Morwa indyjska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Morwa indyjska, noni
Liście i owoce hawajskiej Noni
Liście i owoce hawajskiej Noni
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd goryczkowce
Rodzina marzanowate
Rodzaj Morinda
Gatunek morwa indyjska
Nazwa systematyczna
Morinda citrifolia L.
Sp. pl. 1:176. 1753
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Kwitnący pęd
Owoce Noni

Morwa indyjska (Morinda citrifolia L.) zwana też noni na Hawajach, nono (na Tahiti), kura (na Fidżi) lub ak/al (w języku hindi)[2]. Jest to gatunek rośliny z rodziny marzanowatych.

Rozmieszczenie geograficzne[edytuj | edytuj kod]

Rodzimy obszar jej występowania to Chiny, Japonia, Tajwan, Półwysep Indyjski, Indochiny, Malezja, wyspy Andamany i Nikobary oraz Australia[3]. Rozprzestrzeniła się na świecie jako przyprawa i środek leczniczy. Obecnie występuje także w Afryce, Ameryce Północnej (na Florydzie i w Meksyku), Ameryce Środkowej, północnej części Ameryki Południowej i licznych wyspach Oceanu Spokojnego[3]. Największe skupisko noni, z którego jest produkowany sok, znajduje się na Tahiti w Polinezji Francuskiej.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Krzew. Porasta zarówno ciemne lesiste terytoria, jak również otwarte skaliste przestrzenie, czy nawet piaszczyste podłoża. Dojrzewa w około 18 miesięcy i wydaje 4-8 kilogramów owoców miesięcznie przez cały rok.

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Pomimo iż roślina jest powszechnie stosowana w medycynie ludowej, żadne z jej zastosowań przedstawionych poniżej nie doczekało się naukowej weryfikacji.

Lecznicze właściwości noni znane były już od pradawnych czasów, dlatego też mawia się o tej roślinie "aspiryna starożytności". Roślina przetwarzana jest w całości – liście, łodygi, korzenie, jednak szczególnie popularny stał się obecnie sok z jej owoców sprzedawany również w aptekach. Sok z owoców tej rośliny wspomaga procesy lecznicze. Owoc ten posiada na dzień dzisiejszy 100 składników opisanych przez lekarzy jako pomocne w różnych schorzeniach. Ma między innymi działanie przeciwbólowe, przeciwzapalne.

Bezpieczeństwo[edytuj | edytuj kod]

W kwietniu 2004 roku Amerykańska Agencja ds. Żywności i Leków przestrzegła iż substancje wchodzące w skład preparatów są nie do końca zbadane, natomiast komisja europejska dopuściła owoce krzewu jako "nową żywność".
Znane są przypadki zapalenia wątroby po spożyciu soku noni[4][5]. W soku noni występują w niewielkim stężeniu potencjalnie toksyczne chinony. Przed toksycznością soku z noni wypitego w dużych ilościach ostrzegała też prof. Widy-Tyszkiewicz[6].
Z drugiej strony znane są badania dowodzące, że obecne w noni substancje nie są toksyczne dla wątroby nawet w dużych dawkach[7][8][9].

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-05-27].
  2. Morinda
  3. 3,0 3,1 Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-11-11].
  4. Stadlbauer V, Fickert P, Lackner C, Schmerlaib J i inni. Hepatotoxicity of noni juice: Report of two cases. „World Journal of Gastroenterology”. 11 (30), s. 4758–60, August 2005. ISSN 1007-9327. PMID 16094725. 
  5. „European Journal of Gastroenterology & Hepatology”. 17 (4). s. 445–7. doi:10.1097/00042737-200504000-00009. ISSN 0954-691X. 
  6. Interia.pl: Naukowcy: Uwaga na leki ziołowe. [dostęp 2 września 2009].
  7. West B, Jensen C J, Westendorf J. „World Journal of Gastroenterology”. 12 (22), s. 3616–3619, June 2006. ISSN CN 14-1219/R 1007-9327 CN 14-1219/R. PMID 16773722. 
  8. World J Gastroenterol
  9. Pawlus, A.D., Su BN, Keller WJ, Kinghorn AD.. An anthraquinone with potent quinone reductase-inducing activity and other constituents of the fruits of Morinda citrifolia (noni).. „J. Nat. Prod.”. 68 (12), s. 1720–2, Grudzień 2005. doi:10.1021/np050383k. PMID : 16378361.