pogoda dla bogaczy (Rich Man, Poor Man)

Język polski

• Maria Dąbrowska (pośmiertnie) – Przygody człowieka myślącego
• Józef Łobodowski – Rzeka graniczna
• Aleksander Minkowski – Pojedynek z Johnem (Wydawnictwo Harcerskie)
• Sławomir Mrożek – Dwa listy i inne opowiadania
• Wiesław Myśliwski – Pałac (Państwowy Instytut Wydawniczy)
• Ewa Maria Ostrowska – Gdzie winą jest dużą... (Czytelnik)
• Tadeusz Różewicz – Śmierć w starych dekoracjach (Państwowy Instytut Wydawniczy)
• Władysław Lech Terlecki – Dwie głowy ptaka
• Lucjan Wolanowski – Upał i gorączka. Reporter wędruje szlakiem cierpienia

Inne języki

• Thomas Bernhard – Kalkwerk (Das Kalkwerk)
• José Donoso – Plugawy ptak nocy (El obsceno pájaro de la noche)
• Bohumil Hrabal
  • Poupata
  • Domácí úkoly: úvahy a rozhovory
• Gabriel García Márquez – Opowieść rozbitka (Relato de un náufrago)
• Amos Oz – Aż do śmierci (Ad mawet)
• Emilian Stanew – Antychryst (Антихрист)
• Michel Tournier – Król Olch (Le roi des Aulnes)

Wywiady

• polskie
• zagraniczne

Dzienniki, autobiografie, pamiętniki

• polskie
• zagraniczne
• wydania polskie tytułów zagranicznych

Nowe eseje, szkice i felietony

• polskie
• zagraniczne
• wydania polskie tytułów zagranicznych

Nowe dramaty

• polskie
  • Helmut Kajzar – Rycerz Andrzej
• zagraniczne
  • Thomas Bernhard – Święto Borysa (Ein Fest für Boris)
• wydania polskie tytułów zagranicznych

Nowe poezje

• polskie
  • Stanisław Barańczak – Jednym tchem
  • Anna Kamieńska – Biały rękopis
  • Jarosław Marek Rymkiewicz – Anatomia
• zagraniczne
  • Paul Celan – Przymus światła (Lichtzwang, pośm.)
  • Everett LeRoi Jones – It’s Nation Time (To czas narodu)
  • Denise Levertov – Relearning the Alphabet (Nowa nauka abecadła)
  • Pablo Neruda – Las piedras del cielo (Kamienie z nieba)
  • Ezra Pound – Drafts and Fragments of Cantos CX to CXVII (Szkice i fragmenty Pieśni CX–CXVII)
  • Donald Davie – Six Epistles to Eva Hesse
  • Ted Hughes – Crow
  • Elizabeth Jennings – Lucidities

• wydania polskie tytułów zagranicznych
• antologie polskie
• antologie zagraniczne
• wydania polskie antologii zagranicznych

Nowe prace naukowe i biografie

• polskie
  • Stanisław Lem – Fantastyka i futurologia
• zagraniczne
  • Theodor Adorno – Teoria estetyczna (Ästhetische Theorie)
  • Hoimar von Ditfurth – Dzieci Wszechświata (Kinder des Weltalls)
  • Stanislao Loffreda – Scavi di Et-Tabga
  • Noel Stock – Życie Ezry Pounda (The Life of Ezra Pound)
• wydania polskie tytułów zagranicznych

