Janina (województwo świętokrzyskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy wsi w województwie świętokrzyskim, powiecie buskim. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.
Janina
Państwo  Polska
Województwo świętokrzyskie
Powiat buski
Gmina Busko-Zdrój
Wysokość 220 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 450
Strefa numeracyjna (+48) 41
Kod pocztowy 28-100
Tablice rejestracyjne TBU
SIMC 0231811
Położenie na mapie gminy Busko-Zdrój
Mapa lokalizacyjna gminy Busko-Zdrój
Janina
Janina
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Janina
Janina
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa lokalizacyjna województwa świętokrzyskiego
Janina
Janina
Położenie na mapie powiatu buskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu buskiego
Janina
Janina
Ziemia50°30′00″N 20°50′21″E/50,500000 20,839167

Janinawieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Busko-Zdrój.


Integralne części wsi Janina[1][2]
SIMC Nazwa Rodzaj
0231828 Bugaj część wsi
0231834 Gonszczołowizna część wsi
0231840 Janina Poduchowna część wsi
0231857 Ogonów część wsi
0231870 Porębina-Wieczorków część wsi
0231886 Stara Grabda część wsi
0231892 Stara Wieś część wsi

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie kieleckim.

We wsi znajduje się kościół parafialny pw. św. Wojciecha[3], wzniesiony w 1822 wraz z pobliską dzwonnicą. Kościół oraz dzwonnica zostały wpisane do rejestru zabytków nieruchomych[4]. W pobliżu kościoła zlokalizowany jest cmentarz. We wsi znajduje się świetlica oraz biblioteka, będące oddziałem Buskiego Samorządowego Centrum Kultury. We wsi znajduje się też rodzinny dom dziecka, dostępna jest stadnina koni oraz pole namiotowe.

Wieś jest zwodociągowana (ujęcie wody w Widuchowej). Kilka razy dziennie kursują autobusy PKS Busko, działają również prywatni przewoźnicy. We wsi krzyżują się trzy drogi powiatowe – z Żernik, Kotek i Kołaczkowic.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Według Długosza wieś Janina, która od dawien dawna należała do zakonu w Busku była od 1231 własnością Marka i Dzierżka herbu Janina, zaś w akcie z 1244 jest ona nazywana własnością szpitala joannitów w Zagości założonego przez księcia Henryka Sandomierskiego. Dwa pokolenia później dziedzicem wsi był komes Marek, cześnik Gryfiny, małżonki Leszka Czarnego. Parafia Janina, która powstała w tym samym okresie, zajęła częściowo obszar wcześniej istniejących parafii Gnojno oraz Stopnica. Nazwa wsi Janina stała się w XIV wieku herbem godowym[5].

W czasie II wojny światowej w sierpniu 1944 w rejonie Janiny przewidziana była koncentracja oddziałów partyzanckich Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich w celu wyzwolenia Buska Zdroju. 5 sierpnia 1944 przybyła nawet do wsi grupa oficerów armii sowieckiej z którymi major Wacław Ćmakowski ps. „Srogi” pertraktował w sprawie wspólnego ataku na Busko. W związku z tym że w nocy Niemcy wycofali się z miasta w kierunku Pińczowa, następnego dnia bez walki do Buska wkroczyły oddziały partyzanckie i czołówka Armii Czerwonej[6].

Osoby związane z Janiną[edytuj | edytuj kod]

W Janinie urodził się Bolesław Łącki, porucznik WP, dowódca baterii 2 pal, zamordowany w Katyniu w 1940[7]. Ze wsi pochodzi również literaturoznawczyni Marta Pawlina-Meducka.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  2. GUS. Rejestr TERYT
  3. Parafia Janina na stronie diecezji kieleckiej
  4. nr rej.: A-32/1-2 z 15.01.1957 i z 22.06.1967 Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 2018-09-30. s. 1. [dostęp 2015-10-08].
  5. Genealogia rodziny Gulińskich
  6. Jodła Okręg radomsko – kielecki ZWZ-AK 1939–1945 – Wojciech Borzobohaty
  7. Katedra Polowa Wojska Polskiego w Warszawie.