CWKS Legia Warszawa
| Pełna nazwa |
Centralny Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa |
|---|---|
| Barwy |
czerwono-biało-zielone |
| Data założenia |
marzec 1916 |
| Państwo | |
| Siedziba | |
CWKS „Legia” Warszawa – polski wielosekcyjny klub sportowy z siedzibą w Warszawie, założony w marcu 1916 w Kościuchnówce (niedaleko Maniewicz na Wołyniu) jako „Drużyna Sportowa Legia”. Reaktywowany w lipcu 1922 na bazie Wojskowego Klubu Sportowego powstałego w Warszawie 14 marca 1920[1].
Dotychczasowe nazwy
[edytuj | edytuj kod]- Drużyna Sportowa Legia[2] (marzec 1916 – 14 marca 1920)
- Wojskowy Klub Sportowy Warszawa (14 marca 1920[3] – 31 lipca 1922)
- Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa (31 lipca 1922[4] – wrzesień 1939)
- I Wojskowy Klub Sportowy Warszawa (kwiecień 1945[5] – czerwiec 1945)
- Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa (czerwiec 1945[6] – 1 maja 1950)
- Centralny Wojskowy Klub Sportowy Warszawa (1 maja 1950[7] – 2 lipca 1957)
- Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa (2 lipca 1957[8] – 7 sierpnia 1973)
- Centralny Wojskowy Klub Sportowy „Legia” Warszawa (od 7 sierpnia 1973[9])
Od 25 kwietnia 1989 następuje stopniowe odłączanie się kolejnych sekcji od wielosekcyjnego CWKS „Legia” Warszawa (pierwsza była sekcja piłkarska) i tworzenie autonomicznych sekcji danej dyscypliny sportu, skupionych pod egidą powołanego stowarzyszenia CWKS „Legia” Warszawa[10].
12 lutego 1997 – zmiana statusu prawnego Autonomicznej Sekcji Piłki Nożnej CWKS „Legia” Warszawa, przekształconej tego dnia w Sportową Spółkę Akcyjną (SSA) „Legia” Warszawa (obecnie Legia Warszawa SA) i wystąpienie jej ze stowarzyszenia CWKS „Legia” Warszawa, które posiadało jednak 30% udziałów w owej spółce[11].
Sekcje
[edytuj | edytuj kod]Współcześnie każda sekcja działa samodzielnie, w ramach niezależnego klubu, i jest zarządzana przez powołane w tym celu stowarzyszenie. Licencję na używanie nazwy i herbu udziela sekcja piłkarska funkcjonująca jako Legia Warszawa S.A., która od grudnia 2012 roku regularnie współpracuje z pozostałymi sekcjami, pełniąc w ten sposób rolę dawnego CWKS-u[12].