Urodzili się

• 1 stycznia – Brikena Smajli, albańska poetka
• 8 stycznia – Dave Eggers, amerykański pisarz i wydawca
• 12 stycznia – Julia Quinn, amerykańska autorka romansów
• 15 stycznia – Geir Tangen, norweski pisarz
• 16 stycznia – Garth Ennis, irlandzki twórca komiksów
• 2 lutego – Santa Montefiore, brytyjska pisarka
• 3 lutego – Katja Petrowskaja, ukraińsko-niemiecka pisarka i dziennikarka, literaturoznawczyni
• 9 lutego – Jacek Karolak, polski poeta
• 10 lutego
  • Åsne Seierstad, norweska dziennikarka i pisarka
  • Robert Shearman, angielski pisarz fantastyki
• 15 lutego – Marek Turek, polski twórca komiksów
• 20 lutego
  • Bianca Bellová, czeska pisarka
  • Julia Franck, niemiecka pisarka
• 27 lutego – Jørn Lier Horst, norweski autor kryminałów
• 28 lutego – Daniel Handler, amerykański pisarz
• 2 marca – Agnieszka Graff, polska literaturoznawczyni, eseistka
• 9 marca – Kamila Budrowska, polska literaturoznawczyni
• 28 marca
  • Joanna Czajkowska-Ślasko, polska poetka
  • Jennifer Weiner, amerykańska pisarka
• 30 marca – Katarzyna Wasilkowska, polska autorka książek dla dzieci i młodzieży
• 4 kwietnia
  • Kitty Crowther, belgijska ilustratorka i autorka książek dla dzieci
  • Paavo Matsin, estoński pisarz
• 8 kwietnia
  • Marta Mizuro, polska krytyczka literacka i dziennikarka
  • Care Santos, hiszpańska pisarka i krytyczka
• 10 kwietnia – Christophe Honoré, francuski pisarz, dramaturg i reżyser
• 11 kwietnia – Dariusz Rekosz, polski autor literatury dziecięcej i młodzieżowej
• 13 kwietnia – Marzena Rogalska, polska pisarka, dziennikarka i aktorka
• 17 kwietnia – Petr Borkovec, czeski poeta, tłumacz i publicysta
• 18 kwietnia – Lena Andersson, szwedzka pisarka i dziennikarka
• 26 kwietnia – Ołeksandr Kłymenko, ukraiński poeta, prozaik, eseista, krytyk literacki
• 28 kwietnia
  • Robert Kilen, polski dziennikarz i pisarz
  • Jurij Prochaśko, ukraiński pisarz, tłumacz, eseista
• 1 maja – Beata Majewska, polska pisarka
• 15 maja — Judith Hermann, niemiecka pisarka
• 16 maja – Jakub Malik, polski literaturoznawca (zm. 2017)
• 20 maja – Dorthe Nors, duńska pisarka
• 26 maja – Alex Garland, brytyjski pisarz
• 27 maja – Trenton Lee Stewart, amerykański autor książek młodzieżowych
• 29 maja
  • Krzysztof Bizio, polski dramaturg i prozaik
  • Tomasz Różycki, polski poeta i tłumacz
• 3 czerwca – Stefán Máni, islandzki pisarz
• 5 czerwca – Gayle Forman, amerykańska autorka literatury młodzieżowej
• 12 czerwca – Marcin Kurek, polski poeta, tłumacz, historyk literatury
• 13 czerwca – Agnieszka Haupe-Kalka, polska poetka i tłumaczka
• 17 czerwca – Kamel Daoud, algierski pisarz i dziennikarz
• 22 czerwca – Grzegorz Janusz, polski pisarz i twórca komiksów
• 27 czerwca – Cecily von Ziegesar, amerykańska autorka literatury młodzieżowej
• 1 lipca – Miloš Doležal, czeski pisarz
• 4 lipca – Izabella Frączyk, polska pisarka
• 5 lipca – Sara Margrethe Oskal, norwesko-lapońska pisarka, aktorka i reżyserka
• 18 lipca – Sam Lake, fiński pisarz
• 30 lipca – Agnieszka Kuciak, polska poetka, tłumaczka literatury pięknej, literaturoznawca
• 18 sierpnia – Samar Jazbek, syryjska pisarka
• 25 sierpnia – Ireneusz Konior, polski ilustrator i autor komiksów
• 28 sierpnia – Mian Mian, chińska pisarka
• 12 września – Jacek Gutorow, polski poeta, tłumacz, krytyk literacki, badacz literatury i eseista
• 17 września – Kari Herbert, brytyjska pisarka podróżnicza
• 19 września – Suki Kim, koreańska pisarka
• 6 października – Amanda Brown, amerykańska pisarka
• 13 października – Paweł Beręsewicz, polski autor książek dla dzieci
• 15 października – Biljana Srbljanović, serbska dramaturg
• 27 października – Jonathan Stroud, brytyjski pisarz, autor literatury fantasy
• 28 października
  • Ayad Akhtar, amerykański dramaturg i pisarz
  • Richard Osman, amerykański autor kryminałów, osobowość telewizyjna
• 2 listopada – Lucy Hawking, angielska dziennikarka i pisarka
• 8 listopada – Péter Zilahy, węgierski poeta i prozaik
• 21 listopada — Torsten Haß, niemiecki poeta, dramatopisarz i powieściopisarz
• 24 listopada – Marlon James, jamajski pisarz
• 27 listopada – Han Kang, południowokoreańska pisarka
• 30 listopada – Tayari Jones, amerykańska pisarka
• 9 grudnia
  • Anna Gavalda, francuska pisarka, dziennikarka
  • Kevin Hearne, amerykański pisarz fantasy
  • Tomasz Łysiak, polski pisarz
• 15 grudnia – Ołeksandr Bojczenko, ukraiński pisarz i eseista, tłumacz literatury polskiej i rosyjskiej

