Emir Kusturica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Emir Kusturica
Ilustracja
Prawdziwe imię i nazwisko Emir Kusturica
Data i miejsce urodzenia 24 listopada 1954
Sarajewo, Jugosławia
Zawód reżyser
scenarzysta
Lata aktywności od 1978

Emir Kusturica, serb. Емир Кустурица (ur. 24 listopada 1954 w Sarajewie w Jugosławii – obecnie Bośnia i Hercegowina) – Bośniak („Saraja”), jugosłowiański i serbski reżyser filmowy, scenarzysta, muzyk, także aktor. Dwukrotnie nagrodzony Złotą Palmą na Festiwalu Filmowym w Cannes (1985, 1995).

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Jeden z najbardziej utalentowanych i oryginalnych europejskich twórców filmowych dwóch ostatnich dekad XX wieku. Reżyserię studiował na praskiej uczelni filmowej FAMU. Z tego okresu pochodzi jego studenckie dzieło – Guernica. Już jeden z pierwszych filmów, nakręconych po powrocie do ojczyzny, oparty na noweli Ivo Andricia Bar Titanic, zyskał uznanie krajowej krytyki.

Międzynarodową sensację wywołał nakręcony w 1985 Ojciec w podróży służbowej. Nostalgiczna opowieść o dojrzewaniu w Jugosławii lat pięćdziesiątych XX w. zdobyła Złotą Palmę, film został także nominowany do Oscara.

Klasę reżysera potwierdził Czas Cyganów, film którego akcja rozgrywa się w środowisku bałkańskich Romów. Był to pierwszy film Kusturicy, do którego muzykę skomponował Goran Bregović; współpraca artystów urwie się dopiero po filmie Underground.

Kolejny film Kusturicy, Arizona Dream, jest jego pierwszym filmem anglojęzycznym. W tej tragikomicznej baśni o poszukiwaniu szczęścia i spełnianiu marzeń w rolach głównych wystąpili Faye Dunaway i Johnny Depp.

W 1995 powstaje najgłośniejszy i wzbudzający największe kontrowersje film Kusturicy – Underground, niemal trzygodzinny fresk będący gorzkim rozliczeniem reżysera z Jugosławią i jej historią. Film rozpoczyna się podczas niemieckiej okupacji, ostatnie jego sceny rozgrywają się w czasie wojny w Bośni. Underground został uhonorowany Złotą Palmą na Festiwalu Filmowym w Cannes.

Kusturica jest także muzykiem; gra na gitarze w zespole No Smoking Orchestra.

W roku 2005 Emir Kusturica przyjął chrzest w obrządku prawosławnym, przybierając imię Nemanja Kusturica. Uroczystość odbyła się w Monastyrze Savina w miejscowości Herceg Novi w Czarnogórze.

W 2010 roku minęła 10. rocznica istnienia miejscowości Drvengrad, którą Kusturica wybudował.

Literatura[edytuj | edytuj kod]

Gdzie ja jestem w tej historii?[edytuj | edytuj kod]

Autobiografia Kusturicy, zatytułowana Gdzie ja jestem w tej historii?, została wydana w Belgradzie w październiku 2010 roku przez wydawnictwo Novosti AD. Początkowo wydana została w nakładzie 20 000 egzemplarzy wyłącznie na rynek Serbii, Czarnogóry i Bośni i Hercegowiny, w ciągu kolejnych kilku miesięcy doczekała się jeszcze trzech wydań. W roku 2013 łączna liczba sprzedanych egzemplarzy przekroczyła 114 000[1].

Książka została przetłumaczona i wydana w kilku krajach europejskich:

  • Włochy: Dove sono in questa storia – 2011
  • Francja: Où suis-je dans cette histoire? – 2011
  • Niemcy: Der Tod ist ein unbestätigtes Gerücht – 2011
  • Bułgaria: Cмъpттa e нeпoтвъpдeн слух – 2012
  • Grecja: Κι εγώ πού είμαι σ' αυτή την ιστορία – 2012
  • Rumunia: Unde sunt eu în toată povestea asta – 2012
  • Węgry: Hogy jövök én a képbe? – 2012
  • Hiszpania: ¿Dónde estoy en esta historia? – 2012

W Polsce książka wydana została w roku 2014 pod tytułem Gdzie ja jestem w tej historii? przez wydawnictwo Claroscuro[2].

Sto jada[edytuj | edytuj kod]

Druga książka Kusturicy, powieść Sto jada została wydana w Serbii w 2013 roku przez wydawnictwo Novosti AD. W 2015 roku zostało wydane francuskie tłumaczenie książki, zatytułowane Étranger dans le mariage[3].

Reżyseria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Smrt je neprovjerena glasina [kustu.com], kustu.com [dostęp 2017-11-23] (ang.).
  2. Gdzie ja jestem w tej historii?, www.claroscuro.pl [dostęp 2017-11-23] (pol.).
  3. Hundred of troubles [kustu.com], kustu.com [dostęp 2017-11-23] (ang.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]