Janina (województwo świętokrzyskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zobacz też: Janina w innych znaczeniach tej nazwy.
Artykuł 50°30′0″N 20°50′21″E
- błąd 39 m
WD 50°30'0.0"N, 20°49'59.9"E, 50°34'N, 20°54'E
- błąd 14 m
Odległość 436 m
Janina
wieś
Państwo  Polska
Województwo  świętokrzyskie
Powiat buski
Gmina Busko-Zdrój
Wysokość 220 m n.p.m.
Liczba ludności (2006) 450
Strefa numeracyjna 41
Kod pocztowy 28-100[1]
Tablice rejestracyjne TBU
SIMC 0231811
Położenie na mapie gminy Busko-Zdrój
Mapa konturowa gminy Busko-Zdrój, po prawej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Janina”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Janina”
Położenie na mapie województwa świętokrzyskiego
Mapa konturowa województwa świętokrzyskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Janina”
Położenie na mapie powiatu buskiego
Mapa konturowa powiatu buskiego, blisko centrum u góry znajduje się punkt z opisem „Janina”
Ziemia50°30′00″N 20°50′21″E/50,500000 20,839167

Janinawieś w Polsce, położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie buskim, w gminie Busko-Zdrój.

Integralne części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Janina[2][3]
SIMC Nazwa Rodzaj
0231828 Bugaj część wsi
0231834 Gonszczołowizna część wsi
0231840 Janina Poduchowna część wsi
0231857 Ogonów część wsi
0231870 Porębina-Wieczorków część wsi
0231886 Stara Grabda część wsi
0231892 Stara Wieś część wsi

Historia[edytuj | edytuj kod]

Według Długosza wieś Janina, która od dawien dawna należała do zakonu w Busku była od 1231 własnością Marka i Dzierżka herbu Janina, zaś w akcie z 1244 jest ona nazywana własnością szpitala joannitów w Zagości założonego przez księcia Henryka Sandomierskiego. Dwa pokolenia później dziedzicem wsi był komes Marek, cześnik Gryfiny, małżonki Leszka Czarnego. Parafia Janina, która powstała w tym samym okresie, zajęła częściowo obszar wcześniej istniejących parafii Gnojno oraz Stopnica. Nazwa wsi Janina stała się w XIV wieku herbem godowym[4].

W czasie II wojny światowej w sierpniu 1944 w rejonie Janiny przewidziana była koncentracja oddziałów partyzanckich Armii Krajowej i Batalionów Chłopskich w celu wyzwolenia Buska Zdroju. 5 sierpnia 1944 przybyła nawet do wsi grupa oficerów armii sowieckiej z którymi major Wacław Ćmakowski ps. „Srogi” pertraktował w sprawie wspólnego ataku na Busko. W związku z tym że w nocy Niemcy wycofali się z miasta w kierunku Pińczowa, następnego dnia bez walki do Buska wkroczyły oddziały partyzanckie i czołówka Armii Czerwonej[5].

W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie kieleckim.

Obiekty[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajduje się świetlica oraz biblioteka, będące oddziałem Buskiego Samorządowego Centrum Kultury. We wsi znajduje się też rodzinny dom dziecka, hostel dla osób uzależnionych od alkoholu[6], stadnina koni oraz pole namiotowe.

Wieś jest zwodociągowana (ujęcie wody w Widuchowej). Kilka razy dziennie kursują autobusy PKS Busko, działają również prywatni przewoźnicy. We wsi krzyżują się trzy drogi powiatowe – z Żernik, Kotek i Kołaczkowic.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajduje się kościół parafialny pw. św. Wojciecha[7], wzniesiony w 1822 wraz z pobliską dzwonnicą. Kościół oraz dzwonnica zostały wpisane do rejestru zabytków nieruchomych[8]. W pobliżu kościoła zlokalizowany jest cmentarz.

Osoby związane z Janiną[edytuj | edytuj kod]

W Janinie urodził się Bolesław Łącki, porucznik WP, dowódca baterii 2 pal, zamordowany w Katyniu w 1940[9]. Ze wsi pochodzi również literaturoznawczyni Marta Pawlina-Meducka.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 365 [dostęp 2020-12-22] [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  3. GUS. Rejestr TERYT
  4. Genealogia rodziny Gulińskich. [dostęp 2009-04-16]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-04-16)].
  5. Jodła Okręg radomsko – kielecki ZWZ-AK 1939–1945 – Wojciech Borzobohaty
  6. NZOZ "Nadzieja Rodzinie" Zakład Terapii Uzależnienia i Współuzależnienia, Hostel dla osób uzależnionych od alkoholu
  7. Parafia Janina na stronie diecezji kieleckiej
  8. nr rej.: A-32/1-2 z 15.01.1957 i z 22.06.1967 Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo świętokrzyskie. 2020-09-30. s. 1. [dostęp 2015-10-08].
  9. Katedra Polowa Wojska Polskiego w Warszawie.