Terenew

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
— > Terenew > druga epoka kambru
541 – 521 milionów lat temu




Tabela stratygraficzna

Terenew (ang. Terreneuvian)

  • w sensie geochronologicznym – najstarsza epoka kambru. Trwała ok. 11 mln lat, od ok. 542,0 ± 1,0 do 521 mln lat temu. Jest to najstarsza epoka paleozoiku i najstarsza wyróżniona epoka w dziejach Ziemi. Dzieli się na dwa wieki: fortun i 2. wiek kambru (nie posiadający jeszcze oficjalnej nazwy).

Ziemia na początku kambru[edytuj | edytuj kod]

W początku kambru lądy Ziemi tworzyły pięć dużych platform kontynentalnych (kratonów): Laurencja, Bałtyka, Syberia, Kraton Wschodnio-Azjatycki i południowy superkontynent Gondwana. W tym czasie wzrasta w sposób gwałtowny liczba organizmów, tworzących mineralne części szkieletowe, oraz organizmów drążących osady (syndrom Verdun). Atmosfera ziemska w przybliżeniu zawiera 2% swobodnego tlenu (obecnie 21%), co umożliwia rozwój fauny morskiej. Dla rozwoju życia na lądzie stałym taki udział tlenu jest jednak niewystarczający.

Fauna[edytuj | edytuj kod]

Zwierzęta morskie odkładają coraz więcej zmineralizowanych części twardych jako elementów oporowych ich otoczki komórkowej. Do budowy szkieletów, pojedyncze zwierzęta wykorzystują węglan wapnia (kalcyt)

We wczesnym kambrze pojawiają się przedstawiciele otwornic, obecnie dość rozpowszechnionych. W dużych ilościach występują algi wapienne z prawdziwym jądrem komórkowym. Rozwijają się grupy mięczaków. We wczesnym kambrze są już trzy gromady mięczaków reprezentowane przez: ślimaki, małże i prymitywną gromadę Monoplacophora (jednotarczowce).

Gąbki (Porifera) są reprezentowane w morzach przez trzy gromady (gąbki tworzące kolonie, czyli Demospongea, Haylospongea i gąbki wapienne, Calcispongea), do których zalicza się już łącznie dziewięć rzędów. Szeroko rozpowszechnione w morzach są jednokomórkowe radiolarie z podrzędów Spumellina i Nassellaria. Występują one tak w dużych ilościach, że ich skamieniałe szkielety krzemionkowe tworzą grube osady skalne. Obok występujących już w górnym proterozoiku pierścienic (Annelida), opanowują teraz morza Chaetognatha i Sipunculida. Wszystkie tworzą własne rodziny z licznymi rodzajami. Pierścienice są szczególnie licznie reprezentowane przez rodzinę Serpulidae. Rozwijają się podtypy stawonogów: trylobitokształtne, szczękoczułkowce i skorupiaki. Rozwijają się ramienionogi, reprezentowane przez sześć rzędów. Wśród jamochłonów pojawiają się duże meduzy. Do jamochłonów należą także stułbiopławy, bez wykształconych elementów szkieletowych.

Flora[edytuj | edytuj kod]

Na dużą skalę rozpoczyna się biokalcyfikacja czyli powstawanie raf, ponieważ zwierzęta wodne zaczęły budować swoje szkielety z kalcytu.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]