Andrzej Wyglenda

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Andrzej Wyglenda
Data i miejsce
urodzenia
4 maja 1941
Rybnik
Kariera

1960–1976
Polska Liga polska
ROW (Górnik) Rybnik
Poseł IX kadencji Sejmu PRL
Przynależność polityczna Polska Zjednoczona Partia Robotnicza
Okres urzędowania od 13 października 1985
do 3 czerwca 1989
Odznaczenia
Srebrny Krzyż Zasługi

Andrzej Wyglenda (ur. 4 maja 1941 w Rybniku) – polski żużlowiec i trener sportu żużlowego. Poseł na Sejm PRL (1985–1989) z ramienia PZPR. Czterokrotny mistrz świata, mistrz Europy, 13-krotny mistrz Polski – w sporcie żużlowym w różnych konkurencjach. Ojciec żużlowca Wojciecha Wyglendy.

Kariera żużlowa[edytuj | edytuj kod]

Wychowanek Górnika Rybnik, żużlowego rzemiosła nauczał go Józef Wieczorek, a wspomagali go w tym Joachim Maj oraz Stanisław Tkocz. Licencję zdał w 1959[1][2].

Swój debiut zaliczył 24 kwietnia 1960 podczas spotkania Rybnika z Lesznem[3]. Zdobył w tym spotkaniu jeden punkt. Karierę zawodniczą zakończył wypadek 2 maja 1976. Był to ćwierćfinał Złotego Kasku w Bydgoszczy, a sprawcą wypadku był zawodnik z Gdańska, Stanisław Kowalski. Andrzej Wyglenda doznał kompresyjnego złamania kręgosłupa. Pomimo długiej rehabilitacji komisja do spraw orzekania o zdolności sportowców do wyczynowego kontynuowania danej dyscypliny pod kierownictwem doktora Drozda wydała wyrok całkowitego zakazu uprawiania sportu przez Andrzeja Wyglendę[2].

Zdobywca 13 medali Drużynowych Mistrzostw Polski. Dziewięciu złotych (1962–1968, 1970, 1972), jednego srebrnego (1961) i trzech brązowych (1969, 1971, 1974).

Siedmiokrotny finalista i sześciokrotny medalista Drużynowych Mistrzostw Świata. Trzy razy zdobył złoto (1965–1966, 1969), raz srebro (1967) i dwa razy brąz (1968, 1971).

Sześciokrotny finalista Indywidualnych Mistrzostw Świata, najlepsze miejsce zajął w 1970 we Wrocławiu, gdzie był ósmy. Nieoficjalny Mistrz Europy z 1967, Mistrz świata par z Rybnika w 1971.

Jedenastokrotny finalista i siedmiokrotny medalista IMP – czterokrotnie złoty (1964, 1968–1969, 1973), dwukrotnie srebrny (1965, 1970) i jednokrotnie brązowy (1971). Dwukrotny brązowy medalista MPPK (1973, 1975).

Pięciokrotny medalista Złotego Kasku – złoty (1964) i czterokrotnie brązowy (1966–1967, 1969–1970). Triumfator Memoriału Alfreda Smoczyka w 1970. Pięciokrotny medalista Pucharu ROW – trzykrotnie złoty (1966, 1968, 1970) i dwukrotnie srebrny (w 1963 i 1964 z drużyną Górnika Rybnik). Dwukrotnie startował w Memoriale Raniszewskiego, raz zdobywając srebro w 1965.

Trener drużyny ROW Rybnik w latach 1978–1985. Zdobył z tym zespołem srebrny medal DMP w 1980. Miał swój wkład w kształtowaniu takich żużlowców jak: Jerzy Wilim, Piotr Pyszny, Grzegorz Szczepanik, Stanisław Kilian, Andrzej Węgrzyk, Jan Nowak, Krystian Fros, Mieszysław Kmieciak, Bronisław Klimowicz, Piotr Brachmański, Ryszard Szymański, Marian Gluecklich czy Antoni Skupień[2].

