Jan z Brienne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jan z Brienne
ilustracja
król Jerozolimy (iure uxoris)
Okres panowania od 1210
do 1212
Cesarz Łaciński
Okres panowania od 1231
do 1237
Dane biograficzne
Data urodzenia 1169/1170
Data śmierci 23 marca 1237
Ojciec Erhard II de Brienne
Matka Agnieszka de Montfaucon
Żona 1. Maria z Montferratu,
2. Stefania Armeńska,
3. Berengaria z Leónu
Dzieci z Marią:
Jolanta Jerozolimska;
ze Stefanią:
Jan;
z Berengarią:
Maria,
Alfons,
Jan II de Brienne,
Ludwik z Akki

Jan z Brienne (ur. 1169/1170[1], zm. 23 marca 1237) – król Jerozolimy w latach 1210–1212.

Życiorys[edytuj]

Urodził się w Szampanii jako drugi syn Erharda II de Brienne i Agnieszki de Montfaucon, hrabiny Montbéliard (urodzonej jako Agnieszka de Nevers, córka Wilhelma III de Nevers). Początkowo został przeznaczony na duchownego, ale wolał zostać rycerzem i po czterdziestu latach turniejów i walk zyskał znakomitą reputację. Brał udział w III i IV krucjacie. Kiedy w 1208 z Ziemi Świętej do króla FrancjiFilipa II Augusta, przybyli posłowie z pytaniem kogo z baronów proponowałby na męża młodej królowej Jerozolimy, Filip II August wskazał Jana i obiecał wspierać go jako nowego króla.

Jan poślubił królową Marię z Montferratu, w 1210. Maria była młodsza od niego o 40 lat, była córką królowej Izabeli i Konrada z Montferratu. W 1211 Jan z Brienne zawarł 6-letni pokój z muzułmańskim władcą Al-Adilem. W 1212 Jan owdowiał; po śmierci żony pełnił funkcję regenta dla ich jedynej córki Jolanty (znanej również jako Izabela II). W 1214 ożenił się z księżniczką Stefanią Armeńską (zm. 1219), córką króla Leona II. Ze Stefanią miał również jedno dziecko – syna Jana (1216–1220), sukcesora Armenii, który jednak zmarł w dzieciństwie.

W 1224 Jan ożenił się po raz trzeci. Jego trzecią żoną została Berengaria z Leónu, córka króla Alfonsa IX i Berengarii Kastylijskiej. Urodziła czworo dzieci:

  • Marię de Brienne (1225–1275), która poślubiła władcę Cesarstwa ŁacińskiegoBaldwina II,
  • Alfonsa de Brienne (ok. 1228–1270), który poślubił Marię d'Issoudon, hrabinę d'Eu i sam został hrabią d'Eu oraz Wielkim Kanclerzem Francji,
  • Jana II de Brienne (ok. 1230–1273), który w 1258 został Wielkim Lokajem Francji,
  • Ludwika z Akki (ok. 1235–1263), który poślubił Agnieszkę de Beaumont i sam został wicehrabią Beaumont.

W 1229 Jan został poproszony przez baronów Łacińskiego Cesarstwa Konstantynopola o zostanie regentem. Warunkiem była zgoda na to, by Baldwin de Courtenay poślubił drugą córkę Jana, Marię, i został jego następcą. Jan rządził Konstantynopolem przez 9 lat, w 1231 został koronowany na cesarza. W 1235 z kilkoma oddziałami udało mu się odepchnąć oblegające go armie Jana III Dukasa Watatzesa, cesarza Nicei, i Iwana Asena II, cara Bułgarii. Po odniesieniu tego ostatniego zwycięstwa, prawdopodobnie wyolbrzymionego przez łacińskich kronikarzy, Jan wstąpił do zakonu franciszkanów.

Ciekawostki[edytuj]

Przypisy

  1. Małgorzata Hertmanowicz-Brzoza, Kamil Stepan: Słownik władców świata. Kraków: Zielona Sowa, 2205, s. 336. ISBN 83-7435-077-6.