Tlenek etylenu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tlenek etylenu
Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki Niepodpisana grafika związku chemicznego; prawdopodobnie struktura chemiczna bądź trójwymiarowy model cząsteczki
Ogólne informacje
Wzór sumaryczny C2H4O
Inne wzory (CH2CH2)O
Masa molowa 44,05 g/mol
Wygląd bezbarwny, łatwopalny gaz[1]
Identyfikacja
Numer CAS 75-21-8
PubChem 6354[2]
Podobne związki
Podobne związki azyrydyna, cyklopropan, etylen, spiropentan, tiiran, 1,3-dioksetan
Pochodne epichlorohydryna
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą
stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa)

Tlenek etylenu, oksiranorganiczny związek chemiczny z grupy cyklicznych eterów, najprostszy możliwy epitlenek.

W warunkach standardowych jest gazem o zapachu eterowym. W warunkach normalnych jest bezbarwną cieczą. Pod ciśnieniem atmosferycznym wrze w temperaturze 10,7 °C. Będąc związkiem polarnym, dobrze rozpuszcza się w wodzie. Wykazuje działanie narkotyczne.

Otrzymywanie[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy otrzymany został w 1859 przez francuskiego chemika Wurtza[9] poprzez eliminację wodorotlenkiem potasu chlorowodoru z etylenochlorohydryny:

Cl–CH2CH2–OH + KOH → (CH2CH2)O + KCl + H2O

Inną metodą otrzymywania jest katalityczne utlenianie etylenu w temperaturze 220–280 °C, zgodnie z reakcją:

2 H2C=CH2 + O2 → 2 C2H4O

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Stosowany jest do gazowej sterylizacji sprzętu medycznego (zwłaszcza jednorazowego użytku), przypraw spożywczych, środków farmaceutycznych, a także jako środek bakterio- i grzybobójczy przy konserwacji książek i podobnych przedmiotów.

Używa się go do produkcji glikolu etylenowego, trójetanoloaminy, jako podstawowy monomer do syntezy poli(tlenku etylenu), a także jego kopolimerów. Polimery na bazie poli(tlenku etylenu) są stosowane jako emulgatory, plastyfikatory, dodatki do środków piorących.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Polskie Towarzystwo Farmaceutyczne: Farmakopea Polska X. Warszawa: Urząd Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, 2014, s. 4276. ISBN 978-83-63724-47-4.
  2. Tlenek etylenu (CID: 6354) (ang.) w bazie PubChem, United States National Library of Medicine.
  3. a b c Lide 2009 ↓, s. 3-408.
  4. a b c Lide 2009 ↓, s. 15-20.
  5. a b Lide 2009 ↓, s. 6-69.
  6. Lide 2009 ↓, s. 9-57.
  7. a b Tlenek etylenu (ang.) w wykazie klasyfikacji i oznakowania Europejskiej Agencji Chemikaliów. [dostęp 2015-03-27].
  8. Tlenek etylenu (nr 03901) (ang.) – karta charakterystyki produktu Sigma-Aldrich (Merck KGaA) na obszar Stanów Zjednoczonych (ze względu na zmianę sposobu wywołania karty charakterystyki, aby pobrać kartę dla obszaru USA, na stronie produktu należy zmienić lokalizację na "United States" i ponownie pobrać kartę). [dostęp 2015-03-27].
  9. Wurtz, A.. „Compt. Rend.”. 48, s. 101–104, 1859.