Antoni Żychliński
![]() | |
Data i miejsce urodzenia |
16 maja 1874 |
---|---|
Data i miejsce śmierci | |
Minister sprawiedliwości | |
Okres |
od 17 listopada 1924 |
Okres |
od 13 listopada 1925 (p.o) |
Poprzednik | |
Następca | |
Odznaczenia | |
![]() |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/2b/Antoni_%C5%BBychli%C5%84ski_%28gr%C3%B3b%29_1.jpg/240px-Antoni_%C5%BBychli%C5%84ski_%28gr%C3%B3b%29_1.jpg)
Antoni Żychliński (ur. 16 maja 1874 we wsi Mogilnica, zm. 23 lipca 1929 w Otwocku) – polski prawnik, działacz państwowy.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Wczesne lata
[edytuj | edytuj kod]Był synem Waleriana i Ludwiki z domu Mogielnickiej. Kształcił się w rządowym gimnazjum w Siedlcach, które ukończył w 1893 r. Następnie studiował na Wydziale Prawnym Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Po odbyciu aplikacji w Sądzie Okręgowym w Lublinie, w 1901 r. rozpoczął praktykę adwokacką Specjalizował się w sprawach cywilnych[1].
Wielka Wojna
[edytuj | edytuj kod]Brał udział w budowaniu struktur polskiego sądownictwa w Lublinie po ustąpieniu Rosjan (od 1915). Kolejno przez Centralny Komitet Obywatelski został nominowany na prokuratora Trybunału Lubelskiego. W 1917 r. został prokuratorem w Sądzie Okręgowym, a rok później w Sądzie Apelacyjnym w Lublinie[1].
II Rzeczpospolita
[edytuj | edytuj kod]Rok po odzyskaniu przez Polskę niepodległości, przeniósł się do Warszawy, gdzie w czerwcu 1919 r. został podprokuratorem Sądu Najwyższego Izbie I Cywilnej.
Podczas wojny polsko-bolszewickiej pełnił stanowisko komisarza cywilnego przy Wojskowym Gubernatorze Warszawy[2]
W 1922 r. otworzył kancelarię notarialną przy ul. Smolnej w Warszawie[1].
17 listopada 1924 r. został powołany na funkcję ministra sprawiedliwości w gabinecie Władysława Grabskiego. Żychliński jako minister koncentrował się na unifikacji sądownictwa, czy poprawie warunków materialnych jego pracowników. Wprowadzono przedłużenie nominacji sędziowskich przy skróconym okresie aplikacji[1]. Ponadto dokonano nowelizacji prawa postępowania cywilnego m.in. w apelacji warszawskiej, czy kodeksu handlowego na terenie byłego zaboru austriackiego. Minister był inicjatorem prac nad ustawą o prawie autorskim oraz wprowadził zasady implementujące postanowienia w zakresie działania sądów i prokuratur, w ramach zawartego konkordatu ze Stolicą Apostolską. Żychliński pierwszy z ministrów sprawiedliwości wyznaczył swoich reprezentantów do Komisji Kodyfikacyjnej[1].
Minister był krytykowany za spór do jakiego doszło, w sprawie wydania na żądanie prokuratury posłów komunistycznych. Ponadto słabo radził sobie z nadużyciami w policji politycznej. Odpowiedzią Żychlińskiego na problemy, było przygotowanie projekt ustawy o instytucji sędziego śledczego do spraw wyjątkowego znaczenia. Jednakże inne kwestie były poddawane krytyce, jak stan więziennictwa, przewlekłości postępowań, czy ucieczka komunisty Juliana Leszczyńskiego z poczekalni sędziego śledczego[1].
Po upadku rządu Grabskiego, rozpoczął pracę jako notariusz przy Sądzie Okręgowym w Warszawie[1].
Oprócz spraw politycznych, zasiadał w licznych kołach, czy komitetach : Lubelskie Towarzystwo Dobroczynności, Koło Siedlczan, czy Komitet Automobilklubu Polski.
Zmarł 23 lipca 1929 r. w Otwocku. Został pochowany na warszawskim cmentarzu ewangelicko-reformowanym przy ul. Żytniej w Warszawie (F/6/3)[3].
W 2022 z inicjatywy premiera Mateusza Morawieckiego, grób Antoniego Żychlińskiego został odnowiony. Cały projekt został zrealizowany przez Fundację Dziedzictwa Kulturowego[4] we współpracy z Kancelarią Prezesa Rady Ministrów.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7b/%C5%BBychli%C5%84ski_Antoni_gr%C3%B3b_po_renowacji.jpg/220px-%C5%BBychli%C5%84ski_Antoni_gr%C3%B3b_po_renowacji.jpg)
Odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski - 2 maja 1923 r.[5]
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d e f g Janusz Mierzwa , Antoni Żychliński (1874-1929), [w:] Zbigniew Girzyński, Jarosław Kłaczkow, Wojciech Piasek (red.), Premierzy i ministrowie Rzeczypospolitej Polskiej 1918–1939, wyd. pierwsze, Warszawa: Instytut De Republica, 2023, s. 716-717, ISBN 978-83-67253-59-8 .
- ↑ Piotr Krzysztof Marszałek. Wojskowy Gubernator Warszawy. Sierpień–wrzesień 1920 roku. „Acta Universitatis Wratislaviensis”. 2616, s. 237–260, 2004. Wrocław.
- ↑ Informacje w serwisie Grobonet.
- ↑ Fundacja Dziedzictwa Kulturowego przygotowała podsumowane roku. Prawie setka nagrobków odrestaurowana w 2022 r. [online], wio.waw.pl, 31 października 2022 .
- ↑ Order Odrodzenia Polski. Trzechlecie pierwszej kapituły 1921–1924. Warszawa: Prezydium Rady Ministrów, 1926, s. 31.
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Jadwiga i Eugeniusz Szulcowie, Cmentarz Ewangelicko-Reformowany w Warszawie. Zmarli i ich rodziny, Warszawa 1989
- Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego
- Ludzie związani z kalwinizmem w Polsce
- Notariusze II Rzeczypospolitej
- Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita)
- Ministrowie sprawiedliwości II Rzeczypospolitej
- Pochowani na cmentarzu ewangelicko-reformowanym w Warszawie
- Prokuratorzy sądów apelacyjnych II Rzeczypospolitej
- Urodzeni w 1874
- Zmarli w 1929