Baleary

	Comunitat Autònoma de les Illes Balears; Comunidad Autónoma de las Islas Baleares; Baleary
Herb Balearów	Flaga Balearów
	Hymn: La Balanguera
Stolica	Palma de Mallorca
Powierzchnia; • razem; • proc. Hiszpanii	17. miejsce; 5 014 km²; 2,2%
Populacja (2008); • liczba ludności; • gęstość; • proc. Hiszpanii	14. miejsce; 1 071 221; 213,6 os./km²; 2,2%
Język urzędowy	hiszpański, kataloński
Reprezentacja; w parlamencie; • Kongres; • Senat	; ; 8; 5
	Strona internetowa

W Wikimedia Commons znajdują się multimedia związane z tematem:
Baleary

Baleary (hiszp: Islas Baleares, kat. Illes Balears) – archipelag w zachodniej części Morza Śródziemnego, w pobliżu wschodniego wybrzeża Hiszpanii, o powierzchni 5 014 km². Baleary liczą ok. 1,07 mln mieszkańców, w większości Katalończyków.

Baleary są wspólnotą autonomiczną oraz prowincją^[1] Hiszpanii ze stolicą w Palma de Mallorca, miasto to poza tym jest jeszcze siedzibą władz kościelnych, sądownictwa i sił zbrojnych. Status autonomii uzyskany w 1983.

Spis treści

1 Historia
2 Gospodarka
3 Turystyka
4 Klimat
5 Archipelag
6 Kultura^{[potrzebne źródło]}
- 6.1 Galeria
7 Bibliografia
8 Linki zewnętrzne
9 Przypisy

Historia [edytuj]

Wyspy były kolonizowane przez Fenicjan, Kartagińczyków, Rzymian (od 123 p.n.e. do V w. n.e.), Arabów (po VIII wieku), Turków, Wandalów, Bizancjum (ok. 554) i Wizygotów. Po chrześcijańskiej rekonkwiście (1229-1235), za panowania króla Jakuba I Zdobywcy, otrzymały dużą niezależność w obrębie korony aragońskiej. Przez pewien czas istniało nawet osobne Królestwo Majorki.

W wyniku wojny o sukcesję hiszpańską, w latach 1708-1802 Minorka znajdowała się pod panowaniem brytyjskim (następnie francuskim), co znajduje swoje odzwierciedlenie m.in. w jej architekturze. Podczas wojny domowej w Hiszpanii część Balearów została opanowana przez nacjonalistów.

W 1983 wyspy otrzymały status wspólnoty autonomicznej.

Gospodarka [edytuj]

Rozwój turystyki zmienił gospodarkę Balearów. Obecnie ponad 70% ludności zatrudnione jest w sektorze usług. Najbardziej rozwiniętymi gałęziami przemysłu są przemysł tekstylny, obuwniczy, skórzany, a także rzemiosło. Uprawia się m.in. zboże, oliwki, migdały, winorośl, figi, cytrusy. Hoduje się także m.in. owce, bydło i trzodę chlewną. Ludność zajmuje się również rybołówstwem. Baleary mają dobrze rozwiniętą komunikację lotniczą oraz morską między wyspami jak i z Hiszpanią.

Turystyka [edytuj]

Balearska gospodarka nastawiona jest na turystykę, archipelag odwiedzany jest każdego roku przez 5 mln turystów. Posiadają dobrze rozwiniętą infrastrukturę hotelową i wiele kąpielisk.

Klimat [edytuj]

Na Balearach panuje łagodny i ciepły klimat śródziemnomorski. Temperatury latem przekraczają zwykle +30 °C, zimą rzadko spadają poniżej +5 °C.

Archipelag [edytuj]

W skład archipelagu wchodzi ok. 200 wysp i niezamieszkanych malutkich wysepek o łącznej powierzchni 5 014 km². Najważniejsze wyspy to:

Wyspa	Powierzchnia	ludność
Majorka (hiszp. Mallorca)	3600 km²	814 275
Minorka (hiszp. Menorca)	668 km²	90 235
Ibiza	571 km²	117 698
Formentera	82 km²	8442
Cabrera	17 km²	ok. 50

Kultura^{[potrzebne źródło]} [edytuj]

Święta

Styczeń

Wigilia dnia św. Antoniego - na Majorce; całonocne tańce i zabawy wokół ognisk w przebraniach.

Błogosławieństwo św. Antoniego - w Sa Pobla na Majorce; dzień uświetniają kolorowe procesje.

Procesja Trzech Uderzeń - w Ciutadelli na Majorce; upamiętnia zwycięstwo Alfonsa III nad Maurami odniesione w tym mieście w 1287. Dzień Świętego Sebastiana - Pollençy na Majorce; obchodzony z procesjami, którym towarzyszą karuzele - dwaj młodzi tancerze w kartonowych kostiumach przedstawiających konie, naśladują koński chód.

Luty

Karnawał - całe Baleary; post poprzedzają parady i marsze kostiumowe.

Marzec/Kwiecień

Wielki Tydzień (Semana Santa) - całe Baleary.

Maj

Podział administracyjny

Festa de Nostra Senyora de la Victōria - w Port de Soller na Majorce; bitwa chrześcijan z niewiernymi, upamiętniająca zwycięstwo nad tureckimi piratami w 1561.