Osiągnięcia[edytuj | edytuj kod]

Indywidualne Mistrzostwa Świata na Żużlu[edytuj | edytuj kod]

Sezon Miasto Ranga Miejsce Punkty
1964 Polska Wrocław
Szwecja Göteborg
Finał Europejski
Finał Światowy
6
12
10
4
1965 Czechy Slaný
Wielka Brytania Londyn
Finał Europejski
Finał Światowy
6
15
9
2
1966 Czechy Slaný Finał Kontynentalny 13 3
1967 Polska Wrocław
Wielka Brytania Londyn
Finał Europejski
Finał Światowy
1 Gold medal with cup.svg
15
14
2
1968 Związek Socjalistycznych Republik Radzieckich Ufa Finał Kontynentalny 11 7
1969 Niemcy Olching
Wielka Brytania Londyn
Finał Europejski
Finał Światowy
5
15
9
2
1970 Polska Wrocław Finał Światowy 8 7
1971 Polska Gorzów Wielkopolski Półfinał Kontynentalny 10 7
1972 Polska Bydgoszcz Półfinał Kontynentalny Nie wystąpił z powodu kłopotów zdrowotnych[2] -
1973 Polska Chorzów Finał Światowy Rezerwowy 0
1975 Niemcy Olching Półfinał Kontynentalny 16 0

Drużynowe Mistrzostwa Świata na Żużlu[edytuj | edytuj kod]

Sezon Miasto Ranga Miejsce Punkty
1964 Niemcy Abensberg Finał Światowy 4 8 (Cała drużyna 16)
1965 Niemcy Kempten Finał Światowy 1Gold medal with cup.svg 11 (Cała drużyna 38)
1966 Polska Wrocław Finał Światowy 1Gold medal with cup.svg 11 (Cała drużyna 41)
1967 Szwecja Malmö Finał Światowy 2Silver medal with cup.svg 9 (Cała drużyna 33)
1968 Wielka Brytania Londyn Finał Światowy 3Bronze medal with cup.svg 2 (Cała drużyna 19)
1969 Polska Rybnik Finał Światowy 1Gold medal with cup.svg 11 (Cała drużyna 31)
1970 Czechy Slaný Finał Kontynentalny 2 9 (Cała drużyna 29)
1971 Polska Wrocław Finał Światowy 3Bronze medal with cup.svg 2(Rez.) (Cała drużyna 19)

Drużynowe Mistrzostwa Polski – sezon zasadniczy[edytuj | edytuj kod]

Sezon Klub Miejsce Liga Średnia/bg Średnia/mc Pkt Bonusy Razem Komplety Biegi Mecze
1960 Górnik Rybnik 5 I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1961 Górnik Rybnik Silver medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1962 Górnik Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1963[4] Górnik Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga 2,321 (9) 7,857 (20) 110 (16) 20 130 (5) 1 - (1 pł.) 56 14
1964[4] Górnik Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga 2,600 (1) 10,182 (6) 112 (13) 5 117 (15) 6 (1) - (2 pł.) 45 11
1965[4] ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga 2,609 (4) 10,000 (7) 110 (13) 10 120 (12) 2 - (1 pł.) 46 11
1966[4] ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga 2,808 (1) 10,231 (4) 133 (6) 13 146 (1) 7 (1) - (5 pł.) 52 13
1967 ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1968 ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1969 ROW Rybnik Bronze medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1970 ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1971 ROW Rybnik Bronze medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1972 ROW Rybnik Gold medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1973 ROW Rybnik 4 I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1974 ROW Rybnik Bronze medal with cup.svg I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1975 ROW Rybnik 6 I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.
1976 ROW Rybnik 7 I Liga b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d.

W nawiasie miejsce w danej kategorii (śr/b oraz śr/m – przy założeniu, że zawodnik odjechał minimum 50% spotkań w danym sezonie)

Indywidualne Mistrzostwa Polski na Żużlu[edytuj | edytuj kod]

  • 1963 – Rybnik – 7. miejsce – 9 pkt → wyniki
  • 1964 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 14 pkt → wyniki
  • 1965 – Rybnik – 2. miejsce Silver medal with cup.svg – 14 pkt → wyniki
  • 1966 – Rybnik – 7. miejsce – 9 pkt → wyniki
  • 1967 – Rybnik – 7. miejsce – 8 pkt → wyniki
  • 1968 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 14 pkt → wyniki
  • 1969 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 14 + 3 pkt → wyniki
  • 1970 – Gorzów Wielkopolski – 2. miejsce Silver medal with cup.svg – 12 pkt → wyniki
  • 1971 – Rybnik – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 12 + 3 pkt → wyniki
  • 1973 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 15 pkt → wyniki
  • 1974 – Gorzów Wielkopolski – 14. miejsce – 2 pkt → wyniki

Mistrzostwa Polski Par Klubowych na Żużlu[edytuj | edytuj kod]

  • 1973 – 3. miejsce Bronze medal with cup.svgwyniki
  • 1975 – Leszno – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 9 pkt (para 19 pkt) → wyniki

