Apiksaban

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Apiksaban
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C25H25N5O4
Masa molowa 459,5[1] g/mol
Wygląd biały lub jasno żółty proszek[1]
Identyfikacja
Numer CAS 503612-47-3
PubChem 10182969
DrugBank DB06605
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)
Klasyfikacja medyczna
ATC B01AF02
Stosowanie w ciąży kategoria B[4]

Apiksaban (łac. apixabanum) – wielofunkcyjny organiczny związek chemiczny, lek przeciwzakrzepowy, bezpośredni i odwracalny inhibitor czynnika Xa, stosowany w zapobieganiu zakrzepom u pacjentów z grup wysokiego ryzyka.

Mechanizm działania[edytuj | edytuj kod]

Apiksaban jest bezpośrednim i odwracalnym inhibitorem czynnika Xa i nie wymaga antytrombiny dla działania przeciwzakrzepowego[4]. Poprzez zahamowanie czynnika Xa zapobiega wytwarzaniu trombiny i poprzez to powstawiania skrzepu[4].

Apiksaban wpływa na wyniki badań krzepnięcia takie jak czas protrombinowy (PT), międzynarodowy współczynnik znormalizowany (INR) i czas częściowej tromboplastyny po aktywacji (APTT), jednakże wpływ ten jest niewielki i wykazuje wysoką zmienność[5].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Apiksaban znajduje się na wzorcowej liście podstawowych leków Światowej Organizacji Zdrowia (WHO Model Lists of Essential Medicines) (2019)[6].

Apiksaban jest dopuszczony do obrotu w Polsce (2020)[7].

Działania niepożądane[edytuj | edytuj kod]

Apiksaban może powodować następujące działania niepożądane u ponad 1% pacjentów: niedokrwistość, krwawienie (w tym krwawienie z przewodu pokarmowego, krwawienie z nosa, krwiomocz oraz krwiak podskórny) i nudności[5].

Dawkowanie[edytuj | edytuj kod]

Zalecane dawkowanie apiksabanu:

  • w zapobieganiu udarom mózgu i zatorowości systemowej u dorosłych pacjentów z niezastawkowym migotaniem przedsionków to dwa razy dziennie 5 mg, natomiast u pacjentów, u których stwierdzono występowanie dwóch z następujących problemów zdrowotnych: wiek powyżej 80 lat, waga poniżej 60 kg lub też stężenie kreatyniny w osoczu krwi powyżej 1,5 mg/dl, to dwa razy dziennie po 2,5 mg[5][8]
  • w zapobieganiu żylnej chorobie zakrzepowo–zatorowej po zabiegu chirurgicznym endoprotezoplastyki stawu biodrowego lub kolanowego to dwa razy dziennie po 2,5 mg, przez odpowiednio 32 do 38 dni i 10 do 14 dni[5].

Dawkowanie apiksabanu jest niezależne od pochodzenia rasowego[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Apixaban, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 10182969 [dostęp 2020-10-24] (ang.).
  2. a b c d Apixaban, [w:] DrugBank [online], University of Alberta, DB06605 [dostęp 2020-10-24] (ang.).
  3. Apixaban SC-364406 (ang.). Santa Cruz Biotechnology. [dostęp 2020-10-24].
  4. a b c Jan Podlewski, Alicja Chwalibogowska-Podlewska: Encyklopedia Leki Współczesnej Terapii. Wyd. XXII. Warszawa: Medical Tribune Polska, 2019, s. 71–72. ISBN 978-83-951310-6-6.
  5. a b c d e f g h i j k l ABristol-Myers Squibb/Pfizer EEIG: Eliquis 2,5 mg tabletki powlekane. Charakterystyka Produktu Leczniczego. Europejska Agencja Leków, 2011. [dostęp 2020-10-24].
  6. WHO Model List of Essential Medicines 21th List (ang.). Światowa Organizacja Zdrowia, 2019. [dostęp 2020-10-24].
  7. Obwieszczenie Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia 8 lipca 2020 r. w sprawie ogłoszenia Urzędowego Wykazu Produktów Leczniczych Dopuszczonych do Obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Dziennik Urzędowy Ministra Zdrowia, 2020-07-20. [dostęp 2020-10-24].
  8. ELIQUIS (apixaban) tablets for oral use. Agencja Żywności i Leków, 2011. [dostęp 2020-10-24].
  9. Cirincione B, Kowalski K, Nielsen J, Roy A, Thanneer N, Byon W, Boyd R, Wang X, Leil T, LaCreta F, Ueno T, Oishi M, Frost C. Population Pharmacokinetics of Apixaban in Subjects With Nonvalvular Atrial Fibrillation. „CPT Pharmacometrics Syst Pharmacol”. 7 (11), s. 728–738, November 2018. DOI: 10.1002/psp4.12347. PMID: 30259707 (ang.). 

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.