Data dzienna nieznana:

• Katarzyna Bazarnik, polska historyczka literatury angielskiej, tłumaczka, współtwórczyni i teoretyczka liberatury
• Maria Berkan-Jabłońska, polska historyczka literatury
• Zenon Fajfer, poeta, współtwórca i teoretyk liberatury
• Ben Kane, irlandzki pisarz
• Hisham Matar, libijski pisarz
• Dorthe Nors, duńska pisarka
• Michał Sobol, polski poeta
• Gonçalo M. Tavares, portugalski pisarz
• Alissa York, kanadyjska pisarka

Zmarli

• 9 stycznia – Mieczysław Grydzewski, polski wydawca, redaktor, felietonista (ur. 1894)
• 10 stycznia – Charles Olson, amerykański poeta i krytyk literacki (ur. 1910)
• 15 stycznia – Lea Goldberg, żydowska poetka, pisarka, tłumaczka (ur. 1911)
• 17 lutego
  • Szmuel Josef Agnon, izraelski prozaik hebrajski i badacz tradycji, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury (ur. 1887 lub 1888)
  • Andrij Małyszko, ukraiński poeta, tłumacz i dziennikarz (ur. 1912)
• 21 lutego – Johannes Semper, estoński pisarz, badacz literatury, polityk, tłumacz (ur. 1892)
• 8 marca – Johanna Sibelius, niemiecka pisarka i scenarzystka (ur. 1913)
• 11 marca – Erle Stanley Gardner, amerykański prawnik i pisarz powieści detektywistycznych (ur. 1889)
• 15 marca
  • Arthur Adamov, francuski pisarz (ur. 1908)
  • Tarjei Vesaas, norweski powieściopisarz, poeta i dramaturg, klasyk literatury nynorsk (ur. 1897)
• 16 marca – Jerzy Szaniawski, polski pisarz i dramaturg (ur. 1886)
• 17 marca – Fernand Crommelynck, belgijski pisarz i dramaturg (ur. 1886)
• 21 marca – Marlen Haushofer, austriacka pisarka (ur. 1920)
• 27 marca – Viola Brothers Shore, amerykańska poetka i prozaiczka (ur. 1890)
• 28 marca – Natan Alterman, izraelski poeta, dziennikarz i pisarz (ur. 1910)
• 29 marca – Vera Brittain, angielska pisarka, dziennikarka, działaczka (ur. 1893)
• 11 kwietnia – John O’Hara, amerykański pisarz (ur. 1905)
• 20 kwietnia – Paul Celan, żydowski poeta niemieckojęzyczny (ur. 1920)
• 27 kwietnia – Ilmari Kianto, fiński pisarz (ur. 1874)
• 12 maja – Nelly Sachs, niemiecka poetka, laureatka Nagrody Nobla (ur. 1891)
• 13 maja – Márton Moyses, rumuński poeta pochodzenia węgierskiego (ur. 1941)
• 17 maja – Nigel Balchin, angielski pisarz i scenarzysta (ur. 1908)
• 19 maja – Tadeusz Breza, polski powieściopisarz i eseista (ur. 1905)
• 20 maja – Eustachy Czekalski, polski pisarz i tłumacz (ur. 1885)
• 2 czerwca
  • Lucía Sánchez Saornil, hiszpańska poetka (ur. 1895)
  • Giuseppe Ungaretti, włoski poeta, przedstawiciel hermetyzmu (ur. 1888)
• 7 czerwca – E.M. Forster, angielski prozaik, eseista i krytyk literacki (ur. 1879)
• 16 czerwca – Elsa Triolet, francuska pisarka (ur. 1896)
• 21 czerwca – Lew Kassil, radziecki pisarz dla młodzieży (ur. 1905)
• 23 czerwca – István Fekete, węgierski pisarz (ur. 1900)
• 24 czerwca
  • Artur Saternus, niemiecki dziennikarz, autor i tłumacz literatury węgierskiej (ur. 1892)
  • Eugeniusz Szermentowski, polski pisarz i dziennikarz (ur. 1904)
• 25 czerwca – Konrad Bielski, polski poeta i prozaik (ur. 1901)
• 26 czerwca – Leopoldo Marechal, argentyński poeta, pisarz, dramaturg i eseista (ur. 1900)
• 27 czerwca – Poul F. Joensen, farerski poeta (ur. 1898)
• 29 czerwca — Stefan Andres, niemiecki pisarz realistyczny, dramaturg i poeta katolicki (ur. 1906)
• 19 sierpnia – Paweł Jasienica, polski pisarz i publicysta (ur. 1909)
• 22 sierpnia – Władimir Propp, rosyjski literaturoznawca (ur. 1895)
• 27 sierpnia – Henrikas Radauskas, litewski poeta (ur. 1910)
• 1 września – François Mauriac, francuski pisarz (ur. 1885)
• 12 września – Jan Sztaudynger, polski poeta, fraszkopisarz, satyryk i tłumacz (ur. 1904)
• 17 września – France Bevk, słoweński pisarz, epik i realista (ur. 1890)
• 18 września – Anna Zelenay, polska poetka (ur. 1925)
• 21 września – Jerzy Mieczysław Rytard, polski pisarz (ur. 1899)
• 22 września – Janko Alexy, słowacki prozaik i malarz (ur. 1894)
• 23 września – Zhao Shuli, chiński prozaik (ur. 1906)
• 25 września
  • Belulah Marie Dix, amerykańska dramatopisarka i scenarzystka (ur. 1876)
  • Erich Maria Remarque, niemiecki pisarz (ur. 1898)
• 28 września – John Dos Passos, amerykański powieściopisarz (ur. 1896)
• 4 października – Jella Lepman, niemiecka dziennikarka, pisarka, tłumaczka, jedna z inicjatorów powstania IBBY (ur. 1891)
• 6 października – Julian Przyboś, polski poeta (ur. 1901)
• 8 października – Jean Giono, francuski pisarz (ur. 1895)
• 12 października – Teodor Rożankowski, rosyjski ilustrator (ur. 1891)
• 19 października – Unica Zürn, niemiecka pisarka i rysowniczka (ur. 1916)
• 18 listopada – Andrejs Upīts, łotewski prozaik, dramaturg, krytyk literacki i historyk literatury (ur. 1877)
• 21 listopada – Anzia Yezierska, amerykańska pisarka pochodzenia polsko-żydowskiego (ur. 1880)
• 23 listopada – Alf Prøysen, norweski pisarz (ur. 1914)
• 25 listopada – Yukio Mishima, japoński prozaik, poeta, dramaturg i eseista (ur. 1925)
• 26 listopada – Sigfrid Siwertz, szwedzki poeta i prozaik (ur. 1882)
• 28 listopada
  • Jan Drda, czeski pisarz i dramaturg (ur. 1915)
  • Fritz von Unruh, niemiecki pisarz, dramaturg i poeta (ur. 1885)