Turniej o Złoty Kask[edytuj | edytuj kod]

  • 1964 – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 65 pkt → wyniki
  • 1965 – 5. miejsce – 62 pkt → wyniki
  • 1966 – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 52 pkt → wyniki
  • 1967 – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 61 pkt → wyniki
  • 1968 – 5. miejsce – 55 pkt → wyniki
  • 1969 – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 60 pkt → wyniki
  • 1970 – 3. miejsce Bronze medal with cup.svg – 68 pkt → wyniki
  • 1971 – 9. miejsce – 40 pkt → wyniki
  • 1973 – 10. miejsce – 51 pkt → wyniki
  • 1975 – 7. miejsce – 48 pkt → wyniki

Memoriał Alfreda Smoczyka w Lesznie[edytuj | edytuj kod]

  • 1963 – 4. miejsce – 8 pkt → wyniki
  • 1970 – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 15 pkt → wyniki
  • 1974 – 6. miejsce – 11 pkt → wyniki
  • 1975 – 12. miejsce – 5 pkt → wyniki

Puchar ROW[edytuj | edytuj kod]

  • 1961 – Rybnik – 8. miejsce – 5 pkt → wyniki
  • 1962 – Rybnik – 11. miejsce – 2 pkt → wyniki
  • 1963 – Rybnik – 2. miejsce Silver medal with cup.svg – 9 pkt → wyniki
  • 1964 – Rybnik – 2. miejsce Silver medal with cup.svg – 2 pkt → wyniki
  • 1966 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 15 pkt → wyniki
  • 1967 – Rybnik – 13. miejsce – 1 pkt → wyniki
  • 1968 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 14 + 3 pkt → wyniki
  • 1969 – Rybnik – 15. miejsce – 3 pkt → wyniki
  • 1970 – Rybnik – 1. miejsce Gold medal with cup.svg – 15 pkt → wyniki
  • 1971 – Rybnik – 13. miejsce – 4 pkt → wyniki
  • 1973 – Rybnik – 6. miejsce – 10 pkt → wyniki
  • 1974 – Rybnik – 16. miejsce – 1 pkt → wyniki
  • 1975 – Rybnik – 7. miejsce – 8 pkt → wyniki

Memoriał Zbigniewa Raniszewskiego[edytuj | edytuj kod]

  • 1965 – Bydgoszcz – 2. miejsce Silver medal with cup.svg – 14 pkt → wyniki
  • 1970 – Bydgoszcz – 5. miejsce – 9 pkt → wyniki

Praca zawodowa[edytuj | edytuj kod]

Uzyskał wykształcenie zasadnicze zawodowe, z zawodu ślusarz. Od 1959 pracował w Rybnickiej Fabryce Wyrobów Metalowych „Huta Silesia”, skąd w 1961 został przeniesiony do Kopalni Węgla Kamiennego „Dębieńsko”, gdzie był tam ślusarzem do 1971. Potem do 1974 pełnił tę samą funkcję w KWK „Zofiówka”, w latach 1974–1978 w Kopalni Węgla Kamiennego „Pniówek”, a w 1978 został zatrudniony w Kopalni Węgla Kamiennego „Jankowice”.

Działalność polityczna[edytuj | edytuj kod]

Jest pierwszym żużlowcem, który po zakończeniu kariery sportowej został wybrany do polskiego parlamentu. Mandat posła na Sejm IX kadencji sprawował od 13 października 1985 do 5 czerwca 1989.

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

W 1980 otrzymał Srebrny Krzyż Zasługi.

Przypisy

  1. Stefan Smołka: Asy żużlowych torów - Antoni Woryna. Leszno: Firma wydawnicza „Danuta”, 2011, s. 388. ISBN 978-83-929223-2-2.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Stefan Smołka: Asy Żużlowych Torów Andrzej Wyglenda. Leszno: Firma Wydawnicza „Danuta”, 2007, s. 38, 248, 292, 299. ISBN 978-83-924670-1-4.
  3. Wiesław Dobruszek: Żużlowy leksykon ligowy Tom III (1959–1962). Leszno: Firma Wydawnicza „Danuta”, 2013, s. 50. ISBN 978-83-63087-20-3.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Wiesław Dobruszek: Żużlowy leksykon ligowy Tom IV (1963–1966). Leszno: Firma wydawnicza „Danuta”, 2013, s. 14–29, 74–88, 130–146, 172–189. ISBN 978-83-63087-28-9.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]