Horacy (poeta)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Quintus Horatius Flaccus

Quintus Horatius Flaccus (ur. 8 grudnia 65 p.n.e. w Wenuzji, zm. 27 listopada 8 p.n.e.) – rzymski poeta liryczny okresu augustowskiego.

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Był synem wyzwoleńca z Venosy w Apulii. Ojciec dał mu staranne i wszechstronne wykształcenie. Wysłał go między innymi do Rzymu i Grecji, by studiował tam grekę i filozofię. Po śmierci Juliusza Cezara, Horacy wstąpił do armii i służył pod dowództwem Brutusa. Jako trybun wojskowy brał udział w bitwie pod Filippi w 42 roku p.n.e., z której musiał ratować się ucieczką. Kiedy ogłoszono amnestię dla tych, którzy walczyli przeciw zwycięskiemu Augustowi, powrócił do Italii. Okazało się, że jego ojciec nie żyje, a majątek został skonfiskowany. Mimo że był prawie bankrutem, udało mu się kupić posadę sekretarza u kwestora, co zapewniło mu utrzymanie i pozwoliło na zajmowanie się poezją.

W swym życiu prezentował umiarkowanie, nie uległ żadnej ze szkół filozoficznych, nie był ani konsekwentnym epikurejczykiem, ani też cynikiem, sceptykiem lub stoikiem. Z biegiem lat skłaniał się jednak ku doktrynie stoickiej[1].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

Utworami Horacego zainteresował się Wergiliusz i wprowadził go do domu Mecenasa. Wkrótce Horacy zaprzyjaźnił się z Mecenasem i należał do jego kręgu literackiego. Po pewnym czasie Mecenas wprowadził go na dwór Augusta, a także podarował mu posiadłość w Sabinum, co umożliwiło mu swobodną twórczość literacką. Twórczość Horacego, która przetrwała do naszych czasów to:

  • Epody (Epodes, 41-30 p.n.e.) krótkie utwory o treści politycznej; napisał je pod wrażeniem wojny peruzyńskiej – groza wojen domowych wyraża się radą dla Rzymian, by idąc za przykładem Fokejczyków opuścili Rzym i wywędrowali na Wyspy Szczęśliwe – gdzieś poza Słupy Herkulesa.
  • "Satyry" (Sermones, 40-30 p.n.e.) ośmieszające wady i słabości ludzkie, nie krytykuje w nich jednostek wybitniejszych, nie jest surowym sędzią lecz „śmiejąc się mówi prawdę”
  • "Pieśni" (Carmina, znane także jako "Ody" - Odes) to największe osiągnięcie Horacego o bardzo bogatej tematyce – utwory religijne, biesiadne, wiersze do przyjaciół, wiersze do kochanek, motywy klasyczne i hellenistyczne, refleksje na temat śmierci i wybuchy radości życia; posiadały doskonałą konstrukcję metryczną
  • "Listy" (Epistulae) zawierają dużo pierwiastków filozoficznych, poruszają także problemy z zakresu poetyki, zwłaszcza listy z 2 księgi: "List do Pizonów", znany również jako Sztuka poetycka ("Ars poetica")

Twórczość Horacego uważana jest za szczytowe osiągnięcie klasycyzmu epoki Augusta i wywarła ona znaczący wpływ na poezję europejską.

Wydania dzieł[edytuj | edytuj kod]

Dawniejsze polskie przekłady różnych autorów:

  • Wybór poezji, opr. J. Zawirowski, Biblioteka Narodowa, wyd. 1923 (kolejne opr. J.Krókowski, 2-4 wyd. Wrocław 1967, 1971, 1973)
  • Dzieła wszystkie, t. 1-2, [zestawienie dwujęzyczne], opr. O. Jurewicz, Wrocław 1986, 2 wyd. Warszawa 2000.

Przekłady współczesne:

  • Q.Horatii Flacci Opera. Horacy. Dzieła, [zestawienie dwujęzyczne], przeł. i wstępem opatrzył S. Gołębiowski, t.I-II, wyd. Biblioteka Klasyki Polskiej i Obcej Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1980
  • Dzieła wszystkie, przeł. i opr. A. Lam, 2 wyd. Verum, Warszawa 1996; toż: Wydanie nowe z dodatkiem Emblematów horacjańskich Ottona Vaeniusa (103 miedzioryty), Aspra-JR i Akademia Humanistyczna, Pułtusk-Warszawa 2010.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikiquote-logo.svg
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
z Horacego
Wikisource-logo.svg
Zobacz w Wikiźródłach teksty autorstwa Horacego
Commons in image icon.svg

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Dzieła wszystkie, t. 1, opr. O. Jurewicz, Wrocław 1986, Wstęp s. 24.