Jacek Dukaj

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jacek Dukaj
Jacek Dukaj by Anna Zemanek 2009.jpg
Imiona i nazwisko Jacek Dukaj
Data i miejsce urodzenia 30 lipca 1974
Tarnów
Narodowość polska
Dziedzina sztuki literatura
Styl fantastyka naukowa
Ważne dzieła Katedra, Czarne oceany, Inne pieśni, Lód, Perfekcyjna niedoskonałość
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Jacek Dukaj w Wikicytatach
Strona domowa

Jacek Dukaj (ur. 30 lipca 1974 w Tarnowie) – polski pisarz, autor fantastyki. Pisuje głównie literaturę science fiction, choć niektóre z jego utworów zaliczyć można również do fantasy. Najczęściej nagradzany polski pisarz fantastyczny[1].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył III Liceum Ogólnokształcące w Tarnowie. Studiował filozofię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Debiutował opowiadaniem Złota galera, opublikowanym w lutym 1990 w miesięczniku "Fantastyka", napisanym gdy miał 14 lat[2]. Kolejne jego opowiadania ukazywały się drukiem w magazynie literackim "Fenix" oraz "Nowa Fantastyka". W 1997 r. wyszedł debiut książkowy Dukaja, powieść Xavras Wyżryn.

Teksty publicystyczne i recenzje Dukaja publikowane były w "Nowej Fantastyce", "SFinksie", "Miesięczniku", "Framzecie", "Fantomie", "Feniksie" "Science Fiction", "Super Fantastyka Powieść", "Czasie Fantastyki".

Opowiadania Dukaja przetłumaczone zostały na język angielski, niemiecki, rosyjski, czeski i węgierski. Złota Galera ukazała się w języku angielskim w antologii The Dedalus Book of Polish Fantasy, tłumaczona przez Wieśka Powagę. Ruch Generała oraz fragmenty Katedry zostały przetłumaczone na angielski przez Michaela Kandela, jednak jak na razie nie zostały wydane, poza fragmentami dostępnymi w Internecie.

6 grudnia 2007 ukazała się kolejna powieść Jacka Dukaja – Lód, Książka Roku 2007 w plebiscycie Wirtualnej Polski, książka jesieni 2007 w PPNW, nominowana do Angelusa, Nagrody im. Józefa Mackiewicza i Nagrody Literackiej NIKE 2008.

W marcu 2008 w Wydawnictwie Literackim ukazało się wznowienie zbioru opowiadań W kraju niewiernych w nowej szacie graficznej, w maju – Innych pieśni, w październiku – Czarnych oceanów. W listopadzie 2009 r. wydano powieść Wroniec, której tło stanowi stan wojenny z 1981 r.[3]. Zbiór opowiadań Król Bólu ukazał się 25 listopada 2010 r. Na później zaś zapowiedziana jest nowela w międzynarodowej serii "Mity" oraz trzy powieści - Fabla, Rekursja i Stroiciel luster[4].

Mieszka w Krakowie[5].

Nagrody i wyróżnienia[edytuj | edytuj kod]

Otrzymał w 1999 Srebrny Glob za opowiadanie Serce Mroku. Sześciokrotnie nagrodzony nagrodą im. Janusza A. Zajdla oraz jedenastokrotnie[6] do niej nominowany. Został laureatem "Zajdla" za rok 2000 za opowiadanie Katedra, za rok 2001 za powieść Czarne oceany, za rok 2003 za powieść Inne pieśni, za rok 2004 za powieść Perfekcyjna niedoskonałość, za rok 2007 za powieść Lód oraz za rok 2010 za powieść Król Bólu. W lipcu 2008 r. Jacek Dukaj otrzymał nagrodę Sfinks w kategorii "Twórca Roku"

Trzykrotny laureat "Śląkfy" jako Twórca Roku (2000, 2007 i 2009 – wspólnie z Jakubem Jabłońskim).

Dukaj trzykrotnie otrzymał nominację do Paszportu Polityki. 27 września 2008 r. jury Fundacji im. Kościelskich ogłosiło, że Jacek Dukaj otrzymał za Lód Nagrodę Kościelskich. Fundacja chciała podkreślić uniwersalne wartości jego twórczości, sprawność językową i narracyjną oraz rozmach jego powieści[7]. W 2009 r. Jacek Dukaj został polskim laureatem Europejskiej Nagrody Literackiej również za powieść Lód[8]. W lutym 2011 r. uhonorowany został Nagrodą Krakowska Książka Miesiąca za tom opowiadań Król Bólu.

