Tercjarze

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Tercjarze (od łac. tertius - trzeci, w domyśle ordo - zakon) – członkowie stowarzyszeń religijnych działających w łonie Kościoła rzymskokatolickiego, których ideały, duchowość, struktura i własna (reguła), bazują na jednej z duchowości istniejących w Kościele zakonów ścisłych (franciszkanów, franciszkanów konwentualnych, kapucynów, dominikanów, karmelitów, karmelitów bosych, trynitarzy, mercedarianów, serwitów, norbertanów, augustianów, minimitów). Trzecie zakony, zwane obecnie świeckimi zakonami, istnieją obok pierwszego (męskiego), którego duchowością żyją i drugiego (żeńskiego). Nazwami obecnie używanymi na określenie tercjarzy są: franciszkanie świeccy, dominikanie świeccy, karmelici świeccy itp.

Za założyciela pierwszego, istniejącego do dzisiaj zakonu tercjarskiego, uważany jest tradycyjnie św. Franciszek z Asyżu, który w 1221 Listem do wiernych zapoczątkował ideę życia Ewangelią w stanie świeckim na podobieństwo zakonników. Pierwsze grupy ludzi świeckich pragnących realizować ideały franciszkańskie Pax et Bonum (Pokój i Dobro), zwano początkowo Braćmi i Siostrami od Pokuty św. Franciszka. Grupy te oficjalnie zostały uznane jako zakon z własną Regułą zatwierdzoną w 1289 przez Mikołaja IV. W podobny sposób wyłonili się Bracia i Siostry od Pokuty św. Dominika, posiadający własną Regułę od 1285, zatwierdzoną przez Innocentego VII w 1405. W późniejszych wiekach wszystkie zakony ścisłe dostały pozwolenie od Kościoła w specjalnych bullach (Innocenty VII, Marcin V, Juliusz II) na zakładanie swoich świeckich zakonów. Karmelici ustanowili tercjarzy karmelitańskich za pozwoleniem Mikołaja V w 1452, a karmelici bosi zorganizowali swoich tercjarzy terezjańskich w 1593. Podobnie postąpili trynitarze, którzy zorganizowali swoich tercjarzy Trójcy Św. w 1584. Obecnie wspólnoty tercjarzy mają charakter międzynarodowych stowarzyszeń publicznych. Ich członkowie składają przyrzeczenia (łac. promissio) zachowywania w swoim życiu Reguły świeckiego zakonu, a nie śluby (łac. votum). Nie zalicza się tych form życia do instytutów zakonnych ani instytutów świeckich, ponieważ nie składają profesji rad ewangelicznych, a więc ślubu: czystości, posłuszeństwa i ubóstwa, mimo używania słowa zakon (słowo zakon - dosłownie: prawo, przepis) w nazwie.

Już w średniowieczu niektóre grupy tercjarzy podejmowały decyzję o prowadzeniu regularnego życia zakonnego. Tak powstawały zakony i zgromadzenia (a także instytuty świeckie), nie przechodząc jednak do pierwszego (męskiego) czy drugiego (żeńskiego) zakonu, ale pozostając przy regule trzeciego zakonu. Członkowie tych instytutów składali śluby (łac. votum) proste (czasowe, lub definitywne, zwane wieczystymi), gdyż prawo kościelne nie uważało ich za prawdziwych zakonników. Dopiero z początkiem XX w. Stolica Apostolska dała im status instytutów zakonnych pod warunkiem agregacji do zakonu mającego śluby uroczyste (w praktyce: pierwszego zakonu o określonej duchowości). Obecnie rzadko używa się do członków tych instytutów nazwy tercjarz, stosuje się ją niekiedy w nazwie zakonu.

Znani tercjarze: św. Elżbieta Węgierska, św. Róża z Viterbo, św. Małgorzata z Kortony, bł. Aniela z Foligno, św. Izabela Aragońska (królowa Portugalii), św. Katarzyna ze Sieny, św. Róża z Limy, św. Katarzyna z Genui, bł. Ludwika Albertoni, bł. Anna Maria Taigi, bł. Elżbieta Canori Mora, bł. Józefa Naval Girbès, bł. Aniela Salawa, św. Ludwik IX Święty, św. Iwo z Bretanii, św. Święty Roch, św. Jan Maria Vianney, św. Pius X, bł. Piotr Jerzy Frassati, bł. Jan XXIII.

Bibliografia [edytuj]

Linki zewnętrzne [edytuj]

Źródło „http://pl.wikipedia.org/w/index.php?title=Tercjarze&oldid=36212880”