Jonasz Kofta

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Jonasz Kofta
Jonasz Kofta, ok. 1970
Jonasz Kofta, ok. 1970
Data i miejsce urodzenia 28 listopada 1942
Mizocz, Wołyń
Data i miejsce śmierci 19 kwietnia 1988
Warszawa
Miejsce spoczynku Cmentarz Wojskowy na Powązkach
Zawód poeta, dramaturg, satyryk, piosenkarz
Narodowość  Polska
Małżeństwo Jaga Kofta
Dzieci Piotr Kofta
Krewni i powinowaci Mirosław Kofta (brat),
Krystyna Kofta (bratowa, żona Mirosława)
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikicytaty Jonasz Kofta w Wikicytatach
Jonasz Kofta ze Stefanem Friedmannem podczas nagrywania audycji, lata 60.

Jonasz Kofta właśc. Janusz Kafta[1][a][b] (ur. 28 listopada 1942 w Mizoczu na Wołyniu, zm. 19 kwietnia 1988 w Warszawie) – polski poeta, dramaturg, satyryk, piosenkarz i malarz[2].

Biografia[edytuj | edytuj kod]

Urodził się 28 listopada 1942 roku w Mizoczu na Wołyniu w rodzinie żydowskiego pochodzenia[3], jako syn Mieczysława i Marii Koftów. Rodzina uniknęła pogromu ludności żydowskiej przeprowadzonego w mieście przez Ukraińców, a następnie Niemców. Po wojnie i wysiedleniu z Wołynia zamieszkał z rodzicami we Wrocławiu, gdzie jego ojciec współzakładał rozgłośnię Polskiego Radia. W latach następnych Koftowie z dziećmi przeprowadzali się kolejno do Łodzi i Poznania, gdzie matka wykładała germanistykę na tamtejszych uniwersytetach. W 1961 r. Janusz ukończył liceum plastyczne i rozpoczął studia na Wydziale Malarstwa warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. W tym też czasie ujawnił się jego talent literacki i kabaretowy. Wraz z Adamem Kreczmarem i Janem Pietrzakiem w 1962 r. utworzył kabaret Centralnego Klubu Studentów Warszawy „Hybrydy“. W 1964 został jego kierownikiem literackim[2].

W latach następnych współpracował z Teatrem Syrena, był współzałożycielem i wykonawcą w kabarecie Pod Egidą, współdziałał między innymi ze Stefanem Friedmannem (cykle Dialogi na cztery nogi i Fachowcy) oraz Janem Pietrzakiem (Duety liryczno-prozaiczne).

Jego debiutem literackim były fraszki pt. „Warsztat filozoficzny", „O smutnych ludziach" i „Hasło" opublikowane w 1966 r. przez tygodnik „Szpilki" . Następne wiersze, satyry i teksty piosenek drukowane były na stronach „Szpilek" (1966, 1968, 1971–1978, 1980–1981) „Radaru" (1967–1969, 1971), „Płomyka“ (1967–1971, 1974–1975) , „ITD.“ (1967–1975)[2].

Od 1964 współpracował z Programem III Polskiego Radia. Był autorem tekstów (między innymi do piosenek Wakacje z blondynką, Radość o poranku, Śpiewać każdy może, Jej portret, Samba przed rozstaniem, Pamiętajcie o ogrodach, Taką cię wymyśliłem, Popołudnie, Szary poemat, Autobusy zapłakane deszczem czy Kwiat jednej nocy[4]) i wykonawcą wielu popularnych przebojów. Publikował również wierszowane felietony w Polityce.

Nagrodę (Grand Prix) jego imienia przyznaje jury Ogólnopolskiego Przeglądu Piosenki Autorskiej. W 1994 roku nagrodę „Jonasz” im. Jonasza Kofty w kategorii twórczości kabaretowej i literackiej ustanowiła redakcja rozrywki Programu III Polskiego Radia[5].

9 października 2009 z udziałem Jagi Kofty (żony) imieniem Jonasza Kofty nazwano Ogólnopolskie Spotkanie Młodych Autorów i Kompozytorów Piosenki (SMAK), odbywające się od 1978 w Myśliborzu, w których Jonasz Kofta był w jury oceniającej uczestników konkursu.

Grób Janusza Kofty na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach

Zmarł w wyniku powikłań po zakrztuszeniu się podczas posiłku[6]. Wcześniej cierpiał na chorobę nowotworową, którą udało mu się wyleczyć[1].

Rodzina

Syn prof. Marii Kofty – germanistki. Brat Mirosława Kofty, profesora psychologii, szwagier Krystyny Kofty, pisarki i publicystki, ojciec pisarza Piotra Kofty.

Piosenki ze słowami Jonasza Kofty[edytuj | edytuj kod]

  • "A + B" (muz.Jan Tadeusz Stanisławski)
  • "Chcę z tobą być" (muz. Janusz Strobel)
  • "Czas nie przyszedł" (muz. Janusz Strobel)
  • "Czasami pech się uśmiecha" (muz. Antoni Kopff)
  • "Czekamy na wyrok" (muz. Antoni Kopff)
  • "Do łezki łezka" (muz. Andrzej Korzyński)
  • "Epitafium dla Mahalii Jackson" (muz. Stanisław Sojka)
  • "Idąc" (muz. Jarosław Kukulski)
  • "Jeden świat" (muz. Janusz Koman)
  • "Jej portret" (muz. Włodzimierz Nahorny)
  • "Kiedy się dziwić przestanę" (muz. Czesław Niemen)
  • "Kochać znaczy żyć" (muz. Barbara Bajer)
  • "Kochajcie starszych panów" (muz. Leszek Bogdanowicz)
  • "Księżyc w nowiu" (muz. Janusz Strobel)
  • "Kwiat jednej nocy" (muz. Juliusz Loranc)
  • "Menuet dla króla Stasia" (muz. Jerzy Andrzej Marek)
  • "Nie oślepiaj" (muz. Andrzej Zieliński)
  • "Nieobecni" (muz. Janusz Strobel)
  • "Pamiętajcie o ogrodach" (muz. Jan Pietrzak)
  • "Piosenka o pośpiechu" (muz. Janusz Strobel)
  • "Popołudnie"
  • "Radość o poranku" (muz. Juliusz Loranc)
  • "Samba przed rozstaniem" (muz. B. Powell)
  • "Song o ciszy" (muz. Andrzej Zarycki)
  • "Song o wyczekiwaniu" (muz. Czesław Majewski)
  • "Sposób na czekanie" (muz. Marian Zimiński)
  • "Szary poemat"
  • "Śpiewać każdy może"
  • "Taką cię wymyśliłem"
  • "Tango z różą w zębach" (muz. Włodzimierz Nahorny)
  • "To ziemia" (muz. Juliusz Loranc)
  • "Trzeba marzyć" (muz. Janusz Strobel)
  • "W młodości sadźcie drzewa" (muz. Janusz Kruk)
  • "Wakacje z blondynką" (muz. Juliusz Loranc)
  • "Wiersz dla malarza Dudy Gracza" (muz. Mirosław Czyżykiewicz)
  • "Wołanie Eurydyki" (muz. Jerzy Satanowski)
  • "Wszystko za wszystko" (muz. Antoni Kopff)
  • "Zapatrzony" (muz. Janusz Strobel)
  • "Zawołałam za późno" (muz. Janusz Strobel)
  • "Z tobą chcę oglądać świat" (muz. Zbigniew Wodecki)
  • "Ździebełko ciepełka" (muz. Janusz Strobel)

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. Imię Jonasz było tylko pseudonimem, Kofta administracyjnie nigdy nie zmienił prawdziwego imienia. Por.: Kazimierz Kutz: Klapsy i ścinki. Kraków: Znak, 1999, s. 358.
  2. nazwisko rodzina zmieniła w trakcie wojny

Przypisy

  1. 1,0 1,1 "Rzeczpospolita": 20 rocznica śmierci Jonasza Kofty. [dostęp 7 grudnia 2008].
  2. 2,0 2,1 2,2 kofta.pl: Fundacja im. Jonasza Kofty. 8 lutego 2011. [dostęp 27 października 2012].
  3. Jonasz Kofta - Biografia; RMF FM
  4. Cyfrowa biblioteka polskiej piosenki. bibliotekapiosenki.pl.
  5. Mateusze 2008. Polskie Radio Program III, 2008-09-04. [dostęp 2014-06-02].
  6. "Gazeta Wyborcza": Trzeba się jeszcze zakochać. [dostęp 7 grudnia 2008].
  7. Uchwała nr XLIX/1417/2013 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 17 stycznia 2013 r. w sprawie nadania nazw skrzyżowaniom ulic w Dzielnicach Śródmieście i Wola m.st. Warszawy. edziennik.mazowieckie.pl, Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego 2013 nr 1521. [dostęp 2014-06-02].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]