Język bośniacki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Босански
Bosanski
Obszar Bośnia i Hercegowina, Sandżak
Liczba mówiących ok. 2,5 mln.
Klasyfikacja genetyczna Języki indoeuropejskie
Pismo łacińskie
(dawniej również cyrylica)
Status oficjalny
język urzędowy Bośnia i Hercegowina
Regulowany przez nie regulowany
Kody języka
ISO 639-1 bs
ISO 639-2 bos
SIL BOS
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata
logo Wikipedii
Wikipedia w języku bośniackim
WiktionaryPl.svg
W Wikisłowniku: Słownik języka bośniackiego
Słownik {{{z języka}}}-polski, polsko-bośniacki online

Język bośniacki (bosanski jezik) – jeden z czterech standardowych idiomów serbochorwackiego języka policentrycznego[1][2][3], oparty na dialekcie sztokawskim[4].

Język bośniacki jest używany przez Boszniaków i większości Bośniaków niedeklarujących przynależności etnicznej do jednej z trzech konstytutywnych grup w Bośni i Hercegowinie, gdzie obok języków serbskiego i chorwackiego jest językiem urzędowym. Jednak prawne i konstytucyjne zapisy sankcjonujące istnienie określonego języka nie mogą zostać uznane za naukowe kryteria służące klasyfikacji kodów językowych[5]. Posługują się nim także Boszniacy zamieszkujący znajdujący się w Serbii region Sandżak. Do zapisu tego języka używa się alfabetu łacińskiego, podczas gdy cyrylica uznawana jest za dawne, historyczne pismo bośniackie. Językiem bośniackim mówi około 2 milionów ludzi.

Nazwa język bośniacki została przyjęta w 1995 roku po rozpadzie Jugosławii, stosuje się ją również w standardzie ISO 639. Niektórzy językoznawcy (niemal wyłącznie bośniaccy) wyrażają pogląd, że język bośniacki istniał już wcześniej i posiada własną, sięgającą wczesnego średniowiecza, historię. Jest to kwestia dyskusyjna i umowna, ponieważ dialekty języka serbsko-chorwackiego, jak i same języki standardowe – bośniacki, chorwacki i serbski są do siebie bardzo zbliżone. Jednak choć już w latach 70. XX w. zaczęto wyróżniać w języku serbsko-chorwackim subwariant bośniacki (obok wariantu serbskiego i chorwackiego), dopiero w 1995 r. Bośniacy zdecydowali się podnieść status swojej mowy do rangi języka narodowego i standardowego.

W latach 90. XX w. rozpoczął się proces kodyfikacji oraz elaboracji języka bośniackiego. Wydano pierwszy słownik i akademicką gramatykę, a także liczne podręczniki do nauki języka bośniackiego (Isaković, Rjecnik bosanskoga jezika. Karakteristicna leksika, Sarajevo 1995; Jahić, Skolski rjecnik bosanskoga jezika, Sarajewo 1999; Jahić, Halilović, Palić, Gramatika bosanskoga jezika, Zenica 2000). Na razie jednak stopień elaboracji i kodyfikacji języka bośniackiego jest wyraźnie niższy niż w przypadku większości języków standardowych.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Daniel Bunčić: Die (Re-)Nationalisierung der serbokroatischen Standards. W: Sebastian Kempgen: Deutsche Beiträge zum 14. Internationalen Slavistenkongress, Ohrid, 2008. Monachium: Otto Sagner, 2008, s. 93, seria: Welt der Slaven. OCLC 238795822. (niem.)
  2. Snježana Kordić: Jezična politika: prosvjećivati ili zamagljivati?. W: Saša Gavrić: Jezička/e politika/e u Bosni i Hercegovini i njemačkom govornom području: zbornik radova predstavljenih na istoimenoj konferenciji održanoj 22. marta 2011. godine u Sarajevu. Sarajewo: Goethe-Institut Bosnien und Herzegowina ; Ambasada Republike Austrije ; Ambasada Švicarske konfederacije, 2011, s. 61–62. ISBN 978-9958-1959-0-7. (serb.-chorw.)
  3. Enisa Kafadar: Bosnisch, Kroatisch, Serbisch – Wie spricht man eigentlich in Bosnien-Herzegowina?. W: Beate Henn-Memmesheimer, Joachim Franz: Die Ordnung des Standard und die Differenzierung der Diskurse. T. 1. Frankfurt nad Menem: Peter Lang, 2009, s. 103. OCLC 699514676. (niem.)
  4. Snježana Kordić. I dalje jedan jezik. „Sarajevske sveske”, s. 84, 87, 2005. Sarajewo. ISSN 1512-8539 (serb.-chorw.). 
  5. Bernhard Gröschel: Das Serbokroatische zwischen Linguistik und Politik: mit einer Bibliographie zum postjugoslavischen Sprachenstreit. Monachium: Lincom Europa, 2009, s. 348–350, seria: Studies in Slavic Linguistics ; 34. ISBN 978-3-929075-79-3. (niem.)