Cyrk (rozrywka)

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Cyrk BARUM z Niemiec
Cyrk BARUM z Niemiec
Żonglerzy na występie
Żonglerzy na występie

Cyrk - dziedzina sztuki widowiskowej, ukształtowana w Anglii pod koniec XVIII w., nawiązująca do tradycji antycznych. Sztuka cyrkowa polega na uzyskaniu harmonii odwagi i umiejętności artysty (żonglera, tresera, linoskoczka).

Spis treści

[edytuj] Wędrowni kuglarze

Cyrk uliczny (1922) r.
Cyrk uliczny (1922) r.

W Europie sztuka cyrkowa rozkwitła w średniowieczu, kiedy pojawili się wędrowni kuglarze lub hecarze. Pokazy, zwane hecami, nie odbywały się na wielkich arenach lub namiotach, lecz na ulicach miast, jarmarkach i festynach. Wielkich emocji dostarczali przede wszystkim linoskoczkowie, wykonujący niebezpieczne popisy równowagi na linie rozciągniętej nad ulicą, pomiędzy dachami domów. Do wędrownych trup należeli też żonglerzy, połykacze ognia, mimowie i komedianci.

[edytuj] Wielkie buty i czerwone nosy

Współczesny cyrk to przede wszystkim rozrywka, dlatego jego nieodłącznym elementem są występy klaunów. Kolorowo wymalowani przebierańcy w za dużych butach i ze sztucznymi kolorowymi nosami - ulubieńcy dzieci - mają za zadanie rozśmieszać publiczność. Nie jest to łatwe, często więc muszą posiąść wiele różnych umiejętności - teatralnych, muzycznych i gimnastycznych. Do najpopularniejszych przedstawicieli tej grupy cyrkowców zalicza się akrobatów i mimów oraz charakterystycznych klaunów 'ryżych' i 'białych', nawiązujących do tradycyjnych postaci komicznych, takich jak arlekin, czy pierrot.

[edytuj] Niebezpieczna praca

Słoń występujący w cyrku Merano w Oslo
Słoń występujący w cyrku Merano w Oslo

Popisy ekwilibrystyczne i akrobatyczne wymagają niezwykłych umiejętności, które zdobywa się tylko dzięki wieloletnim ćwiczeniom. Przykładem takiej sztuki są akrobacje na wysoko zawieszonych trapezach, wymyślone w połowie XIX w. we Francji. Do ich wykonania jest potrzebne wielkie wyczucie czasu, zręczność, siła i gibkość ciała. Trudnym zadaniem są także: jazda na jednokołowym rowerku, wymagająca wyjątkowego poczucia równowagi, oraz pokazy precyzyjnego rzucania nożami. Każdy nieprawidłowo wykonany ruch podczas podczas wszystkich ewolucji wiążę się z ogromnym niebezpieczeństwem i może zagrażać życiu artysty.


Cykr "Zalewski", "parkur" dla wielbłądów, 2007
Cykr "Zalewski", "parkur" dla wielbłądów, 2007

[edytuj] Treserzy i tresowane zwierzęta

W większości cyrków na całym świecie do klasycznych numerów należą występy tresowanych zwierząt. W programie znajdują się np. pokazy piesków jeżdżących na rowerach i skaczących przez przeszkody, fok żonglujących piłkami, a także jazda konna. Szczególną atrakcją są zazwyczaj numery z udziałem niebezpiecznych zwierząt, takich jak niedźwiedzie, lwy, tygrysy, i słonie. Widok tresera wkładającego głowę w paszczę lwa mrozi krew w żyłach, ale równie emocjonujące mogą być słonie stojące na dwóch nogach.

[edytuj] Kontrowersje

Fakt tresury (w szczególności metod jej przeprowadzania) oraz przetrzymywania zwierząt, jak również warunków, w jakich są przetrzymywane (w szczególności w przypadku gatunków egzotycznych) sprawia, iż cyrki, w których programach występują zwierzęta często są krytykowane przez organizacje zajmujące się prawami zwierząt. Również niektórzy psychologowie poddają w wątpliwość wartość pokazów, w których dzieci obserwują zmuszanie zwierząt do nienaturalnych dla nich czynności.

Wikicytaty
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o cyrku