Bajt Mahsir

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bajt Mahsir
بيت محسير
Ruiny wioski Bajt Mahsir
Ruiny wioski Bajt Mahsir
Państwo  Mandat Palestyny
Dystrykt Dystrykt Jerozolimy
Wysokość 588 m n.p.m.
Populacja (1945)
• liczba ludności

2 400
Data zniszczenia 11 maja 1948
Powód zniszczenia atak Hagany
Obecnie Beit Meir, Mesillat Syjon
Położenie na mapie Mandatu Palestyny
Mapa lokalizacyjna Mandatu Palestyny
Bajt Mahsir
Bajt Mahsir
Ziemia 31°47′40″N 35°02′05″E/31,794444 35,034722Na mapach: 31°47′40″N 35°02′05″E/31,794444 35,034722
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Bajt Mahsir (arab. بيت محسير) - nieistniejąca już arabska wieś, która była położona w Dystrykcie Jerozolimy w Mandacie Palestyny. Wieś została wyludniona i zniszczona podczas Wojny domowej w Mandacie Palestyny, po ataku żydowskiej organizacji paramilitarnej Hagana w dniu 11 maja 1948.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Wioska Bajt Mahsir leżała w Górach Judzkich, w odległości 9 kilometrów na zachód od Jerozolimy. Według danych z 1945 do wsi należały ziemie o powierzchni 16 268 ha. We wsi mieszkało wówczas 2 400 osób[1].

własność gruntów powierzchnia gruntów (hektary)
Arabowie 15 428
Żydzi 0
publiczne 840
Razem 16 268
Rodzaj użytkowanych gruntów Arabowie (hektary) Żydzi (hektary)
uprawy oliwek 1 340 0
uprawy nawadniane 1 348 0
uprawy zbóż 6 225 0
nieużytki 8 618 0
zabudowane 77 0

Historia[edytuj | edytuj kod]

W XIX wieku była to średniej wielkości wioska, licząca około 450 mieszkańców. Korzystne położenie przy drodze z Jerozolimy do nadmorskiej równiny Szaron przyczyniło się do jej rozwoju. Tutejsza gospodarka opierała się na rolnictwie. Część ziem uprawnych znajdowała się na nizinnym obszarze położonym na zachód od wioski. W okresie panowania Brytyjczyków Bajt Mahsir była dużą wsią. We wsi znajdowały się trzy szkoły - dwie dla chłopców i jedna dla dziewcząt. Poza tym we wsi był jeden meczet. Mieszkańcy Bajt Mahsir byli dumni z tego, że ostatni imam z tego meczetu, szejk Khalil As'ad, był absolwentem Uniwersytetu al-Azhar w Kairze[1].

Podczas Wojny domowej w Mandacie Palestyny w wiosce znajdowała się jedna z baz Armii Świętej Wojny. Arabskie milicje atakowały stąd żydowskie konwoje do Jerozolimy. Jednym z ulubionych miejsc urządzania zasadzek był Szaar HaGai. Aby przeciwdziałać tym atakom, dowództwo żydowskiej organizacji paramilitarnej Hagana, wyznaczyło Brygadę Harel do ataku na wioskę Bajt Mahsir. Pierwszą próbę natarcie żołnierze 4 Batalionu przeprowadzili w nocy 8 maja 1948, nie zdołali jednak osiągnąć celu z powodu gęstej mgły. Następnego dnia przeprowadzono dwie nieudane próby zdobycia wioski. 10 maja żydowskie siły skoncentrowały się w kibucu Kirjat Anawim, skąd ciężarówkami dojechali w pobliże wioski. Zostali zatrzymani silnym ogniem karabinów, który zmusił ich do okopania się. Walki pozycyjne trwały przez cały dzień. Batalion poprosił o wsparcie lotnicze. Mały jednosilnikowy samolot Noresman okrążył wioskę i podczas próby zrzucenia bomby rozbił się na szczycie góry Deir Amar. Wieczorem Batalion otrzymał posiłki i o północy rozpoczął systematyczne likwidowanie arabskich posterunków na grzbiecie górskim powyżej wioski. O świcie 11 maja wioska została zdobyta. Okazało się, że wioska została wcześniej opuszczona przez swoich mieszkańców. Żydowscy żołnierze wysadzili prawie wszystkie domy, aby w ten sposób uniemożliwić powrót arabskich milicji[1]. Na początku I wojny izraelsko-arabskiej w rejonie zniszczonej wioski kończyła się trasa Drogi Birmańskiej prowadzącej do Jerozolimy z pominięciem arabskich pozycji w rejonie Latrun.

Miejsce obecnie[edytuj | edytuj kod]

Na gruntach należących do Bajt Mahsir powstały w 1950 moszawy Beit Meir i Mesillat Syjon.

Palestyński historyk Walid Khalidi, tak opisał pozostałości wioski Bajt Mahsir: "Ocalało kilka domów i znajdują się one pomiędzy domami osady Beit Meir. Powyżej izraelskiej osady znajdują się dwa duże domy, wzniesione w kształcie prostokąta z kamienia wapiennego. Nadal można odnaleźć pozostałości młyna, maszyny wyposażone w metalowe koło zamachowe na kamiennej podstawie. Na szczycie góry we wschodniej części wsi, rosną zdziczałe stare drzewa. Wśród drzew znajduje się wraz z innymi grobami grobowiec al-Ajami"[1].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Welcome To Bayt Mahsir (ang.). W: Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2011-05-16].