Wykaz dotychczasowych sekcji sportowych byłego CWKS Legia Warszawa oraz ich najwybitniejszych zawodników. Pogrubiono sekcje istniejące obecnie:
- Piłka nożna – założona w 1916, zarejestrowana w Warszawie w 1920, wycofana z rozgrywek w 1938, reaktywowana w 1945 roku, uzyskała autonomię w 1989 (Bernard Blaut, Lucjan Brychczy, Andrzej Buncol, Lesław Ćmikiewicz, Kazimierz Deyna, Robert Gadocha, Wojciech Kowalczyk, Józef Nawrot, Henryk Martyna, Józef Ciszewski, Jacek Zieliński) – zobacz: Legia Warszawa (piłka nożna). W sezonie 2003/2004 CWKS zgłosił własną sekcję piłkarską do rozgrywek klasy A[13]. 17 listopada 2010 roku sekcja zmieniła nazwę na „Legia Bemowo”[14]. W sezonie 2011/2012 drużyna została wycofana z rozgrywek ligi okręgowej po szóstej kolejce[15]. Ponownie przystąpiła do rozgrywek klasy A w sezonie 2023/2024. W kolejnej edycji drużyna została wycofana z rozgrywek po trzeciej kolejce[16]
- Boks – założona w 1931 (Andrzej Biegalski, Kazimierz Doroba, Andrzej Gołota, Janusz Gortat, Józef Grudzień, Sylwester Kaczyński, Krzysztof Kosedowski, Józef Kruża, Henryk Kukier, Henryk Petrich, Wiesław Rudkowski, Jan Szczepański, Kazimierz Szczerba) zobacz: Legia Warszawa (boks)
- Gimnastyka – założona w 1946[17]
- Hokej na lodzie – założona w 1927 (Józef Kurek, Józef Manowski) – zobacz: Legia Warszawa (hokej na lodzie)
- Jeździectwo – skoki przez przeszkody (Jan Kowalczyk)
- Jeździectwo – WKKW – założona w 1938[18] (Piotr Piasecki)
- Kolarstwo – założona w 1928[19] (Czesław Lang, Stanisław Królak, Wiesław Podobas)
- Koszykówka – założona w 1929 (Janusz Wichowski, Andrzej Pstrokoński, Władysław Pawlak) – zobacz: Legia Warszawa (koszykówka)
- Lekkoatletyka – założona w 1920 (Andrzej Badeński, Eugeniusz Biskupski, Zygmunt Jałoszyński, Józef Noji, Zenon Nowosz, Maria Piątkowska, Edmund Piątkowski, Felicja Schabińska, Zygmunt Siedlecki, Leszek Wodzyński, Marian Woronin, Agata Karczmarek) zobacz: Stowarzyszenie Sportu Atletycznego Legia 1926
- Łyżwiarstwo figurowe
- Łyżwiarstwo szybkie – zobacz: Legia Warszawa (łyżwiarstwo szybkie)
- Motocross – założona w 1930][20]
- Motorowodniactwo – założona w 1950
- Narty wodne – założona w 1963
- Pięciobój nowoczesny – założona w 1928 (Janusz Pyciak-Peciak, Stanisław Przybylski)
- Piłka wodna – założona w 1931
- pływanie – założona w 1929
- Podnoszenie ciężarów – założona w 1930, jako część sekcji atletycznej (Norbert Ozimek). Medale drużynowych mistrzostw Polski – zobacz: Legia Warszawa (podnoszenie ciężarów)
- Siatkówka – założona w 1947 (Tomasz Wójtowicz) – zobacz: SKF Legia Warszawa
- Skoki do wody
- Strzelectwo – założona w 1927
- Szermierka – założona w 1920
- Tenis ziemny – założona w 1923
- Zapasy – założona w 1926 roku przez wychowanków Władysława Pytlasińskiego – Wacława Ziółkowskiego i Piotra Szczeblewskiego (wybitni przedstawiciele: Andrzej Wroński, Włodzimierz Zawadzki, Jacek Fafiński, Andrzej Malina, Bolesław Dubicki)
- Żużel – zobacz: WKM Warszawa, zobacz: Legia Warszawa (żużel)
- Żeglarstwo – założona w 1950 roku (działała do połowy lat 70.); reaktywowana w 2016 roku jako Sailing Legia. Reprezentowana m.in. przez Zofię Noceti-Klepacką. Żeglarze w 2019 roku wywalczyli srebro Klubowych Mistrzostw Polski, rywalizowali w Żeglarskiej Lidze Mistrzów oraz zdobyli mistrzostwo Polski w klasie 505 (Jakub Pawluk, Marcin Józefowski).
