Santa Fe (Nowy Meksyk)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Santa Fe
Stolica stanu
Panorama miasta
Przydomek: The City Different
Państwo  Stany Zjednoczone
Stan  Nowy Meksyk
Hrabstwo Santa Fe
Założono 1607-1608
Prawa miejskie 1824
Zarządzający Mayor-council
David Coss (D)
Powierzchnia
• całkowita
• lądowa
• wód

96,9 km²
96,7 km²
0,2 km²
Wysokość n.p.m. 2134 m
Ludność (2009)
• miasto
• gęstość
• aglomeracja

73 720
744 os./km²
183 782
Kod pocztowy
Nr kierunkowy 505
Strefa czasowa
Czas letni
UTC-7:00
UTC-6:00
Miasta partnerskie
Położenie na mapie Nowego Meksyku
Mapa lokalizacyjna Nowego Meksyku
Santa Fe
Santa Fe
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa lokalizacyjna Stanów Zjednoczonych
Santa Fe
Santa Fe
Ziemia 35°40′02″N 105°57′52″W/35,667222 -105,964444
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa
Portal Portal icon.svg Stany Zjednoczone
Santa Fe, Nowy Meksyk. Kościół San Miguel 1610 r.
Santa Fe, Nowy Meksyk. Doroczny Targ Indiański oraz współczesna zabudowa inspirowana kulturą Indian Pueblo. Lato 2004

Santa Fé – (hiszp. Święta Wiara) miasto w USA, stolica stanu Nowy Meksyk na południu Stanów Zjednoczonych.

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Miasto leży na wysokości około 2100 m n.p.m. na rozległym płaskowyżu.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początki miasta sięgają XVII wieku. Miejsce to zostało oznaczone na mapach przez hiszpańskich odkrywców około roku 1607 r. W 1609 r. powstała tu hiszpańska misja katolicka. Miasto zostało założone w 1610 roku i otrzymało nazwę Villa Real de la Santa Fé de San Francisco de Asis (Królewskie Miasto Świętej Wiary Św. Franciszka z Asyżu)[1]. Znajdowało się ono pod władaniem hiszpańskim do 1821, kiedy to stało się częścią niepodległego Meksyku. Po wybuchu wojny amerykańsko-meksykańskiej w 1846 zajęte przez wojska USA i ostatecznie włączone do Stanów Zjednoczonych w wyniku traktatu pokojowego w Guadalupe Hidalgo (1848).

Santa Fe jest silnie związane z kulturą Indian Pueblo. Najbardziej znanym zabytkiem jest wzniesiony z cegły adobe, o murach o grubości ponad jednego metra, Pałac Gubernatorów (ang. Palace of the Governors), uchodzący za najstarszy obiekt administracji cywilnej na terenie całych Stanów Zjednoczonych. Razem z kościołem misji San Miguel datowany jest na 1610. Decyzją władz lokalnych w centrum miasta budynki muszą nawiązywać do architektury z początków miasta oraz kultury Indian Pueblo. W kaplicy Loretto spiralne, 33. stopniowe schody wiodące na chór, zbudowane w 1873 przez nieznanego cieślę bez centralnego wspornika. Co roku odbywa się tu coroczny Indiański Targ ang. Indian Market – targ oryginalnego rękodzieła indiańskiego.

W niedużej odległości leży miasteczko – ośrodek naukowy Los Alamos oraz pomnik narodowy Bandelier National Monument.

Santa Fe w kulturze popularnej[edytuj | edytuj kod]

W 1990 roku Jon Bon Jovi wydał piosenkę „Santa Fe” na swoim pierwszym solowym albumie „Blaze Of Glory” zawierającym utwory z filmu Młode strzelby II. Ballada zawiera znane słowa: „no man is an island” – „żaden człowiek nie jest wyspą”, będące cytatem z Medytacji XVII angielskiego poety Johna Donne’a (nawiązuje do nich również m.in. Ernest Hemingway w powieści „Komu bije dzwon”). Wywodzący się z Santa Fe folkowy zespół Beirut umieścił na płycie „The Rip Tide” utwór „Santa Fe”, będący hołdem dla rodzinnego miasta. W 1931 roku, polski piosenkarz Tadeusz Faliszewski, zaśpiewał utwór zatytułowany „Jedź do Santa Fe”.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy