Giovanni Francesco Commendone

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Giovanni Francesco Commendone
Kardynał prezbiter
Ilustracja
Portret pędzla nieznanego autora z XVIII wieku
Kraj działania  Państwo Kościelne
Data i miejsce urodzenia 17 marca 1523
Wenecja
Data i miejsce śmierci 26 grudnia 1584
Padwa
biskup Zanty
Okres sprawowania 1555–1584
Wyznanie katolicyzm
Kościół rzymskokatolicki
Kreacja kardynalska 12 marca 1565
Pius IV
Kościół tytularny S. Mariae Angelorum in Thermis
S. Anastasiae
San Marco
Sukcesja apostolska
Data konsekracji nieznana
Konsekrator nieznany

Giovanni Francesco Commendone (ur. 17 marca 1523 w Wenecji, zm. 26 grudnia 1584 w Padwie) – włoski kardynał, biskup Zanty od 1555 r., legat papieski i nuncjusz apostolski w I Rzeczypospolitej w latach 1563–1565 i 1571–1573, działacz kontrreformacji.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Studiował prawo i nauki humanistyczne na Uniwersytecie w Padwie. W 1550 r. przybył do Rzymu. Dzięki protekcji ambasadora Republiki Weneckiej został sekretarzem papieża Juliusza III. W sierpniu 1553 r. brał udział w legacji do Anglii, mającej na celu doprowadzenie do powrotu tego kraju, rządzonego przez Marię Tudor, na łono kościoła katolickiego. W 1555 r. papież Paweł IV mianował go biskupem Zanty. W 1556 r. brał udział w legacji do Niderlandów Hiszpańskich, na dwór cesarza Karola V Habsburga i Filipa II. W tym samym roku mianowany nuncjuszem nadzwyczajnym w Urbino, Ferrarze, Parmie i Wenecji. Usiłował uzyskać pomoc wojskową tych republik dla Państwa Kościelnego, zagrożonego postępami wojsk hiszpańskich.

W 1560 r. wysłany jako legat papieski do Świętego Cesarstwa Rzymskiego, w celu zaproszenia przedstawicieli państw katolickich i protestanckich na otwieraną właśnie sesję soboru trydenckiego. Przybył na konwencję religijną przedstawicieli władców protestanckich w Naumburg (Saale), gdzie bezskutecznie próbował przekonać ich do wznowienia unii z kościołem rzymskim. W styczniu 1563 r. wyjechał z misją do Innsbrucku, gdzie konferował nad kwestiami soboru z cesarzem Ferdynandem I Habsburgiem.

W październiku tego roku jako legat i nuncjusz apostolski przybył do Rzeczypospolitej. Tu odwiódł króla Polski Zygmunta II Augusta od idei utworzenia (nieuznającego prymatu papieża) polskiego kościoła narodowego. Król Zygmunt II August wraz z Senatem przyjął z rąk nuncjusza Commendonego księgę ustaw soboru trydenckiego na sejmie w Parczewie 7 sierpnia 1564 roku[1]. Działał też że szkodą dla Polski na korzyść Habsburgów. W czasie wizytacji kościołów polskich zwiedzał i twierdze a później w zaszyfrowanych listach przekazywał wrogom informacje o liczebności i stanie wojsk. Przygotowywał też zbrojne powstanie mające na celu osadzenia Habsburga na tronie polskim[2].

Wraz z kardynałem Stanisławem Hozjuszem przeprowadził uznanie dekretów soboru trydenckiego przez polski episkopat, sprowadził też zakon jezuitów. W 1566 r. mianowany legatem papieskim na sejm Rzeszy w Augsburgu. W 1568 odbył legację do cesarza Maksymiliana II Habsburga. W 1571 r. jako legat do cesarza i Zygmunta II Augusta zabiegał o stworzenie ligi przeciwko imperium osmańskiemu. W 1573 r. poparł kandydaturę Henryka Walezego.

Jest autorem wspomnień z czasów swojego pobytu w Rzeczypospolitej pod tytułem Pamiętniki o dawnej Polsce.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Piotr Aleksandrowicz, Przyjęcie przez króla i senat uchwał Soboru Trydenckiego w Parczewie w 1564 r., w: Prawo Kanoniczne : kwartalnik prawno-historyczny, Tom 9 (1966), Nr 3-4, s. 375-379.
  2. Praca zbiorowa, Dzieje Polski a współczesność, Wydawnictwo Książka i Wiedza, Warszawa 1966, s. 69

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Graziani. Vita Commendoni Cardinalis (Paris, 1669), Fr. tr. by FLECHIER (Paris, 1671, and Lyons, 1702)
  • Pallavicino Istoria del Concilio di Trento (Rome, 1846), II, 13, 15, III, 24;
  • Prisac Die Legaten Commendone und Capacini in Berlin (Neuss, 1846);
  • Reiman Die Sendung des Nunzius Commendone nach Deutschl. im Jahre 1561 in Forschungen zur deutsch. Gesch. (Göttingen, 1867), 237-80;
  • Susta Die römische Kurie und das Konzil von Trient unter Pius IV (Wien, 1904)
  • Szwarz Der Briefwechsel des K. Maximilian II mit Papst Pius V. (Paderborn, 1889);

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]