- Rugby – założona w 2012 zobacz: Legia Warszawa (rugby)
- Judo – założona w 2009, prezes Krzysztof Wiłkomirski[21]
- Futsal – założona w 2019 (Mariusz Milewski) – zobacz: Legia Warszawa (futsal)
- Amp futbol – założona w 2019 – zobacz: Legia Warszawa (amp futbol)
- Squash – założona w 2016[22]
- Golf – założona w 2023
- Snooker – założona w 2021
- Szachy – założona w 2024[23]
- Legia Ladies – założona w 2020[24] kobieca drużyna piłki nożnej, występująca w rozgrywkach pod nazwą „Legionistki Warszawa”
- Sport elektroniczny – założona w 2016
Zawodnicy
[edytuj | edytuj kod]Trenerzy
[edytuj | edytuj kod]Działacze
[edytuj | edytuj kod]Pozostałe informacje
[edytuj | edytuj kod]- Do grudnia 2004 kolejne stanowiska prezesów klubu piastowali wyłącznie działacze wojskowi. Od stycznia 2005 obowiązki Prezesa Zarządu pełnił Jacek Gmoch – pierwszy w historii CWKS szef cywilny.
- Do tej pory zawodnicy i zawodniczki wszystkich sekcji CWKS zdobyli łącznie 87 medali Igrzysk Olimpijskich (letnich oraz zimowych), w tym: 15 złotych, 27 srebrnych, 45 brązowych.
- Przedstawiciele CWKS wywalczyli łącznie: 89 tytułów mistrzów świata, 91 tytułów mistrzów Europy oraz 2167 tytułów mistrzów Polski w różnych dyscyplinach sportu kobiet i mężczyzn.
- Od 25 lutego 2005 działalność CWKS wspiera Fundacja CWKS Legia (Legia Marketing Group), zaś od 10 sierpnia 2005 dodatkowo Stowarzyszenie Kultury Fizycznej „Grupa 1916”.
- 26 kwietnia 2007 Sąd Rejonowy w Warszawie ogłosił upadłość klubu i powołał syndyka do zarządzania jego majątkiem[25].
- 21 października 2008 za kwotę 1,691 mln zł ITI, właściciel 97,5% udziałów w klubie, nabyła brakujące jej do pełnej własności 2,5%, stając się wyłącznym właścicielem klubu[26][27][28].
- 31 maja 2010 CWKS zostaje wykreślony z Krajowego Rejestru Sądowego[29]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Legia 1916, 1920, czy 1922? Reaktywowana, ale ta sama. sport.tvp.pl, 20 marca 2022. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Drużyna Legionowa czy Legia? - Historia ze starej fotografii. legia.warszawa.pl, 2017-05-23. [dostęp 2025-01-31]. (pol.).
- ↑ Klub sportowy w wojsku. „Kurjer Poranny. 1920, nr 77”, s. 5, 1920-03-18. [dostęp 2025-07-11]. (pol.).
- ↑ WKS (Warszawa) przybiera nazwę WKS „Legia". „Sport : tygodnik ilustrowany. 1922, nr 22”, s. 16, 1922-08-11. [dostęp 2025-02-08]. (pol.).
- ↑ Legia 1916-1966. Historia, wspomnienia, fakty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1966, s. 243.
- ↑ WKS „Legia” wraca do życia. „Życie Warszawy : pismo codzienne. 1945, nr 172”, s. 4, 1945-06-24. [dostęp 2025-01-31]. (pol.).
- ↑ Reorganizacja WKS Legia. „Przegląd Sportowy. 1950, nr 34”, s. 7, 1950-05-02. [dostęp 2025-01-31]. (pol.).
- ↑ WKS Legia zamiast CWKS. „Przegląd Sportowy. 1957, nr 100”, s. 2, 1957-07-04. [dostęp 2025-01-29]. (pol.).
- ↑ Grzegorz Karpiński, Robert Piątek, Adam Dawidziuk, Wiktor Bołba: Legia Warszawa 1916-2016. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2017, s. 671. ISBN 978-83-01-19295-2.
- ↑ Historia Legii Warszawa. legionisci.com. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Historia: Kalendarium Legii (12 lutego): Pełną parą na budowie. legia.com, 12 lutego 2021. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Grzegorz Karpiński, Robert Piątek, Adam Dawidziuk, Wiktor Bołba: Legia Warszawa 1916-2016. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2017, s. 1286. ISBN 978-83-01-19295-2.
