Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera w Łodzi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera w Łodzi
The Polish National Film, Television and Theatre School
Pałac Oskara Kona – Rektorat PWSFTViT
Pałac Oskara Kona – Rektorat PWSFTViT
Data założenia 8 marca 1948
Państwo  Polska
Adres ul. Targowa 61/63,
90-323 Łódź
Liczba studentów 1 060[1] (918 w 2012 r.)
Rektor prof. Mariusz Grzegorzek
Położenie na mapie Łodzi
Mapa lokalizacyjna Łodzi
PWSFTViT
PWSFTViT
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
PWSFTViT
PWSFTViT
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
PWSFTViT
PWSFTViT
Ziemia 51°45′27,57″N 19°28′21,48″E/51,757658 19,472633
Strona internetowa

Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera (PWSFTviT, nazwa pierwotna: Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa) – uczelnia państwowa założona 8 marca 1948 w Łodzi, kształcąca przyszłych aktorów, reżyserów, operatorów filmowych i telewizyjnych, artystów fotografików, montażystów, scenarzystów oraz producentów telewizyjnych i filmowych.

Historia[edytuj]

Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera powstała w 1958 w wyniku połączenia dwóch łódzkich uczelni – Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, powstałej w 1948 (w ramach której istniały wydziały reżyserski i operatorski) i Państwowej Wyższej Szkoły Aktorskiej (powstałej w 1949 w miejsce Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie z siedzibą w Łodzi i przemianowanej w 1954 na Państwową Wyższą Szkołę Teatralną im. Leona Schillera).

Uczelnie zapoczątkowały swoją działalność w Łodzi, głównie z tego powodu, że w pierwszych latach powojennych w Warszawie nie było warunków do szybkiego uruchomienia produkcji filmowej. Obie szkoły były tworami pionierskimi, gdyż przed II wojną światową nie istniała w Polsce tradycja państwowego kształcenia aktorów i reżyserów na poziomie uniwersyteckim.

Pierwszym rektorem uczelni aktorskiej (która nosiła wtedy miano Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie z siedzibą w Łodzi) był wybitny polski twórca teatralny Leon Schiller. W 1949 szkołę przeniesiono do Warszawy, a na jej miejscu w Łodzi powstała Państwowa Wyższa Szkoła Aktorska, której rektorem w latach 1950–1952 był Kazimierz Dejmek, założyciel łódzkiego Teatru Nowego.

Struktura i sposób funkcjonowania Szkoły Aktorskiej został później skopiowany w analogicznych szkołach w Warszawie, Krakowie i Wrocławiu, natomiast Szkoła Filmowa pozostaje do dzisiaj instytucją unikalną w skali całego kraju.

Pierwszy okres działania Szkoły Filmowej, zanim została ona scalona ze Szkołą Aktorską (do 1958) stworzył w dużym stopniu jej legendę. Mury uczelni opuściła plejada reżyserów i operatorów, którzy stworzyli tzw. polską szkołę filmową. Byli to m.in. Andrzej Munk, Janusz Morgenstern, a nieco później Andrzej Wajda i Kazimierz Kutz.

Tabliczka poświęcona Romanowi Polańskiemu, na słynnych schodach w „Filmówce”

W 1954 w Szkole Aktorskiej zaczął studiować Roman Polański. Po scaleniu obu szkół w 1958 rozpoczął się być może najsławniejszy okres jej działalności. Szkoła stała się rodzajem „laboratorium sztuki nowoczesnej”, w której wokół działalności związanej bezpośrednio z filmem i teatrem rozwijały się także muzyka, literatura i malarstwo. M.in. dwóch studentów wydziału operatorskiego było jednocześnie jednymi z pierwszych muzyków jazzowych w Polsce (Jerzy Matuszkiewicz, Witold Sobociński). Do legendy tego okresu przeszły burzliwe dyskusje artystyczno-światopoglądowe, które miały miejsce w czasie przerw między zajęciami na schodach pałacyku Kona. Wokół osoby Romana Polańskiego, który od 1956 zaczął studiować na wydziale reżyserskim, powstała nieformalna grupa muzyków, aktorów i operatorów, z których wielu zrobiło później kariery za granicą. Sukcesy tego okresu wynikają niewątpliwie z atmosfery i pionierskiego programu nauczania stworzonego przez rektora szkoły Jerzego Toeplitza.