Film animowany Tomasza Bagińskiego Katedra na podstawie opowiadania Dukaja został w 2003 roku nominowany do Oscara. W przygotowaniu jest film Bagińskiego na podstawie kolejnego opowiadania Dukaja – Ruch generała. Oprócz pierwszego wydania Xavrasa Wyżryna, okładki wszystkich książek Dukaja są autorstwa Bagińskiego.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Laureaci nagrody im. Janusza A. Zajdla za rok 2010 Anna Kańtoch i Jacek Dukaj (za powieść "Król Bólu i pasikonik")

Powieści[edytuj | edytuj kod]

Jacek Dukaj odbiera Nagrodę im. Janusza A. Zajdla za powieść Inne pieśni

Zbiory opowiadań[edytuj | edytuj kod]

Jacek Dukaj i Andrzej Ziemiański odbierają Nagrody im. Janusza A. Zajdla za rok 2001

Opowiadania[edytuj | edytuj kod]

  • Złota Galera ("Fantastyka" 2/1990, antologia Jawnogrzesznica, antologia Miłosne dotknięcie nowego wieku, antologia The Dedalus Book of Polish Fantasy)
  • Śmierć matadora ("Nowa Fantastyka" 1/1991, antologia Co większe muchy)
  • Opętani ("Fenix" 1/1991)
  • Książę mroku musi umrzeć ("Nowa Fantastyka" 12/1991, węgierskie czasopismo "Galaktika" 7/1992)
  • Korporacja Mesjasz (antologia Czarna Msza, Rebis 1992)
  • Panie, pobłogosław morderców ("Fenix" 2/1993)
  • Wszystkie nasze ciemne sprawy ("Voyager" #6)
  • Irrehaare ("Nowa Fantastyka" 6,7/1995, zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • Wielkie podzielenie ("Nowa Fantastyka" 3/1996)
  • Szkoła ("Nowa Fantastyka" 11/1996, zbiór opowiadań Król Bólu)
  • Ziemia Chrystusa (antologia Wizje alternatywne 2, Zysk i S-ka 1997, zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • IACTE (antologia Wizje alternatywne 2, Zysk i S-ka 1997, zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • Ponieważ kot (antologia Trzynaście kotów)
  • Serce Mroku ("Nowa Fantastyka" 11/1998, zbiór opowiadań "Król Bólu")
  • Ruch Generała (zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • Muchobójca (zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • Katedra (zbiór opowiadań W kraju niewiernych, album Katedra, czeskie czasopismo Ikarie 11/2002)
  • Medjugorje (zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • In partibus infidelium (zbiór opowiadań W kraju niewiernych)
  • W bibliotece (magazyn sieciowy Srebrny Glob 08/08/2000)
  • Sierpniowa noc ("Esensja" 8/2001)
  • Gotyk (antologia Strefa Mroku, zbiór Xavras Wyżryn i inne fikcje narodowe)
  • Sprawa Rudryka Z. (zbiór Xavras Wyżryn i inne fikcje narodowe)
  • Przyjaciel prawdy. Dialog idei (zbiór Xavras Wyżryn i inne fikcje narodowe)
  • Crux (antologia PL+50. Historie przyszłości, Wydawnictwo Literackie 2004, zbiór opowiadań "Król Bólu")
  • Diabeł w strukturze (antologia Trupy Polskie, Wydawnictwo EMG 2005)
  • Kto napisał Stanisława Lema? (dołączone do książki Doskonała próżnia Stanisława Lema, Agora 2008)
  • Linia oporu (zbiór opowiadań Król Bólu)
  • Oko potwora (zbiór opowiadań Król Bólu)
  • Król Bólu i pasikonik (zbiór opowiadań Król Bólu)
  • Piołunnik (zbiór opowiadań Król Bólu)
  • Science fiction (zbiór opowiadań Science fiction, Powergraph 2011)
  • Portret Nietoty (zbiór opowiadań Zachcianki, Świat Książki 2012)

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]