Nagrody

• Georg-Büchner-Preis – Thomas Bernhard
• Nagroda Bookera – Bernice Rubens za książkę Wybrany
• Nagroda im. Conrada Ferdinanda Meyera – Gerold Späth
• Nagroda Goncourtów – Michel Tournier za powieść Król Olch (Le Roi des Aulnes)
• Nagroda Hugo za najlepszą powieść – Ursula K. Le Guin za powieść Lewa ręka ciemności
• Nagroda Hugo za najlepsze opowiadanie – Fritz Leiber za Statek cieni
• Nagroda Hugo za najlepszą miniaturę literacką – Samuel R. Delany za Czas rozpatrywany jako helisa z kamieni półszlachetnych
• Nagroda Kościelskich – Jerzy Gierałtowski, Janina Kowalska (właśc. Hanna Świderska), Kazimierz Orłoś
• Nagroda Nobla – Aleksandr Sołżenicyn
• Premio Alfaguara – Carlos Droguett za Todas esas muertes
• Prix Médicis – Camille Bourniquel za Sélinonte ou la Chambre impériale

Bibliografia

• Chronological tables of English literature. oprac. Jerzy Strzetelski i in. Wyd. III. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1987. ISBN 83-01-02506-9.
• Literatura polska. Przewodnik encyklopedyczny. red. Julian Krzyżanowski, Czesław Hernas. Wyd. 8. T. I: A–M. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1991. ISBN 83-01-05368-2.