Okres ten zakończył się w 1968 kiedy to w wyniku wydarzeń marcowych Jerzy Toeplitz utracił stanowisko rektora uczelni, a razem z nim odeszło z niej większość najwybitniejszych wykładowców. Po 1970 szkoła odzyskała jednak swój charakter, głównie dzięki kolejnemu rektorowi Wojciechowi Hasowi, który odtworzył dawny program Jerzego Toeplitza i ściągnął wielu dawnych wykładowców. W latach 70. uczelnię ukończyła cała plejada aktorów, reżyserów i operatorów, którzy do dzisiaj są aktywni w filmie, telewizji i teatrze, zarówno w Polsce, jak i za granicą.

Absolwenci uczelni (a nawet w jednym przypadku student), otrzymali prestiżowe polskie i zagraniczne nagrody filmowe m.in. Zbigniew Rybczyński (Oscar 1982), Roman Polański (Oscar 2002 i Złota Palma 2002 w Cannes), Krzysztof Zanussi (Złoty Lew w Wenecji i Złote Lwy), Krzysztof Kieślowski (Europejska Nagroda Filmowa 1988 i Złoty Lew), Juliusz Machulski (Złote Lwy), Andrzej Wajda (Oskar 2000 i Złota Palma 1981).

Historia Wydziału Organizacji Sztuki Filmowej[edytuj]

Kształcenie organizatorów produkcji filmowej ma w Państwowej Wyższej Szkole Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej w Łodzi już ponad 50-letnią tradycję. W 1952 w ówczesnej Wyższej Szkole Filmowej utworzono Wydział Ekonomiczno-Organizacyjny.

Na początku studia na Wydziale prowadzone były w trybie czteroletnim. W 1956 uczelnię opuścili pierwsi absolwenci tego wydziału. W pierwszych latach swojego istnienia dość często zmieniano nazwę Wydziału: w 1954 przemianowano go na Wydział Organizacji i Ekonomiki Kinematografii, a w 1956 na Wydział Organizacji Produkcji Filmowej.

W 1961 w miejsce czteroletnich studiów, powołano dwuletnie podyplomowe Studium Organizacji Produkcji Filmowej, przygotowujące absolwentów wyższych studiów ekonomicznych lub prawniczych do funkcji „menadżerów o zainteresowaniach humanistycznych” jak formułował to wydany przez szkołę informator. Zastąpienie czteroletnich studiów magisterskich dwuletnim studium podyplomowym miało w tym czasie na celu przyspieszenie kształcenia organizatorów produkcji. W 1970 z uwagi na potrzeby kadrowe telewizji oraz konieczność rozszerzenia zakresu przekazywanej studentom wiedzy o zagadnienia z nią związane w nazwie Studium pojawił się dodatkowy przymiotnik: Wyższe Studium Zawodowe Organizacji Produkcji Filmowej i Telewizyjnej.

W latach 90. XX w. na poszerzonym i uwolnionym spod państwowego monopolu rynku mediów pojawiło się wiele osób czynnych zawodowo, pragnących podnieść swoje kwalifikacje i gotowych płacić za naukę. W związku z tym w 1996 władze szkoły postanowiły obok przemianowanego w 1995 Wyższego Studium Organizacji Produkcji Filmowej i Telewizyjnej uruchomić ponownie Wydział Produkcji Filmowej i Telewizyjnej, na którym w ramach specjalizacji „Produkcja Filmowa i Telewizyjna” kształci się producentów i organizatorów w dziedzinie filmu i telewizji. Ostatecznie w roku 2005 wydział przyjął nazwę Wydział Organizacji Sztuki Filmowej.

W związku z gwałtownym rozwojem Internetu oraz innych interaktywnych mediów cyfrowych w 2006 uruchomiono na Wydziale nową specjalizację pod nazwą „Organizacja Produkcji Mediów Cyfrowych”, którą jednak zawieszono decyzją Senatu Uczelni w 2012.

Tablica poświęcona Wojciechowi Jerzemu Hasowi na gmachu rektoratu uczelni

Struktura[edytuj]

Wydział Aktorski
  • Aktorstwo – 4,5-letnie, jednolite studia stacjonarne.
Wydział Operatorski i Realizacji Telewizyjnej
  • Sztuka Operatorska – 5-letnie, jednolite studia stacjonarne;
  • Film Animowany i Efekty Specjalne – 5-letnie, jednolite studia stacjonarne;
  • Fotografia – 5-letnie, jednolite studia stacjonarne.
Wydział Organizacji Sztuki Filmowej
  • Organizacja Produkcji Filmowej i Telewizyjnej – 3-letnie studia I stopnia (licencjackie) stacjonarne i niestacjonarne, 2-letnie studia II stopnia (magisterskie) stacjonarne i niestacjonarne, 2-letnie niestacjonarne studia podyplomowe.
Wydział Reżyserii Filmowej i Telewizyjnej
  • Reżyseria Filmowa i Telewizyjna – 5-letnie, jednolite studia stacjonarne;
  • Montaż Filmowy – 5-letnie, jednolite studia stacjonarne;
  • Scenariopisarstwo – 3-letnie studia stacjonarne I stopnia (licencjackie), 2-letnie studia stacjonarne II stopnia (magisterskie).

