Wiktor Kulikow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiktor Gieorgijewicz Kulikow
Виктор Георгиевич Куликов
Marszałek Związku Radzieckiego Marszałek Związku Radzieckiego
Data i miejsce urodzenia 5 lipca 1921
Wierchniaja Liubowsza, Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka Rosyjska FSRR
Data i miejsce śmierci 28 maja 2013
Moskwa
Przebieg służby
Lata służby 19391992
Siły zbrojne Red star.svg Armia Czerwona
Stanowiska d-ca Kijowskiego OW,
szef SG RKKA, I z-ca ministra obrony ZSRR
Główne wojny i bitwy II wojna światowa,
Wielka Wojna Ojczyźniana
Późniejsza praca doradca ministra obrony Federacji Rosyjskiej
Odznaczenia
Złota Gwiazda Bohatera Związku Radzieckiego Nagroda Leninowska
Order Zasług dla Ojczyzny II klasy (Rosja) Order Zasług dla Ojczyzny III klasy (Rosja) Order Zasług Wojskowych (Rosja) Order Honoru (Rosja) Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Czerwonego Sztandaru Order Wojny Ojczyźnianej I klasy (ZSRR) Order Wojny Ojczyźnianej I klasy (ZSRR) Order Wojny Ojczyźnianej I klasy (ZSRR) Order Czerwonej Gwiazdy Order "Za Służbę Ojczyźnie w Siłach Zbrojnych ZSRR" III stopnia Medal za Odwagę (ZSRR) Medal za Zasługi Bojowe (ZSRR) Order Suche Batora (Mongolia) Order Georgi Dymitrowa (Bułgaria) Złoty Order Zasług dla Ojczyzny (NRD) Order Scharnhorsta (NRD) Order Scharnhorsta (NRD) Order Scharnhorsta (NRD) Order "Złota Gwiazda Przyjaźni między Narodami" (NRD) Złoty Order Zasług w Walkach dla Ludu i Ojczyzny (NRD) Order "23 sierpnia" I klasy (Rumunia) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (Polska) Order Sztandaru z diamentami I klasy (Węgry) Order Czerwonej Gwiazdy (Węgry)
Marsz. Wiktor Kulikow z Władimirem Putinem podczas uroczystości wręczania odznaczeń na Kremlu w Moskwie, 21 listopada 2001

Wiktor Gieorgijewicz Kulikow (ros. Виктор Георгиевич Куликов; ur. 5 lipca 1921 w m. Wierchniaja Liubowsza, zm. 28 maja 2013 w Moskwie) – radziecki dowódca wojskowy, szef Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR i I zastępca ministra obrony ZSRR (1971–1977), głównodowodzący Wojskami Państw Stron Układu Warszawskiego, Marszałek Związku Radzieckiego (1977), Bohater Związku Radzieckiego (1981), doradca ministra obrony Federacji Rosyjskiej, członek Komitetu Centralnego KPZR, deputowany do Rady Najwyższej ZSRR 7., 8., 9., 10. i 11. kadencji, deputowany do Dumy Państwowej Federacji Rosyjskiej.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 5 lipca 1921 w m. Wierchniaja Liubowsza (obwód orłowski) w biednej rodzinie chłopskiej. W Armii Czerwonej od 21 grudnia 1939. W 1941 ukończył Oficerską Szkołę Piechoty w Groznym, w 1947 Wyższą Oficerską Szkołę Broni Pancernej, w 1953 Akademię Wojskową im. Michaiła Frunzego, a w 1959 Akademię Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR.

Uczestnik II wojny światowej – kolejno na stanowiskach: dowódca plutonu, dowódca kompanii motocyklistów, oficer łącznikowy, starszy adiutant (szef sztabu) batalionu czołgów w składzie 41 dywizji pancernej Kijowskiego Specjalnego Okręgu Wojskowego przeformowanego na Front Zachodni, zastępca szefa sztabu 143 samodzielnej brygady pancernej na Froncie Południowo-Zachodnim – do sierpnia 1943. Następnie do końca wojny – szef sztabu samodzielnej brygady pancernej – na Frontach: Kalinińskim, 1 Nadbałtyckim, 2 Białoruskim.

Po wojnie od października 1945 do listopada 1957 pełni służbę na stanowiskach dowódczych i sztabowych – kolejno: dowódca batalionu, zastępca dowódcy pułku czołgów, dowódca pułku czołgów, szef sztabu dywizji oraz dowódca dywizji. Po ukończeniu Akademii Sztabu Generalnego jest wyznaczony na kolejne funkcje: zastępcy dowódcy armii, pierwszego zastępcy dowódcy armii – od 1959 do 1964, dowódcy armii w Leningradzkim Okręgu Wojskowym – do maja 1967.

Od maja 1967–1969 był dowódcą Kijowskiego Okręgu Wojskowego, od października 1969 – do września 1971 – głównodowodzący Zachodnią Grupą Wojsk Armii Radzieckiej, stacjonującą na terytorium NRD. Od września 1971 do stycznia 1977 szef Sztabu Generalnego Sił Zbrojnych ZSRR – I zastępca ministra obrony. Od 9 stycznia 1977 – do 25 stycznia 1989 głównodowodzący Wojskami Państw Stron Układu Warszawskiego – pierwszy zastępca ministra obrony ZSRR. Do stycznia 1992 był generalnym inspektorem Ministerstwa Obrony, potem – doradca głównodowodzącego Zjednoczonymi Siłami Zbrojnymi Wspólnoty Niepodległych Państw. Od września 1992 – doradca ministra obrony Federacji Rosyjskiej.

Członek WKP(b) od 1942. Członek Komitetu Centralnego KPZR od 1971. Deputowany do Rady Najwyższej ZSRR od 7. do 11. kadencji. Od 2005 był deputowanym do Dumy Państwowej Federacji Rosyjskiej.

Awanse[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenia i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]