Konstal ND

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
ND
wagon doczepny
Zrekonstruowany w Poznaniu wagon ND
Zrekonstruowany w Poznaniu wagon ND
Dane ogólne
Lata produkcji 1948-1956
Miejsce produkcji Sanocka Fabryka Wagonów "Sanowag"

Konstal Chorzów

Dane techniczne
Liczba członów pojedynczy wagon
Długość 11000 mm
Szerokość 2100 mm
Wysokość 3300 mm
Masa 9000 kg
Prędkość maksymalna 45 km/h
Wnętrze
Liczba miejsc siedzących 16
Liczba miejsc ogółem 81
Portal Portal Transport szynowy

ND – wagony tramwajowe doczepne produkowane od 1948 roku.

Wagony ND początkowo produkowane były w Zjednoczonych Fabrykach Maszyn, Kotłów i Wagonów L. Zieleniewski-Fitzner i Gamper, Spółka Akcyjna w Sanoku. Później produkcja wagonów została przeniesiona do Chorzowskiego Konstalu. W 1949, czyli w rok po rozpoczęciu produkcji przyczep ND, rozpoczęła się także produkcja pojazdu silnikowego N. Wagony silnikowe różniły się od przyczep wyłącznie zamontowanymi układami napędowymi[1].

Zarówno wagony doczepne ND jak i ich młodsze silnikowe wersje były wzorowane na niemieckiej konstrukcji tramwaju Kriegsstraßenbahnwagen (tramwaj wojenny) oznaczanego skrótowo jako KSW. Konstrukcja ta opracowywana na trudne gospodarczo czasy wojny łączyła w sobie prostą konstrukcję i dużą pojemność, która skutkowała jednak obniżeniem standardu podróży[2].

Wagony pierwotnie były przystosowane do jazdy dwukierunkowej dzięki zamontowaniu drzwi po obydwóch stronach pojazdu. Wraz z upływem czasu i rozwojem infrastruktury tramwajowej część przyczep ND przebudowywano na jednokierunkowe, jednocześnie modernizowano wówczas drzwi z otwieranych ręcznie na otwierane przez automat obsługiwany z kabiny motorniczego[1].

W Krakowie wykorzystywanych było w sumie 211 wagonów doczepnych; najwięcej w 1975 r., po uzupełnieniu taboru o używane przyczepy sprowadzone z Warszawy. Ostatnie doczepy ND zostały wyłączone z eksploatacji 27 listopada 1988[2]. Obecnie zachowały się dwa egzemplarze. Wagon opatrzony numerem 538 jest całkowicie oryginalny (posiada drzwi otwierane ręcznie po obu stronach) zaś wagon o numerze 511 posiada zmodernizowane wnętrze (drzwi otwierane automatycznie umieszczone tylko z jednej strony)[1]. Oba wagony wystawione są na ekspozycji w Muzeum Inżynierii Miejskiej w Krakowie. Są także używane jako pojazdy Krakowskiej Linii Muzealnej[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Michał Smajdor: Konstal ND, Konstal 4ND (pol.). kmk.krakow.pl. [dostęp 2010-10-18].
  2. a b KONSTAL ND I 4ND (pol.). komunikacja.krakow.eurocity.pl. [dostęp 2010-10-18].
  3. Krakowska Linia Muzealna - Wagony (pol.). muzealna.org. [dostęp 2013-08-06].