- ↑ Klasa A 2003/2004, grupa: Warszawa I. 90minut.pl. [dostęp 2025-10-13]. (pol.).
- ↑ Legia Bemowo - nowa nazwa drużyn CWKS. warszawa.naszemiasto.pl. [dostęp 2025-10-13]. (pol.).
- ↑ Canyon Klasa A 2023/2024, grupa: Warszawa I. 90minut.pl. [dostęp 2025-10-13]. (pol.).
- ↑ Windoor Klasa A 2024/2025, grupa: Warszawa III. 90minut.pl. [dostęp 2025-10-13]. (pol.).
- ↑ Historia sekcji gimnastycznej CWKS „Legia” / SSA „Legia 1926” / Klubu Sportowego „Legia”. gimnastyka.warszawa.pl/. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Przedwojenne początki legijnego jeździectwa. legionisci.com. [dostęp 2025-03-23]. (pol.).
- ↑ Początki naszego klubu…. legia-kolarstwo.pl. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Początki motocyklowej Legii. legia.warszawa.pl, 2021-07-04. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ O klubie Judo Legia Warszawa. www.judo.legia.com. [dostęp 2019-09-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-09-27)].
- ↑ Legia Squash Schools. legiasquash.pl. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Legia otworzyła sekcję szachową. legionisci.com. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Pierwsza kobieca sekcja piłkarska Legii powstała w 1926 roku z inicjatywy Kazimiery Muszałówny.
- ↑ Sąd postawił krzyżyk na CWKS Legia. legia.net, 5 maja 2007. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ Cała Legia z ITI. www.sport.pl. [dostęp 2008-10-22].
- ↑ ITI przejmuje CWKS Legia!. legionisci.com. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ CWKS przejęty. sportowefakty.wp.pl, 22 października 2008. [dostęp 2025-10-12]. (pol.).
- ↑ CENTRALNY WOJSKOWY KLUB SPORTOWY LEGIA WARSZAWA W UPADŁOŚCI LIKWIDACYJNEJ. krs-pobierz.pl. [dostęp 2025-10-13]. (pol.).
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Andrzej Gowarzewski: Legia Warszawa. 80 lat „Zielonych”. Księga Jubileuszowa. Katowice: Wydawnictwo GiA, 1995. ISBN 83-902751-6-3.
- Grzegorz Karpiński, Robert Piątek, Adam Dawidziuk, Wiktor Bołba: Legia Warszawa 1916-2016. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2017. ISBN 978-83-01-19295-2.
- Legia 1916-1966. Historia, wspomnienia, fakty. Warszawa: Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, 1966.
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Oficjalna Strona Sekcji Piłki Nożnej
- Oficjalna Strona Sekcji Koszykówki
- Oficjalna Strona Sekcji Bokserskiej
- Oficjalna Strona Sekcji Hokejowej
- Oficjalna Strona Sekcji Siatkarskiej
- Oficjalna Strona Sekcji Gimnastycznej
- Oficjalna Strona Sekcji Żeglarskiej
- Oficjalna Strona Sekcji Strzeleckiej
- Oficjalna Strona Sekcji Szachowej
- Oficjalna Strona Sekcji Pięcioboju Nowoczesnego
- Oficjalna Strona Sekcji Squash'a
- Oficjalna Strona Sekcji Łyżwiarskiej
- Oficjalna Strona Sekcji Amp futbolu
- Oficjalna Strona Sekcji Kolarskiej
- Oficjalna Strona Sekcji Rugby
- Oficjalna Strona Sekcji Futsalu
- Oficjalna Strona Sekcji Tenisa i Golfa
- Oficjalna Strona Sekcji Badmintona
- Oficjalna Strona Sekcji Pływackiej