Plac Powstańców Śląskich w Katowicach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
plac Powstańców Śląskich
Szopienice-Burowiec
Ilustracja
Widok na pl. Powstańców Śląskich
Państwo

 Polska

Województwo

 śląskie

Miejscowość

Katowice

Położenie na mapie Katowic
Mapa konturowa Katowic, u góry po prawej znajduje się punkt z opisem „plac Powstańców Śląskich”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, na dole znajduje się punkt z opisem „plac Powstańców Śląskich”
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa konturowa województwa śląskiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „plac Powstańców Śląskich”
Ziemia50°15′45,5″N 19°05′41,9″E/50,262646 19,094968
Pomnik Powstańca Ślaskiego przy pl. Powstańców Śląskich

Plac Powstańców Śląskich w Katowicach − plac położony w katowickiej jednostce pomocniczej Szopienice-Burowiec, przy skrzyżowaniu ul. Obrońców Westerplatte, ul. ks. bpa Herberta Bednorza, ul. Lwowskiej i ul. Wiosny Ludów. Jest to centralny plac Szopienic[1].

Przy pl. Powstańców Śląskich 3 znajduje się zabytkowy zespół kościelny, wpisany do rejestru zabytków 30 grudnia 1994 roku (nr rej.: A/1557/94[2])[3], obejmujący[4]:

Granice ochrony obejmują cały zespół w ramach ogrodzenia. We wnętrzu kościoła św. Jadwigi znajdują się: tablica upamiętniająca księdza biskupa Herberta Bednorza oraz tablica upamiętniająca Józefę Kantor, nauczycielkę z Szopienic, harcmistrzynię, drużynową Konspiracyjnej Drużyny Mury w KL Ravensbrück w okresie II wojny światowej[5].

Przy pl. Powstańców znajdują się także inne historyczne obiekty[6]:

  • plebania kościoła św. Jadwigi (pl. Powstańców Śląskich 3), wybudowana w 1881 roku w stylu historyzmu;
  • kamienica mieszkalna (pl. Powstańców Śląskich 6), wzniesiona na początku XX wieku w stylu historyzmu. Dawniej mieścił się tu sklep rzeźniczy, w drugiej dekadzie XXI wieku mieściła się już tu apteka. Zabytkowa ceramika udekorowana jest motywami kwiatowymi, zarówno realistycznych, jak i stylizowanych. W kamienicy mieściła się również piekarnia. Zdobiąca ją ceramika przedstawia wzory geometryczne oraz związane z piekarstwem – m.in. postać młodego piekarczyka z koszem wypieków oraz pojedyncze kompozycje ze wzorami wstęg, kłosów i wypieków (babki, precli, sękacza) wpisanym w wieniec laurowy. Podłogę wyłożono ośmiobocznymi płytkami barwy białej, w narożach czerwonej[7].

Na placu Powstańców Śląskich, obok gmachu VI Liceum Ogólnokształcącego im. Jana Długosza, znajduje się Pomnik Powstańca Śląskiego − obelisk z dwoma tablicami: tablicą upamiętniającą powrót Górnego Śląska do Polski oraz tablicą upamiętniającą miejsce, w którym stanął w 1924 Pomnik Wolności, zburzony przez hitlerowców w 1939 roku[5].

29 marca 2011 roku wydano decyzję o uwarunkowaniach środowiskowych dla przebudowy placu w rejonie skrzyżowania[8][9]. Plac przebudowano do formy ronda w latach 2014–2015[10].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Urząd Miasta Katowice: Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, Cz. 1, Uwarunkowania zagospodarowania przestrzennego (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  2. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo śląskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021 [dostęp 2011-07-18].
  3. Urząd Miasta Katowice: Lokalny Program rewitalizacji miasta Katowice na lata 2007-2013 (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  4. Śląski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Katowicach: Rejestr zabytków: gmina Katowice (pol.). www.wkz.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  5. a b Śląski Urząd Wojewódzki w Katowicach: Ewidencja miejsc pamięci województwa śląskiego: miasto Katowice (pol.). www.katowice.uw.gov.pl. [dostęp 2020-10-22].
  6. Urząd Miasta Katowice: Wartości dziedzictwa kulturowego (załącznik 1.9) (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  7. Ewa Pokorska: Piękno użyteczne. Katowice: Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach, 2011, s. 74–78. ISBN 978-83-85871-60-6.
  8. Urząd Miasta Katowice: KŚ − Obwieszczenie w sprawie wydania decyzja Nr 14/Ś/11 z dnia 29.03.2011r. o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. „Przebudowa układu komunikacyjnego w rejonie ul. Wiosny Ludów oraz skrzyżowania z ulicami: Lwowską, Bednorza i Obrońców Westerplatte (Plac Powstańców Śląskich) w Katowicach”, w zakresie przebudowy torowiska tramwajowego wraz z infrastrukturą towarzyszącą. (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  9. Urząd Miasta Katowice: KŚ − Obwieszczenie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia pn. „Przebudowa układu komunikacyjnego w rejonie ul. Wiosny Ludów oraz skrzyżowania z ulicami: Lwowską, Bednorza i Obrońców Westerplatte (Plac Powstańców Śląskich) w Katowicach”. (pol.). www.bip.um.katowice.pl. [dostęp 2011-07-18].
  10. Michał Bulsa, Barbara Szmatloch, Katowice, których nie ma, Łódź: Księży Młyn Dom Wydawniczy, 2019, s. 110, ISBN 978-83-7729-502-1.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Katowice – Plan miasta, wyd. Demart SA, Warszawa 2009/2010.
  • Lech Szaraniec: Osady i osiedla Katowic. Katowice: Oficyna "Artur", 1996. ISBN 83-905115-0-9.
  • Jerzy Moskal: ... Bogucice, Załęże et nova villa Katowice - Rozwój w czasie i przestrzeni. Katowice: Wydawnictwo Śląsk, 1993, s. 72. ISBN 83-85831-35-5.
  • Leszek Jabłoński: Na trasie Balkan Ekspresu - Giszowiec, Nikiszowiec, Szopienice. Przewodnik po dzielnicach Katowic. Katowice: CRUX, 2003. ISBN 83-918152-3-4.