Absolwenci Łódzkiej Szkoły Filmowej otrzymują tytuł magistra sztuki.

Kampusy i budynki uczelniane[edytuj]

Główną siedzibą PWSFTviT jest niezmiennie od 1948 dawny pałacyk łódzkiego przemysłowca Oskara Kona, przy ul. Targowej 61/63, wokół którego znajduje się kilka większych budynków, z których część to zaadaptowane dawne budynki fabryczne, a część nowoczesne budynki zaprojektowane specjalnie na potrzeby uczelni. Naprzeciwko „filmówki” znajduje się park Źródliska, najstarszy park w Łodzi (powstał w 1840), a w nim, w pałacu pofabrykanckim Karola Scheiblera, mieści się siedziba Muzeum Kinematografii.

Przy uczelni działają również:

  • Teatr Studyjny – który realizuje pełnowartościowe przedstawienia teatralne, na podobnych zasadach jak inne teatry państwowe, do których angażowani są studenci wydziału aktorskiego ze starszych lat studiów;
  • Studio Teatru Telewizji PWSFTviT – które zajmuje się produkcją przedstawień teatralnych na potrzeby Teatru Telewizji;
  • Internetowa Baza Filmu Polskiego filmpolski.pl – największy w Internecie serwis z informacjami o polskiej kinematografii, polskich filmach i ich twórcach;
  • Dział Wydawniczy – drukujący kilkanaście książek rocznie – głównie na potrzeby studentów.

Ściśle związane z uczelnią, choć formalnie poza jej strukturami są:

  • Galeria Etiudy „Klaps” – rodzaj studia filmowego założonego przez absolwentów uczelni.

Wydarzenia[edytuj]

W latach 1970–1977 odbywały się Warsztat Formy Filmowej. Od 1983 roku Szkoła organizuje Festiwal Szkół Teatralnych, będący przeglądem spektakli dyplomowych stworzonych przez studentów wydziałów aktorskich polskich uczelni teatralnych. W 2013 roku miała miejsce jego 31. edycja. Od 1994 do 2011 Szkoła organizowała także Międzynarodowy Festiwal Szkół Filmowych i Telewizyjnych „Mediaschool”, będący spotkaniem najwybitniejszych studentów z najbardziej znanych szkół filmowych na świecie. W roku 2012 organizacja festiwalu „Mediaschool” została zawieszona, celem opracowania nowej formuły wydarzenia.

Od 2003 w Warszawie corocznie organizowany jest Festiwal Filmów Studenckich z Łódzkiej Szkoły Filmowej „Łodzią po Wiśle”. Jest on przeglądem najlepszych filmów zrealizowanych w ciągu roku akademickiego przez studentów PWSFTViT, które konkurują o nagrodę Grand Prix festiwalu. W roku 2013 jego 11. edycja miała miejsce w Kinie Iluzjon.

Poczet rektorów[edytuj]

Teatr Studyjny przy ul. Kopernika 8 – teatr należący do uczelni

Wyróżnienia[edytuj]

W 2014 roku Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. Leona Schillera zajęła drugie miejsce na świecie w rankingu szkół filmowych magazynu The Hollywood Reporter, pisma wydawanego od 1930 roku w Los Angeles. Ranking nie uwzględniał uczelni ze Stanów Zjednoczonych. W uzasadnieniu podano, że utworzona w 1948 roku PWSFTviT wykształciła panteon wybitnych ludzi kina, wśród których jest zdobywca Oskara Roman Polański[3].

Przypisy

  1. „Szkoły wyższe i ich finanse w 2011 r.”, s. 110, 2012. Główny Urząd Statystyczny. ISSN 1506-2163. 
  2. Łódź. Mariusz Grzegorzek nowym rektorem PWSFTViT. e-teatr.pl, 2012-04-19. [dostęp 2012-05-24].
  3. Łódzka Szkoła Filmowa druga na świecie w rankingu „The Hollywood Reporter” (pol.). dzienniklodzki.pl, 2014-07-31. [dostęp 2014-08-02].

Linki zewnętrzne[edytuj]